تاعى دا سول ۇلى ابايدىڭ: ەسىڭدە بار ما جاس كۇنىڭ, ...قۇداي-اۋ, قايدا سول جىلدار, ماحاببات, قىزىق مول جىلدار؟ اقىرىن, اقىرىن شەگىنىپ, الىستاپ كەتتى-اۋ قۇرعىرلار! – دەيتىنى بار ەمەس پە؟! وڭاشادا وسى تەكتەس ويلارعا بەرىلىپ, بالالىق كەزدەگى دوستارىڭدى الاسۇرا ىزدەگەندە كوڭىلىڭ كولكىپ, جۇرەگىڭ ەلجىرەي تۇسەدى.
وسىلايشا كۇن قۇرعاتپاي ىزدەپ, اقىلداسىپ, پىكىرلەسىپ, وي ءبولىسىپ, سىرلاسىپ جۇرەتىن بالا كەزدەن دوسىم مالىك ناۋرىزعالي ۇلى جەكەەۆپەن بالداۋرەن بالالىق شاعىمىز ەگىندىبۇلاقتا ءوتتى.
مەن وسى جاسىما دەيىن جولىم ءتۇسىپ, دۇنيەنىڭ تالاي بۇرىشىندا ساپاردا بولعانمىن. بىراق قانشا جەردى شارلاسام دا كىندىك قانىم تامعان – ەگىندىبۇلاق اۋىلىم سولاردىڭ بارىنەن دە بيىك تۇراتىنداي. ءتىپتى, تابيعي اسەم كوركى مەن مول ورمان-سۋى بولسا دا, ول جەر مەنىڭ ەگىندىبۇلاعىم سياقتى ايالاي المايدى, توپىراعى مەن كوك مايساسى ەلجىرەتپەيدى. اۋىل ىرگەسىندەگى اقبۇلاقتىڭ سۋىن كوسىپ ءىشىپ, بەتكەيدەگى شاعىلىن كەشىپ, باتپاقتىنىڭ قامىسى دەنەڭدى سيپاپ وتكەندە باياعى بالداۋرەن بالالىقتىڭ عاجايىپ سۋرەتتەرى كوز الدىڭا بەينەبايان بولىپ كەلە قالاتىنىن قايتەرسىڭ.
توپىراعى مەن سۋىنا كيە قونعان شاعىن عانا ەگىندىبۇلاقتىڭ قۇرساعىندا تالاي ۇل-قىز تاربيەلەنىپ-ءوسىپ, كەيىن «سىلتەسەڭ – سەمسەر, قورعانساڭ قالقان بولار» ادال پەرزەنتتەر, ەلجاندى ازاماتتار قاتارىنا كوتەرىلدى.
ەگىندىبۇلاق شاعىن اۋىل بولىپ كورىنگەنىمەن بازارلى بولاتىن. كورشى-كولەمنىڭ اياق-تاباعى ارالاسىپ, ويىن بالالارى ءبىر-ءبىرىنىڭ ۇيىنەن كوجە-سۋ ءىشىپ جۇرە بەرەتىن. بىراق, ءبىز بەتالدى ويىن قۋا بەرمەيتىنبىز. كورشى بەگالى اۋىلى مەن ەگىندىبۇلاقتى قوسقاندا 60-تان استام قاتار-قۇربى بارمىز. ۇلى وتان سوعىسىنان كەيىنگى اۋىر شاقتار: حالىق شارۋاشىلىعىن قالپىنا كەلتىرۋ; ەرەسەكتەردىڭ جۇمىس قولى جەتپەيدى, سوندىقتان ءبىز سياقتى بالالاردى كولحوزدىڭ جۇمىسىنا سالىپ, ۇلكەندەرگە كومەكتەستىك. بەلىمىز ەڭبەكپەن تۇزەلىپ, قاتايدى. قانشا ايتقانمەن ويىن بالاسى ەمەسپىز بە, كولحوزدىڭ جۇمىسىنان بۇگىلىپ كەلسەك تە, ويىنعا ۋاقىت تاباتىنبىز.
