ايماقتار • 19 شىلدە, 2018

قارشىعا مەن قارا بالا

1031 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

وتكەن جىلى وتاندىق فوتوجۋرناليستيكادا العاش رەت داۋ تۋىپ, بەلگىلى ءفوتوتىلشى سارسەنبەك قىزايبەك ۇلى «اۆتورلىق قۇقىعىمدى بۇزىپ, سۋرەتىمدى رۇقساتسىز پاي­دا­لاندى» دەگەن ارىزبەن الماتى قالالىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنان 1,5 ميل­لي­­ون تەڭگە كولەمىندە وتەماقى تالاپ ەتكەن-ءدى. ءفوتوتىلشىنى وسى قادامعا با­رۋ­عا ماج­­بۇرلەگەن مۇنداي وقيعالاردىڭ جيىلەۋى بولاتىن. قالاي دەسەك تە, بۇل وقي­عا فوتوتىلشىلەردىڭ سۋرەتتەرىن سۇراۋسىز باسا بەرەتىن باق وكىلدەرى ءۇشىن سا­باق بول­عانى داۋسىز.

قارشىعا مەن قارا بالا

قىسقاسى, الماتى قالاسىنداعى بوس­تان­دىق اۋداندىق سوتى فوتوگرافتىڭ ارى­زىن جارتىلاي قاناعاتتاندىرىپ, سۋديا ايدا ءابىلماجىنوۆا الماتى قالالىق ىشكى ساياسات باسقارماسىن شاعىمدانۋشى سارسەنبەك قىزايبەك ۇلىنا 300 ايلىق ەسەپ­­تىك كورسەتكىش (680700 تەڭگە) كولە­مىن­دە وتەماقى تولەپ بەرۋگە مىندەت­تەدى. الاي­­دا بۇل ايداردىڭ مىندەتى باسقا. ال وتە ءساتتى تۇسىرىلگەن سۋرەتتىڭ سىرى تومەن­دە­گىدەي.

– بۇل سۋرەت الماتى وبلىسىنىڭ ەڭبەك­شى­قازاق اۋدانىندا وتكەن «سونار-2014» قۇس­بەگىلەر بايقاۋى كەزىندە ءتۇسىرىلدى. جا­رىس باستالار الدىندا ءار جەردەن كەلگەن قۇسبەگىلەر قىراندارىن سىلاپ-سيپاپ, ءوز­ارا شۇيىركەلەسىپ جاتادى. فوتوگرافتار دا وسىنداي ساتتەردە جاقسى سۋرەت ءتۇسىرىپ قالۋ­دىڭ ءساتىن اڭديمىز. جارىس باستالۋعا جاقىنداعان كەزدە قۇسبەگىلەر ساپقا ءتۇرىپ جاتتى.

كوزىمە بىردەن قارشىعاسىن قولىنا قون­دىرعان قازاقتىڭ قارا دومالاق بالاسى ءتۇستى. ولاردىڭ قيمىلىن وبەكتيۆتە اڭدۋ­مەن بولدىم. بالا مەن قارشىعانىڭ ارا­سىندا ءبىر بايلانىس, كوزگە كورىنبەيتىن سۇيىس­پەنشىلىك بار ەكەنىن اڭعاردىم. تەك وسى بالانى فوتوكوزبەن اڭدىپ وتىر­دىم. وڭتايى كەلگەندە سۋرەتتى ءتۇ­سى­رىپ قالدىم. الايدا باستاپقىدا بۇل سۋرەتكە ريزا بولمادىم. جالعاستى ءسات­تى ىز­دەپ, تاعى سوڭدارىنا ءتۇستىم. اينا­لىپ كەل­­­گەندە كوپ كادرلاردىڭ ىشى­نەن وسى سۋ­­­رەتكە كوز توقتادى. كەيىن بىر­قا­تار گازەت-جۋرنالداردا, وقۋلىقتىڭ مۇ­قا­با­سى­نا دا شىقتى. قىتايدا وتكەن حا­لىق­­ارا­لىق فوتوبايقاۋدا دا جۇلدەلى بولدى. وسى فوتونى «ۇركەر» سىيلىعىنا دا ۇسى­­نىپ كورگەنمىن, بىراق جولى بولما­دى.

كەيىن بيلبوردتاردا ەلىمىزدىڭ جەر-جەرىندە ىلىنە باستادى.

سودان كەيىن قىزىقتىڭ كوكەسى باستال­عا­نى بەلگىلى. فوتو رۇقساتسىز قولدانعانعا دەيىن اۆتور اقىسىنا بار بولعانى 50 مىڭ تەڭ­گە سۇراعان... ناتيجەسى جوعارىدا. بۇل جەر­دە ءفوتوتىلشى ءوزىنىڭ اۆتورلىق قۇقى­عىن قورعاپ قالعاندىعىن باستى جەڭىس سا­ناي­دى.

وسى وقيعادان كەيىن بىزدەگى سايتتار سۋ­رەتتى پايدالانعاندا اۆتورىن ىزدەي­تىن بولدى. مەنىڭ سۋرەتتەرىم بۇرىن رۇقساتسىز ءجيى باسىلاتىن. بۇعان دەيىن ولار­عا تۇسىنىستىكپەن قاراپ كەلدىم. كوپ ما­سەلە قازاقى جولمەن شەشىلەتىن. بۇل فو­تونىڭ داۋى قولدانىستاعى زاڭمەن شەشىلدى. دەمەك ءبىزدىڭ زاڭدا ءبارى دۇرىس. بىراق زاڭ جولىمەن جۇرمەيدى ەكەنبىز, – دەيدى تاجىريبەلى ءفوتوتىلشى.

ايناش ەسالي,

«ەگەمەن قازاقستان»

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار