باستى ماقسات – كاسىپتىك-تەحنيكالىق جانە ورتا بىلىمنەن كەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا جان-جاقتى جاردەمدەسۋ, جاڭارتۋ. ياعني 4 ستراتەگيالىق باعىت – وقۋ ۇدەرىسى مازمۇنىن جاڭارتۋ, وقىتۋ ساپاسىن, تيىمدىلىگى مەن دارەجەسىن ارتتىرۋ, ەكونوميكانىڭ سۇرانىسقا يە جانە يننوۆاتسيالىق باعىتتارى بويىنشا اعىمداعى وقۋ ورىندارىن دامىتۋ جانە جاڭالارىن قۇرۋ.
ەڭبەك نارىعىنداعى ماماننىڭ جۇمىس بەرۋشىنىڭ تالابىنا ساي ءبىلىم الۋى, بىلىكتى بولۋى, تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەردى دەرەۋ مەڭگەرۋى, كاسىبي ماشىعى وتە وزەكتى. تجكب بەدەلىنىڭ جوعارى بولماۋى وقىتۋ ساپاسىنىڭ تومەندەۋىنە سوعادى. بۇل ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى مازمۇنىنىڭ جاڭارماۋىنا دا بايلانىستى. «كاسىپقور» جۇمىسشى جانە تەحنيكالىق مامانداردى دايارلاۋعا ارنالعان جاڭارتىلعان ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن ءتۇزۋ ءۇشىن حالىقارالىق تاجىريبەنى زەردەلەدى. شەتەلدىك سەرىكتەستەرمەن بىرلەسە يندۋستريالاندىرۋدىڭ باسىم باعىتتارى بويىنشا WorldSkills ستاندارتتارى ەسكەرىلگەن 61 ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى ازىرلەندى. ونىڭ 29-ى 2017-2018 وقۋ جىلىندا 157 كوللەدجدەگى وقۋ ۇدەرىسىنە ەندى. 2016-2017 جىلدارى قولدانىستاعى 173 تيپتىك ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىن وزەكتەندىرۋ جۇمىسى جۇرگىزىلدى. بارلىق ازىرلەنگەن جانە وزەكتەندىرىلگەن ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى قاتارىنان ءۇش جۇمىسشى بىلىكتىلىگىن الۋعا جانە ورتا بۋىنداعى ماماندىقتى يەلەنۋگە, قولدانبالى باكالاۆريات بىلىكتىلىگىن بەرۋگە جول اشتى. مىسالى ء«تۇستى مەتالدار مەتاللۋرگياسى. يادرولىق وتىندى قايتا وڭدەۋ» ماماندىعى بويىنشا الدىمەن «اپپاراتشى» جۇمىسشى بىلىكتىلىگىن, «تەحنولوگ» ورتا بۋىنىن جانە «گيدرومەتاللۋرگياداعى قولدانبالى باكالاۆردى» الۋعا بولادى.
بۇل باعدارلامالار مودۋلدىك-قۇزىرەتتىلىك تاسىلگە نەگىزدەلگەن. ءار مودۋل ناقتى جۇمىس پەن بىلىكتىلىككە ساي قۇزىرەتتەردى قالىپتاستىرۋعا ارنالعان. ءبىلىم وشاقتارىندا كۋرستى قۇرۋداعى يكەمدىلىك پەن مازمۇندى انىقتاۋداعى ەركىندىكتى بەرەدى. جۇمىس بەرۋشىلەر تاپسىرىسىمەن وقۋ ورىندارى بەلگىلى بىلىكتىلىككە ساي وقىتۋ كۋرسى مودۋلدەرىن جيناقتايدى. جۇمىس بەرۋشى باعدارلامانى ازىرلەۋگە قاتىسىپ ساراپتاما جاسايدى, تۇجىرىمداما بەرەدى. بيىل دا ءبىلىم بەرۋ مازمۇنىنا جاڭا سيپات بەرۋ, قۇرىلىمىن جانداندىرۋ بويىنشا جۇمىس جالعاسادى, 13 جاڭا ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى ازىرلەنىپ, قولدانىستاعى 73 تيپتىك ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى وزەكتەندىرىلەدى.