اۋىل اقبۇلاق, 1 ماي, قىزىل تۋ بولىپ «شاعىن اۋداندارعا» بولىنەتىن ەدى. قاتار-قۇربىلاردىڭ اراسىندا نەشە ءبىر ءتۇرلى ۇلتتاردىڭ بالالارى بولاتىن. ال قىزىل تۋدا ءبىراز شەشەندەر مەن نەمىستەردىڭ دە وتباسىلارى تۇردى. بىراق ءتىلىمىز دە, ويىنىمىز بەن ويىمىز دا ءبىر.
مىنە, سول قاتارلارىمنىڭ الدى قازىر سەكسەننىڭ سەڭگىرىنە ساپارلاپ بارادى. ەگىندىبۇلاقتىڭ توسىندە تۋعان جەردىڭ توپىراعى مەن كوكمايساسىن توسەنىپ, بىرگە وسكەن ماكەڭ-مالىك ناۋرىزعالي ۇلى دا 70 جاسقا تولىپ جاتىر. مالىك تۋمىسىنان-اق ەرەكشەلەۋ بولىپ قالىپتاستى. باستاۋىش كلاستاردا بىرگە وقىپ, قوبدانىڭ ينتەرناتىندا بىرگە جاتتىق. ينتەرناتتىڭ ورتاق قازانىنان اس ءىشىپ, بىرىمىزدە باردى ەكىنشىمىز ءبولىسىپ, ءبىر-ءبىرىمىزدى تولىقتىرىپ ءجۇرۋشى ەدىك. مالىك ارامىزدا ءوزىنىڭ جيناقىلىعىمەن, ۇقىپتىلىعىمەن ەرەكشەلەنىپ تۇراتىن. 6-7 كلاستاردا وقىپ جۇرگەندە-اق كيىم كيىسى, ءجۇرىس-تۇرىسى ادەپتى, ەستەتيكالىق تالعامى جوعارى, «اقىرىن ءجۇرىپ, انىق باسىپ», قۇربى-قۇرداستارىمىزعا, كەيىننەن ارىپتەستەرىمىزگە دە ۇلگى بولدى. اۋىلدىڭ ۇلكەندەرى جارىقتىق ادام تانىعىش قوي! سولار ايتاتىن: «مالىك وسكەندە كەلىستى «سلۋشاي» بولادى» دەپ. «سلۋشاي» دەگەندەرى «سلۋجاششي» ەكەن عوي, ارتىنان ءتۇسىندىم. شىنىمەن-اق ماكەڭ ناعىز مەملەكەتتىك قىزمەتشىنىڭ ۇلگىسىن كورسەتتى.
مالىك ەڭبەك جولىن اۋىلدا تراكتورشى بولىپ باستاعانمەن, سونىمەن شەكتەلىپ قالمادى. اۋىلداعى قىم-قۋىت ەڭبەكتىڭ ىستىق-سۋىعىنا شىڭدالىپ شىققاننان كەيىن, 1971 جىلى ورالداعى باتىس قازاقستان اۋىل شارۋاشىلىعى ينستيتۋتىن عالىم-اگرونوم ماماندىعى بويىنشا ءبىتىرىپ شىقتى.
ينستيتۋتتا تەوريالىق جاعىنان ءپىسىپ-جەتىلگەن جاس جىگىت قوبدا اۋدانىنىڭ «جارىق» كەڭشارىنا تۇقىمتانۋشى اگرونوم بولىپ جۇمىسقا ورنالاستى. ءسوزى ىسىنە, ءىسى سوزىنە ىلەسىپ, جالىنداپ-اق تۇر. وتقا سالساڭ وتتان, سۋعا سالساڭ سۋدان تايىنبايتىن, ابدەن شىڭدالعان الماس قىلىش سەكىلدى وتكىر جىگىت. كومسومول جاستارعا باسشىلىق جاساۋعا ءدال وسىنداي, مالىك سەكىلدى مىقتى جىگىتتەر قاجەت بولاتىن. قوبدا اۋدانىنىڭ جاستارى كەزەكتى ەسەپ بەرۋ جانە ۇيىمداستىرۋ كونفەرەنتسياسىندا مالىكتى اۋداندىق كومسومول كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىلىعىنا سايلادى. جالىنداعان جاستاردىڭ سەنىمىن ارقالاعان ول جۇمىسقا جان-تانىمەن, جاڭاشىل باستامالارمەن, قايتپاس قاجىر-قايراتپەن كىرىسىپ كەتتى. اۋداندا كومسومول-جاستاردان قۇرالعان ەڭبەك ۇجىمدارىن ۇيىمداستىرىپ, ولاردى حالىق شارۋاشىلىعىنىڭ بارلىق سالالارىنا بەلسەنە ارالاستىردى.
