اۋماعىندا الەمدەگى اسا ءىرى «بايقوڭىر» كوسمودرومى بولا تۇرا, ءوزىنىڭ عارىشتىق باعدارلامالارىنىڭ جوقتىعى
قازىرگى كەزدە عارىشتىق قىزمەت ءبىزدىڭ مەملەكەتتەرىمىزدىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك دامۋىنا ايتارلىقتاي ىقپال ەتۋدە. كوسمودرومنىڭ ارقاسىندا ءبىز مەملەكەتتەرىمىزدىڭ ساپالى تەلەكوممۋنيكاتسيالىق بايلانىسقا, تابيعي رەسۋرستار مەن قۇبىلىستارعا, توتەنشە جاعدايلارعا بولجام جاساۋعا, اسپان كەڭىستىگى مەن باسقا دا كوپتەگەن ماسەلەلەردى تانىپ-بىلۋگە دەگەن قاجەتتىلىكتەرىن ۇزدىكسىز جانە تۇراقتى قامتاماسىز ەتە الامىز.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
بايقوڭىر قالاسىندا وتكەن «بايقوڭىر» كوسمودرومىنىڭ 50 جىلدىعىنا ارنالعان سالتاناتتى جينالىستا سويلەگەن سوزىنەن.
قىزىلوردا وبلىسى, 2005 جىلعى 2 شىلدە. بۇكىل الەم بويىنشا شامامەن 30 كوسمودروم جۇمىس ىستەيدى. ولاردىڭ اراسىندا جالپى ۇشىرىلىمداردى, سونداي-اق كوممەرتسيالىق ۇشىرىلىمداردى قوسا ەسەپتەگەندە, «بايقوڭىر» كوسمودرومى كوشباسشىلار قاتارىنان ورىن الادى. الەمدەگى اسا ءىرى كوسمودروم رەتىندە «بايقوڭىر» ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ عاجايىپ باسەكەگە قابىلەتتى باسىمدىعى بولىپ تابىلادى. 90-شى جىلدارى كوسمودروم قازاقستانعا تەك دە-يۋرە تيەسىلى بولسا, ال ول رەسەيدىڭ بيلىگى مەن قولدانىسىندا دە-فاكتو قالىپ كەلدى. سول كەزەڭدە قازاقستاننىڭ ءوز كۇشىمەن «بايقوڭىر» كەشەنىنىڭ ودان ءارى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىگى جەتپەدى. وسىنداي كۇردەلى جاعدايدا كوسمودرومدى جوعالتۋدىڭ شىن قاۋپى ءپىسىپ-جەتىلدى. قالىپتاسقان احۋالدان شىعۋدىڭ جولى كوسمودرومدى رەسەي تاراپىنا جالعا بەرۋ بولدى. ءبىراق جالعا الۋدىڭ نەگىزگى شارتى قازاقستانعا ءوزىنىڭ ەكونوميكالىق, عىلىمي جانە كادرلىق الەۋەتىن دامىتۋىنا بايلانىستى بىرتە-بىرتە «بايقوڭىر» كەشەنىنە ەنۋى بولىپ قالىپ وتىر. تاۋەلسىزدىگىنىڭ تاڭسارىسىندە قازاقستان عاجايىپ عارىش كەشەنى – «بايقوڭىر» كوسمودرومىن يەلەندى. اتالعان جوعارى تەحنولوگيالىق الاڭدى جۇمىس جاعدايىندا ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن ۇلكەن كۇش جۇمساۋ جانە ساياسي ەرىك-جىگەر كورسەتۋ قاجەت بولدى. 2007 جىلى ۇلتتىق عارىش اگەنتتىگىن قۇرۋ قازاقستاننىڭ عارىش قىزمەتىن دامىتۋدا ساپالى جاڭا كەزەڭنىڭ تۋعانىن بەلگىلەپ بەردى. ەل ءۇشىن جاڭا عارىش سالاسىن قۇرۋعا باعىتتالعان عارىش سالاسىن دامىتۋدىڭ ستراتەگياسى جاسالدى. اتالعان ستراتەگيا اياسىندا ەلىمىزدە العاش رەت قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق عارىش مونيتورينگى جۇيەسىنىڭ جەردەگى ينفراقۇرىلىمى قۇرىلدى. ونىڭ قۇرامىنا ورتالىق ازياداعى حالىقارالىق دەڭگەيدە سەرتيفيكاتتالعان, استانا مەن الماتىدا جەردى قاشىقتىقتان زوندتاۋدىڭ دەرەكتەرىن قابىلداۋدىڭ, وڭدەۋدىڭ جانە مۇراعاتتاۋدىڭ ەكى اسا ءىرى ورتالىعى كىرەدى. قازىرگى كەزدە عارىش قىزمەتىمەن بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە الەمدەگى بارلىق جەتەكشى ەلدەر مەن كوپتەگەن دامۋشى ەلدەر اينالىسادى. وعان قوسا, ەگەر عارىش سالاسىنداعى جەكەلەگەن مىندەتتەر ءىس جۇزىندە ولاردىڭ ارقايسىسىندا شەشىلەتىن بولسا, كوپقىرلى عارىش قىزمەتىمەن اينالىسۋعا تەك بىرنەشە مەملەكەتتىڭ عانا مۇمكىندىگى بار. بۇگىندە رەسەيمەن جانە فرانتسيامەن بىرلەسىپ يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا ەنگەن 4 ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. سول جوبالاردىڭ ءبىرىنىڭ شەڭبەرىندە ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ شىلدە ايىندا «بايقوڭىر» كوسمودرومىنان «كاzSat-2» عارىش اپپاراتىن ۇشىرۋ جۇرگىزىلدى. اتالعان جوبانى جۇزەگە اسىرۋ قازاقستانداعى بايلانىس وپەراتورلارىنىڭ جۇمىس اۋقىمى مەن ساپاسىن ارتتىرۋعا جاعداي تۋعىزادى. 2010 جىلى «استانا – جاڭا قالا» ەركىن ەكونوميكالىق ايماعى اۋماعىندا استانا قالاسىندا ۇلتتىق عارىش ورتالىعىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى.قازىرگى كەزدە ەلىمىزدىڭ الدىندا الەمدەگى جەتەكشى عارىش دەرجاۆالارىنىڭ ءبىرى بولۋ مىندەتى تۇر. ول ءۇشىن ءبىز قازاقستاننىڭ عارىش سالاسىن ماقساتتى تۇردە دامىتۋعا باعىتتالعان ءىس-قيمىلدى جالعاستىراتىن بولامىز.