ارينە ءبىلىم مازمۇنىن جاڭارتۋدا مۇنىمەن شەكتەلىپ وتىرعان جوقپىز. بىرىنشىدەن, ء«ومىر بويى ءبىلىم الۋ» ۇستانىمىن ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن كرەديتتىك وقىتۋ جۇيەسىنە قاتىستى جۇمىس اتقارىلۋدا. ماسەلەن, كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋدەگى ەۋروپالىق كرەديتتىك جۇيەنى (EKVET) زەردەلەپ, جۇزەگە اسىرۋدىڭ ادىستەمەلىك قۇرالىن ازىرلەپ, سونداي-اق كرەديتتىك تەحنولوگيانى قامتيتىن ءنورماتيۆتى-قۇقىقتىق قۇجاتتارعا وزگەرتۋ مەن تولىقتىرۋ ەنگىزىلۋدە. ەكىنشىدەن, ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسىنىڭ 5 دەڭگەيىنە سايكەس قولدانبالى باكالاۆرياتقا قاتىستى باعىت زەردەلەنۋدە. قولدانبالى باكالاۆرياتتىڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىنىڭ ءپىشىنى مەن ءادىسىناماسى ازىرلەندى. بيىل كوللەدجدەرگە قولدانبالى باكالاۆريات باعدارلاماسىن وقۋ ۇدەرىسىنە ەنگىزۋ بويىنشا ادىستەمەلىك كومەك كورسەتۋ جانە 15 ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىن ازىرلەۋ جوسپاردا بار. ۇشىنشىدەن, ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋ باعىتىنا كوڭىل بولىنۋدە. ەرەكشە ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىكتەرى بار بالالاردىڭ كاسىپتىك ءبىلىم الۋى جانە ولاردىڭ ودان ءارى قوعامعا ءسىڭىپ, الەۋمەتتەنۋىنە, قوعام ومىرىنە تولىق قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋگە, ءتۇرلى كاسىبي جانە الەۋمەتتىك قىزمەتتە ءوزىن-ءوزى ءتيىمدى جەتىلدىرۋگە قاتىستى كوللەدجدەرگە ادىستەمەلىك جانە كەڭەستىك كومەك كورسەتىلۋدە. بيىل ەرەكشە ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىكتەرى بار بالالاردى وقىتۋعا باعىتتالعان 20 ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى ازىرلەنەدى. تورتىنشىدەن, باعدارلاما بويىنشا ءبىلىم العان تجكب ۇيىمدارىنىڭ تۇلەكتەرىنە بىلىكتىلىك بەرۋ مەن سەرتيفيكاتتاۋدى وتكىزۋگە ارنالعان 45 ماماندىق بويىنشا تەوريالىق جانە پراكتيكالىق تەست تاپسىرمالارى ازىرلەندى. بەسىنشىدەن, «كاسىپقور» 62 وقۋ-ادىستەمەلىك بىرلەستىكتىڭ جۇمىسىن ساراپتاپ, ولارعا ادىستەمەلىك جانە كونسۋلتاتيۆتىك كومەك كورسەتەدى. ولار تجكب جۇيەسىندەگى 266 ماماندىق پەن 1574 بىلىكتىلىككە قاتىستى باعىتتار بويىنشا جۇمىستى قاداعالايدى.
ساراپتاماعا سۇيەنسەك, ەل كوللەدجەرىنىڭ كىتاپحانا قورىندا 1991 جىلدان بەرى جاڭارتىلماعان وقۋلىقتار باسىم. بۇل ساپالى مامان داياراۋدا ايتارلىقتاي كەدەرگى. سوندىقتان كىتاپحانالاردى زاماناۋي وقۋلىقتارمەن قامتۋ كوزدەلگەن. بۇل تاراپتا 2016 جىلى تجكب جۇيەسىنە قازاق, ورىس تىلدەرىنە 100 وقۋلىق اۋدارىلسا, 2017 جىلى 400 شەتەلدىك وقۋلىق قوسىلدى. «كاسىپقور» جەلىسىنەن ينتەرنەت ارقىلى 500 دانا وقۋلىقتىڭ كوشىرمەسىن الۋعا جاعداي جاسالعان. وقۋلىقتار مازمۇنى ماماندىقتار بويىنشا زاماناۋي جانە وزەكتى مالىمەتتەردى قامتيدى. بارلىعى اقش, ەۋروپا مەملەكەتتەرىندە جانە باسقا دا شەتەلدەردە قولدانىسقا يە. بيىل 100 وقۋ قۇرالىن ازىرلەۋ جوسپارلاندى. ونى دايىنداۋعا قازاقستاندىق كاسىبي پەداگوگتاردان قۇرالعان اۆتورلىق ۇجىمدار قاتىسادى. بۇل كوللەدج پەداگوگتارىنىڭ كاسىبي ماشىعىن كوتەرۋگە, وقۋلىقتاردى ساپالى قۇراستىرۋعا, ەڭبەك