اۋداندىق پارتيا كوميتەتى مەملەكەتتىك باسقارۋ ورگانىندا جۇمىس ىستەۋدە جاقسى قىرىنان كورىنىپ, قابىلەتىن تانىتا بىلگەن مالىك ناۋرىزعالي ۇلىنىڭ پارتيالىق ىستە تەوريالىق جاعىنان شىڭدالۋى قاجەت دەپ شەشتى. ءسويتىپ, ونى قازاقستان كپ ورتالىق كوميتەتىنىڭ جانىنداعى جوعارى پارتيا مەكتەبىنە وقۋعا جىبەردى. جوعارى پارتيا مەكتەبىندەگى جىلدار پارتيا جانە اتقارۋ ورگاندارىنىڭ بولاشاق باسشىسىنىڭ سەنىمدى ىرگەتاسىن قالادى.
سودان كەيىن قوبدا اۋدانىندا العاشىندا حالىقتىق باقىلاۋ كوميتەتىندە, كەيىن اۋپارتكومنىڭ ەكىنشى حاتشىسى قىزمەتىندە ماكەڭ كەز كەلگەن باسشىلىق قىزمەتتى دوڭگەلەتىپ اكەتەتىن ىسكەرلىك قابىلەتىن كورسەتە ءبىلدى.
ماكەڭ ءۇشىن قازاقستانداعى كوپ سالالى ۇلكەن اۋدانداردىڭ ءبىرى – شالقار اۋدانىندا قىزمەت جاساعان جىلدار ەرەكشە تابىستى بولدى. شالقار – بۇعان دەيىن وبلىستىق دەڭگەيدە باسشى كادرلار دايىنداعان ۇلكەن مەكتەپ, حالقى سىنشىل ءارى شىنشىل, اۋماعىندا سول كەزدەگى ءىرى-ءىرى تەمىرجول, گاز, قۇرىلىس كاسىپورىندارى قارقىندى جۇمىس ىستەپ تۇرعان, جۇمىسشىلارى مەن ينتەلليگەنتسياسى قالىپتاسقان ىرگەلى ەل. قىرىقتىڭ قىرقاسىنا ءالى دە شىعىپ ۇلگەرمەگەن مالىك ناۋرىزعالي ۇلى وسى اۋدانعا حالىق دەپۋتاتتارى كەڭەسى اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى بولىپ تاعايىندالدى. بۇدان بۇرىن بۇل لاۋازىمدا نەبىر مارقاسقا كادرلار بولعان. قوبدادان گورى قازاقىلىعى مولىراق ولكەگە كەلگەن ماكەڭ شالقارلىقتارعا بىردەن-اق ءسىڭىسىپ, حالقىمەن دە, ازاماتتارىمەن دە ارالاسىپ كەتتى. گورباچەۆتىڭ قايتا قۇرۋ ساياساتى ناۋقانىنىڭ كۇيىپ تۇرعان كەزى. قايسىبىرەۋلەر وتقا ۇرىنعان كوبەلەك سەكىلدى كۇيىپ كەتىپ جاتتى. كەيبىر ناۋقانشىلار ءتىپتى «بەلسەندى» بولىپ الدى. وسىنداي ساتتە اتقارۋشى ورگانعا باسشىلىق جاساۋ وڭايعا تۇسپەدى. بىراق مالىك ناۋرىزعالي ۇلى قىپ-قىزىل شالا ناۋقاننان گورى ۇتىمدى, حالىق مۇددەسىنە جاقىن ىستەرمەن اينالىستى. ونى اۋداننىڭ «ەسكى گۆاردياشىلارى» ىسكەرلىگىنە قاراپ باعالادى, ىشكە تارتتى, جاناشىرلىق اقىل-كەڭەستەرىن بەردى.
شالقار – قىزىلوردا وبلىسىمەن شەكتەس, كەۋىپ بارا جاتقان ارال تەڭىزىنىڭ ءبىر مۇيىسىندە ورنالاسقان, مىنا جاعى ءۇستىرت, قاراقالپاقستانمەن شەكارالاس اۋدان. جەر كولەمى ەۋروپانىڭ بىرنەشە مەملەكەتتەرى سىيىپ كەتەرلىكتەي دامىپ جاتىر. بىرنەشە كۇن قونا-جاستانىپ جۇرمەسەڭ, شالعاي جايىلىمدارىن ارالاپ شىعۋ مۇمكىن ەمەس. سول شالقار ىرگەدەگى ارال تەڭىزىنىڭ ەكولوگيالىق زاردابىن تارتىپ-اق وتىرعان ەدى. بىراق ايقايشىسى بولعانمەن, ەستىر قۇلاق بولماي, ەكولوگيالىق اپات ايماعىنان تىس قالدى.
مالىك ناۋرىزعالي ۇلى وسى شارۋاعا جەڭدى ءتۇرىپ, بىلەگىن سىبانىپ كىرىستى. سول كەزدەرى قازاقستان كومپارتياسى ورتالىق كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى ن.ءا.نازارباەۆ شالقارمەن كورشىلەس ارال اۋدانىنا ساپارلاپ كەلگەن بولاتىن. بۇل كەزدەسۋگە شالقار اۋدانىنىڭ دەلەگاتسياسىن باسقارىپ, مالىك ناۋرىزعالي ۇلى دا بارادى. ءسوز كەزەگى كەلگەندە شالقارلىقتاردىڭ جانايقايىن رەسپۋبليكا باسشىسىنا جەرىنە جەتكىزىپ بايانداپ بەرەدى. بۇدان بۇرىن الماتىداعى تالاي قۇزىرەتتى ورگانداردىڭ ەسىگىن توزدىرىپ, لاۋازىمدى تۇلعالاردىڭ قۇلاعىن سارسىتقان ءتۇيىندى ماسەلە. قولدا بۇلتارتپاس دايەك تە, قاعازعا تۇسىرىلگەن دەرەك تە بار. بىراق شەشۋشى ورگانداردا ىقىلاس جوق. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى تاباندا مينيسترلەر كابينەتىنە تاپسىرما بەرەدى.
قادالعان ماكەڭ قاجىمادى, قالمادى, ءتيىستى ادامداردىڭ كوزىن جەتكىزدى, دالەلدەدى... ناتيجە بولدى, شالقار اۋدانى ارال ەكولوگيالىق اپات ايماعىنا ەنگىزىلدى. بۇل – ۇلكەن جەڭىس ەدى! بۇل دەگەنىڭىز ورتالىقتان قوسىمشا قاراجات, كوپتەگەن جەڭىلدىكتەر, سان ءتۇرلى كەپىلدىكتەر بولاتىن.
كوپ ۇزاماي مالىك ناۋرىزعالي ۇلى بىرنەشە ۇمىتكەرلەر اراسىندا باسىم داۋىسپەن شالقار اۋداندىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى بولىپ سايلانعاندا اۋداننىڭ ۇلكەن-كىشىسى ريزا بولدى. بۇل – كوممۋنيستىك پارتيا جۇيەسىنىڭ ەڭ ءبىر قيىندىق كەزەڭىن باستان كەشىپ جاتقان ۋاقىت بولاتىن. بىراق ماكەڭ قاي ساتتە دە, قانداي ماسەلەنى دە ەڭ الدىمەن ادامگەرشىلىك تارازىعا سالىپ, سول بويىنشا شەشىم قابىلدادى. مالىك ناۋرىزعالي ۇلىنىڭ ءىس-تاجىريبەسىن وزگە اۋداندار ۇلگى قىلدى. ال رۋحاني, مادەني, الەۋمەتتىك تۇرعىدا ماكەڭنىڭ شالقارعا جاساعان قىزمەتى, سىڭىرگەن ەڭبەگى ءوز الدىنا ءبىر تاۋ-توبە!
ماكەڭ قاتارىنان اسسا دا, حالقىنان اسۋدى كوزدەگەن جوق. شىنىمەن دە حالىقتان ۇلكەن كىم بار؟! ول قاي ۋاقىتتا دا ابىز ءابىش اعا ايتپاقشى: «ەڭ بەرىك ات, ەڭ بيىك ات, ەڭ باياندى ات – ازامات!» دەگەن قاعيداعا لايىقتى ءومىر ءسۇرىپ كەلەدى.