نارىعى سۇرانىستارىنا سايكەستەندىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ستراتەگيالىق باعىتتىڭ تاعى ءبىرى – وقىتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ. كاسىبي ماشىعى مەن قۇزىرەتتىلىگىن كوتەرۋگە ارنالعان پەداگوگيكالىق كادرلاردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. بۇل تجكب جۇيەسىندەگى جاڭا فورماتسياداعى پەداگوگتاردىڭ سانىن ارتتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى. ءبىزدىڭ پەداگوگتاردى وقىتۋدا وزىندىك ەرەكشەلىك بار. ياعني وقىتۋ باعدارلاماسى قۇرىلىمىنا قۇزىرەتتىلىك كوزقاراس پەن مازمۇنىنىڭ مودۋلدىك قۇرىلىسى, ساپانى باعالاۋدىڭ كريتەريالدىق جۇيەسى, وقىتۋدا قازاقستاندىق جانە شەتەلدىك وزىق تاجىريبەنىڭ ۇشتاستىرىلۋى, ينتەراكتيۆتى, پراكتيكالىق باعدارلانعان سيپاتتىڭ جانە كۋرستىق وقىتۋدان كەيىن دە كەڭەس بەرۋ جۇمىستارىنىڭ ءارى قاراي جالعاسۋى كىرەدى. جىل سايىن كۋرستىق وقىتۋ وزەكتى تاقىرىپتار بويىنشا جۇزەگە اسىرىلادى. 2016-2017 جىلدارى «كاسىپقور» 10 مىڭنان استام تجكب ۇيىمى پەداگوگتارىن بىلىكتىلىك ارتتىرۋ كۋرستارىنىڭ باعدارلاماسى بويىنشا وقىتسا, ونىڭ ىشىندە 300 كوللەدج باسشىسىن «تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىن ءتيىمدى باسقارۋ» تاقىرىبى بويىنشا بىلىكتىلىكتەرىن شىڭدادى.
تجكب تيىمدىلىگىن, دارەجەسىن جانە تارتىمدىلىعىن ارتتىرۋ –وزەكتى باعىتتاردىڭ ءبىرى. ەلىمىزدە يندۋستريالى-يننوۆاتسيالىق دامۋعا باعىتتالعان جۇمىستار بارلىق ءوڭىردى قامتىپ كەلەدى. بۇل كاسىپورىنداردى ساپالى جۇمىسشى مامانمەن قامتاماسىز ەتۋدى تالاپ ەتەدى. جۇمىسشى ماماندىعىنىڭ بەدەلى مەن مارتەبەسىن كوتەرۋ – وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى. وسى سەبەپپەن ەلىمىز 2014 جىلى WorldSkills اسسوتسياتسياسىنا 70-قاتىسۋشى مەملەكەت بولىپ تىركەلدى. WorldSkills Kazakhstan بويىنشا ۇلتتىق وپەراتور بولىپ «كاسىپقور» حولدينگى» تاعايىندالدى. WorldSkills – الەمنىڭ 79 مەملەكەتىنە تارالعان حالىقارالىق قوزعالىس. نەگىزگى ماقساتى – جۇمىسشى ماماندىعىن دارىپتەۋ. ۇلتتىق بىرىنشىلىككە جاسى 18-22 ارالىعىنداعى وڭىرلىك بىرىنشىلىكتىڭ جەڭىمپازدارى قاتىسا الادى. بۇل قوزعالىس ەلىمىزدىڭ جاس ماماندارىنا العان كاسىبي داعدىلارى مەن قۇزىرەتتىلىكتەرىن كورسەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ەلىمىزدەگى بىرىنشىلىكتەر كىرپىش قالاۋ, قۇرعاق قۇرىلىس پەن سىلاق, سىرلاۋ جانە دەكوراتيۆتىك جۇمىستار, پليتكامەن قاپتاۋ, ەلەكترومونتاجداۋ, ۆەب-ديزاين, جەلىلىك جانە جۇيەلىك باسقارۋ, مەحاترونيكا, دانەكەرلەۋ, شاشتاراز ءىسى, كونديتەرلىك, مەيرامحانا قىزمەتى, مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە, كيىم ديزاينى جانە باسقا كاسىپتەردى قامتيدى.
مامان داياراۋداعى تاعى ءبىر ءتيىمدى باعىت – دۋالدى وقىتۋ جۇيەسى. دۋالدىق وقىتۋ جۇيەسى – وقۋ ورنىنداعى كاسىپتىك وقىتۋ (تەوريالىق وقىتۋ) مەن وندىرىستەگى شاكىرتتىكتى (پراكتيكالىق وقىتۋ) بايلانىستىراتىن وقۋ پروتسەسىن ۇيىمداستىرۋ ءتاسىلى بولىپ سانالادى. ەلىمىزدە 421 كوللەدجدە دۋالدى جۇيە بويىنشا وقىتۋ جۇرگىزىلەدى. «كاسىپقور» كوللەدجدەرگە دۋالدى وقىتۋدى ەنگىزۋ بويىنشا وقۋ-ادىستەمەلىك جانە كونسۋلتاتيۆتىك كومەك كورسەتەدى.