ەلباسى ماعان ۇلكەن سەنىم كورسەتىپ, امانات ارتىپ, 2004 جىلى ءوزىنىڭ جارلىعىمەن اقتوبە وبلىسىنا اكىم قىلىپ تاعايىنداعان ەدى. اقتوبە وبلىسى, ونىڭ حالقى وزىمە جاقسى تانىس. وڭىردە تۋعان ولكەنىڭ جاناشىرلارى دا, ونى كوركەيتۋگە دايىن وتىرعان ىسكەر ازاماتتار مەن قاراپايىم ەڭبەككەرلەر دە جەتكىلىكتى. ونىڭ ۇستىنە مەندەلەەۆ كەستەسىندەگى حيميالىق ەلەمەنتتەردى وبلىستىڭ تابيعي بايلىعىنان تۇگەلدەي دەرلىك كەزدەستىرۋگە بولادى. الىس-جاقىن شەتەلدەردەگى ينۆەستورلار ىسكەرلىك بايلانىس جاساۋعا ءازىر وتىر. تەك ولارعا قولايلى جاعداي جاساۋ قاجەت بولاتىن.
اقتوبەدە اتقارىلۋعا ءتيىس, كەزەگىن كۇتكەن ۇلان-عايىر ءىس كۇتىپ تۇردى. الايدا مۇنداي الۋان ىسكە پالۋان كۇشتەن گورى ءبىلىمى مەن بىلىگى جەتىك, ىسكەرلىگى مەن ىنتاسى مول ادامدار كەرەك ەكەنى بەلگىلى. اقتوبە ءدال وسىنداي ادامداردان كەندە ەمەس. سونىڭ ءبىرى دە, بىرەگەيى دە وسى مالىك ناۋرىزعالي ۇلى. سوندىقتان مالىك ناۋرىزعالي ۇلى جەكەەۆتى ەڭ جاۋاپتى, جۇگى دە اۋىر وبلىستىق جەر رەسۋرستارىن باسقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى قىزمەتىنە شاقىردىم.
ماكەڭ جەر ماسەلەسىنە اسا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراپ, ادىلدىكتى تۋ ەتتى. سونىڭ ناتيجەسىندە ءبىر سۇيەم جەر تالان-تاراجعا تۇسكەن جوق. جەردى ءجونسىز جەكەشەلەندىرۋگە جول بەرمەگەن ەدى. اسىرەسە كورشىلەس جاتقان مەملەكەتتەرمەن شەكارانى ايقىنداۋدا اسقان بىلگىرلىكپەن قىزمەت ەتتى.
ال ايتەكە بي اۋدانىنداعى ۇشقاتتى ەلدى مەكەنىنە كەلەر بولساق, مۇندا مەملەكەتتىك شەكارا تۋرا كوشەنى ءبولىپ ءوتىپ جاتتى. كوميسسيا مۇشەلەرى اۋىل تۇرعىندارىمەن, جۇرتشىلىقپەن كەزدەسىپ, سولاردىڭ پىكىرلەرىن تىڭدادى. ناتيجەسىندە ەلدى مەكەندەگى ينفراقۇرىلىم جانە باسقا دا نىساندار قازاقستاننىڭ يگىلىگىنە بەرىلدى. بايعانين, شالقار اۋداندارى ارقىلى ءوتىپ جاتقان ۇزىندىعى 206 شاقىرىم وزبەكستانمەن شەكتەسەتىن شەكارانى دەليميتاتسيالاۋ شارۋالارى دا ەشقانداي داۋ-دامايسىز شەشىلدى. ۇكىمەتتىك كوميسسيا قۇرامىندا مالىك ناۋرىزعالي ۇلى ماسەلەنىڭ ەڭ سوڭعى نۇكتەسى قويىلعانشا جاتپاي-تۇرماي ەڭبەك قىلدى.
ماكەڭنىڭ بىزدەن ەرەكشەلەۋ ءبىر قاسيەتى بار. ول – جىلقىقۇمار. اكەسى – ناۋرىزعالي ەر-توقىمى مەن نوقتا-جۇگەنى سايلى جۇيرىك ات ءمىنىپ, كوسەمدەپ ات شانا نە تارانتاس اربا جەگەتىن, سونىمەن بىرگە تازى سالىپ, اڭ اۋلايتىن سەرىلىگى بار ەدى. ماكەڭ دە جىلقى دەسە جانىپ تۇسەدى. جىلقى مالىن تەرەڭ زەرتتەپ جۇرگەن عالىم سەرىكباي رزاباەۆپەن بىرگە «TS-اگرو» سەرىكتەستىگىن قۇرىپ, اسىل تۇقىمدى «كوشىم» جىلقىسىن ءوسىرۋدى قولعا الدى. شاعىن سەرىكتەستىك جىلقى زاۋىتىنا اينالدى. ەلىمىزدىڭ بىرقاتار وبلىستارىنىڭ كاسىپكەرلەرى قازىر وسى زاۋىتتان ايعىر, بايتال الىپ, وزدەرىنىڭ جىلقىلارىن اسىلداندىرىپ جاتىر.
قازاق ازاماتتارى ءبىزدىڭ ماكەڭ سەكىلدى ەتەك-جەڭى كەڭ – كەڭپەيىل, پاراساتى مەن شاپاعاتى, مەيىرىمدىلىگى مەن قايىرىمدىلىعى مول, نامىسى مەن پايىمى زور بولىپ كەلسە, ۇل-قىزىمىز ۇلاعاتتى بولىپ, ۇلتىمىزدىڭ ماڭدايىنا شاڭ تيمەيدى.
ماكەڭنىڭ وتباسى دا بارشاعا ۇلگى قىلارلىق, ءسانى مەن سالتاناتى جاراسقان, ءاردايىم نۇرلى شۋاعى توگىلىپ تۇراتىن قاسيەتتى شاڭىراق. ومىرلىك جارى ساقىپجامال ايعاليقىزىمەن ورالدا ستۋدەنتتىك شاقتا تانىسىپ, وتاۋ قۇرىپ, دۇنيەگە ابات, ءاسيا جانە ءاليا سياقتى التىن اسىقتاي, سۇيكىمدى ۇل-قىزدار اكەلدى. ساقىپجامال ماكەڭنىڭ تابىستى, ناتيجەلى قىزمەت جاساۋىنا جاعداي جاساپ قانا قويماي جانە بالا تاربيەسىمەن شەكتەلىپ قالماي, ەكونوميست ماماندىعى بويىنشا جاۋاپتى قىزمەتتەر اتقاردى. ونىمەن قوسا وبلىستىق دەڭگەيدە دەپۋتاتتىق قىزمەتىن دە تەڭ جۇرگىزىپ وتىردى. بەلسەندى ەڭبەگىمەن مەملەكەتتىك ماراپاتتارعا يە بولدى.
مالىك ناۋرىزعالي ۇلى مەن ساقىپجامال ايعاليقىزىنىڭ ۇل-قىزدارى قازىر ءىرى كومپانيالاردا, تۋريزم جانە بانك سالالارىندا قىزمەتتە. ال شۇپىرلەگەن نەمەرەلەردىڭ الدى ەرجەتىڭكىرەپ, كىشكەنەلەرى شۇلدىرلەپ, بال قىزىقتارى تاۋسىلار ەمەس. جەكەەۆتەر اۋلەتى تولىعىپ, تولىسىپ كەلەدى.
ماكەڭنىڭ ءومىرىنىڭ قاي بەلەسىندە دە ىزگىلىك ءىزى سايراپ, ىزەتتى ءىسى جايناپ جاتىر. ءوزىنىڭ ءومىرىن ادال ەڭبەككە, ەل-حالىقتىڭ مۇددەسىنە, مەملەكەتتىك ىستەرگە ارناپ, ۇرپاعىن ەل ازاماتتارىنىڭ قاتارىنا قوسقان, ۇلكەنگە قامقور, كىشىگە قالقان بولعان ماكەڭ اۋزى دۋالى اقساقالداردىڭ باتاسىن, كيە قونعان كەيۋانالاردىڭ العىسىن الدى. قازىر ۇلىلار ۇلىقتاعان «بەس كۇندىك ءومىردىڭ» راحاتىن كورىپ كەلەدى.
ەلەۋسىن ساعىندىقوۆ,
مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, پروفەسسور