قازاقستان – 2010 جىلدان باستاپ ەۋروپالىق ءبىلىم قورىنىڭ (ەبق) ۇسىنىسىمەن باستالعان تۋريندىك پروتسەستىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسى. وسى باعىتتىڭ وپەراتورى رەتىندە حولدينگ تجكب جۇيەسىنە قاتىستى ساياساتتى ساراپتايدى. تۋريندىك پروتسەسس كاسىپتىك جانە تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا ءتيىمدى ساياسات ازىرلەۋدە, ونى ەۋروپالىق جۇيەمەن ينتەگراتسيالاۋدا جانە حالىقارالىق وزىق تاجىريبەگە ۇشتاستىرۋعا باعىتتالعان. وعان ەبق-نىڭ 30-دان اسا سەرىكتەس ەلى قاتىسادى. ولاردىڭ سانى جىل سايىن ارتۋدا. قازىرگى تاڭدا تۋريندىك پروتسەستىڭ تالداۋىنا سۇيەنە وتىرىپ ساندى جانە ساپالى مالىمەتتەر جيناۋدامىز. زەرتتەۋ ناتيجەلەرى وتاندىق تجكب جۇيەسىنىڭ دامۋىنا سەپتىگىن تيگىزەدى دەپ ويلايمىز.
«كاسىپقوردىڭ» ماقساتى – كوللەدجدەرگە الەمدىك وزىق تاجىريبەنى ەنگىزۋ. وسى ورايدا اتىراۋ قالاسىندا ورنالاسقان «APEC Petroتechnic» جوعارى كوللەدجى تاجىريبەسىن وزگە وتاندىق كاسىبي ءبىلىم بەرۋ وردالارىنا ەنگىزۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. 2013 جىلى اشىلعان, مۇناي-گاز سالاسىنا كاسىبي مامان دايارلاۋمەن شۇعىلداناتىن «APEC Petroتechnic» جوعارى كوللەدجى بۇگىندە حالىقارالىق دەڭگەيدە ءبىلىم بەرەتىن وقۋ ورداسىنا اينالىپ ۇلگەردى. ۇزدىك 100 كوللەدجگە كىرەتىن وقۋ ورنىندا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلگەن 700-دەن اسا ستۋدەنت ءبىلىم الىپ جاتىر. وقۋ اعىلشىن تىلىندە جانە مودۋلدى باعدارلاما بويىنشا جۇرگىزىلەدى. ءىرى مۇناي-گاز كەنىشتەرى شوعىرلانعان باتىس وبلىستارى ءۇشىن كاسىبي مامان دايارلاۋ دا, سەنىمدى سەرىكتەستىك ارقاسىندا وتاندىق ۇستازدار دا حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن ىلكىمدى يگەرۋ ۇستىندە.
«كاسىپقور» 2017 جىلى العاش رەت كوللەدجدەرگە رەيتينگ جاسادى. بۇل «اتامەكەن» ۇكپ جانە تجكب ۇيىمدارىنىڭ وقۋ ادىستەمەلىك بىرلەستىكتەرىمەن كەلىسىلگەن ادىستەمەگە سايكەس جۇرگىزىلدى. سارالاۋعا 328 تجكب ۇيىمى قاتىستى. رەيتينگ ينديكاتورلارى قىزمەتتەگى ساپا, كاسىبي كادرلار, بيزنەس-قاۋىمداستىقپەن ءوزارا الماسۋ, WorldSkills جانە باسقا دا يننوۆاتسيالىق جوباعا قاتىسۋلارى, ستۋدەنتتەردىڭ كونتينگەنتتەرى باعىتتارىن قامتيدى. كوللەدجدەر اراسىنداعى باسەكەگە قابىلەتتىلىك, كادر دايارلاۋ جانە باعدارلاما مازمۇنىنىڭ جاڭارۋىنا سەپتىگىن تيگىزەتىن سارالاۋ كورسەتكىشتەرى مەملەكەتتىك ورگاندار, ءبىلىم باسقارمالارى ءۇشىن ەلىمىزدىڭ ءبىلىم جۇيەسىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان باسقارۋ شەشىمدەرىن قابىلداۋعا نەگىز بولادى.
نۇرعالي ارشابەكوۆ,
«كاسىپقور» حولدينگى» كەاق باسقارما توراعاسى
