وسى ورايدا ءتىل باسقارماسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن قازاق ءتىلى ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كەزەڭ-كەزەڭمەن كوشىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارىنا سايكەس بىرقاتار جۇمىستار ىستەلدى. ايتالىق, بارلىق قالالىق مەكەمەلەردە قوعام قايراتكەرلەرى مەن بىلىكتى لينگۆيست مامانداردىڭ قاتىسۋىمەن اقپاراتتىق كۇندەر وتكىزىلىپ, لاتىن الىپبيىنە كوشۋدىڭ وزەكتىلىگى مەن ماڭىزدىلىعى جايىندا كەلەلى اڭگىمەلەر قوزعالدى. سونداي-اق «لاتىن الىپبيىنە كوشۋ – زامان تالابى» تاقىرىبىنا ۇيىمداستىرىلعان دوڭگەلەك ۇستەلگە ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار وكىلدەرى مەن ەتنومادەني بىرلەستىك جەتەكشىلەرى جينالىپ ويلارىن ورتاعا سالسا, «رۋحاني جاڭعىرۋ تىلدەن باستالادى» اتتى سەمينارعا مەملەكەتتىك ورگاندار مەن بيۋدجەتتىك مەكەمەلەردىڭ ءىس جۇرگىزۋشىلەرى, اۋدارماشىلارى, كادر قىزمەتكەرلەرى شاقىرىلدى.
تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىك دۇنيە – ءساۋىر ايىنان باستاپ استانا قالاسىنداعى جوعارى جانە ورتا ارناۋلى وقۋ ورىندارىندا, مەكتەپتەردە, مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەردىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ وقىتۋشىلارىنا ارنالعان قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ بويىنشا بىلىكتىلىك ارتتىرۋ كۋرستارى ءوتىپ جاتىر. كۋرستىڭ ماقساتى – عالىم-تەورەتيكتەر مەن پراكتيكتەردىڭ باسىن قوسىپ لاتىن جازۋىنا ۇيرەتۋدەگى ءادىس-تاسىلدەردى تالقىلاۋ. وندا ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىنىڭ پروفەسسورلارى ءا.جۇنىسبەكوۆ, ا.فازىلجان, س.دەميرەل اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ پروفەسسورى ق.كۇدەرينوۆا, ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء«تىل – قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ە.تىلەشوۆ لاتىن نەگىزدى قازاق جازۋىنىڭ ەملە ماسەلەلەرى, كىرمە سوزدەردىڭ ورفوگرافياسى تۋرالى ءدارىس وقىدى. بۇل شارالاردىڭ ماقساتى – ەلباسى كوتەرىپ وتىرعان ءالىپبي تۋرالى ماسەلە تاۋەلسىزدىك جىلدارىنداعى جەتىپ وتىرعان ۇلكەن ناتيجە ەكەنىن جۇرتشىلىققا ءتۇسىندىرۋ.
«بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ تاعى ءبىر وزەكتى تاراۋى – تاڭداۋلى ءجۇز وقۋلىقتى اۋدارۋ ۇسىنىسى. وسى ورايدا ءتىل باسقارماسى تاراپىنان «جاڭا گۋمانيتارلىق ءبىلىم. قازاق تىلىندەگى 100 جاڭا وقۋلىق» جوباسىن تالقىلاۋ بويىنشا ۇيىمداستىرىلعان دوڭگەلەك ۇستەل وتىرىسى جاس ۇرپاقتىڭ بويىنا جاھاندىق وي-سانا قۇندىلىقتارىن سىڭىرۋگە ەرەكشە ەكپىن بەردى. قازاق تىلىنە اۋدارىلعان كىتاپتاردىڭ ىشىندە الەۋمەتتانۋ, پسيحولوگيا, فيلوسوفيا, ىسكەرلىك ماسەلەلەرگە قاتىستى كوپتەگەن دۇنيەلەر بار. نەگىزىنەن وقۋلىقتاردىڭ اۆتورى الەمگە ايگىلى عالىمدار. الەمگە 34 تىلدە 44 ملن تيراجبەن تارايدى. قورىتا ايتقاندا, ەڭ تاڭداۋلى, ۇزدىك وقۋلىقتار دەۋگە بولادى. دوڭگەلەك ۇستەل باسىندا ءسوز العان فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور ءا.احمەتوۆ «وسى كىتاپتار نەگىزىندە ءبىلىم سالاسى رەفورمادان ءساتتى ءوتىپ شىعادى دەپ ويلايمىن» دەگەن اقجارما تىلەگىن اقتارسا, فيلولوگ-عالىم ش.ىبىراەۆ: «انا تىلىمىزگە اۋدارىلعان بۇل وقۋلىقتار ارقىلى ءبىز الەمدىك وركەنيەتتىڭ جەتىستىكتەرىنە بەت بۇرعانىمىزدى بىلدىرەدى, ءارى بۇل وقۋلىقتار حالقىمىزعا ەۋروپاعا تەرەزە اشۋعا مول مۇمكىندىكتەر بەرەدى», دەدى.
ال «رۋحاني جاڭعىرۋ: ۇلتتىق بىرەگەيلىك-سانانى قالىپتاستىرۋ نەگىزى» عىلىمي-تاجىريبەلىك سەمينار-كونفەرەنتسياسى ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىنىڭ ءبىر جىلدىعىنا وراي وتكىزىلدى. بۇل جيىندا باعدارلاما اياسىندا اتقارىلعان جۇمىستار مەن يگى باستامالاردى زەردەلەۋ جونىندە ۇسىنىستار مەن پىكىرلەر ورتاعا تاستالىپ, تالقىعا ءتۇستى. سەمينار جۇمىسىنا قاتىسقان ەۇۋ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆ, ۇعا اكادەميگى, مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى مىرزاتاي جولداسبەكوۆ, اكادەميكتەر سەيىت قاسقاباسوۆ, عاريفوللا ەسىم, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, اقىن نەسىپبەك ايت ۇلى سىندى ەل زيالىلارى مەن جاستار ۇيىمدارىنىڭ وكىلدەرى ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ سارابدال ساياساتىنىڭ ارقاسىندا اتقارىلىپ جاتقان ىلكىمدى ىستەرگە وڭ باعا بەردى.
سونىمەن قاتار ء«تىلىڭدى ۇمىتپا, جاس تۇلەك» شاراسى مەكتەپ ءبىتىرۋشى تۇلەكتەرگە مەملەكەتتىك ءتىلدى دارىپتەپ, تۋعان ءتىلىن ۇلىقتاۋعا جۇمىلدىرۋعا سەپتىگىن تيگىزسە, «SMART TIL» يننوۆاتسيالىق بايقاۋى مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ جانە ونىڭ قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋدەگى جاڭا ادىستەر مەن تەحنولوگيالاردى ىزدەستىرىپ قانا قويماي, يننوۆاتسيالىق جوبالاردى ۇسىنۋ ارقىلى ءتىلدى دامىتۋعا جاڭا قادامدار جاساۋعا يتەرمەلەسە, «تۋعان جەر – تۇعىرىڭ», «اباي الەمى جانە رۋحاني جاڭعىرۋ», «رۋحاني جاڭعىرۋ وتباسىنان باستالادى», «اباي – دانا, اباي – دارا قازاقتا», «مەنىڭ ءتىلىم – ۇلى دالا رۋحى» اتتى شارالار دا ەلباسى ساياساتىن ناسيحاتتاۋدىڭ ءبىر ۇلگىسى بولعانى انىق.
بيىلعى جىل قازاقستاندىقتار ءۇشىن مەرەكەگە تولى بولماق. سونىڭ ءبىرى – سىمباتتى دا كەربەز قالا استانا شاھارىنىڭ جيىرما جىلدىعى. وسى ورايدا, «استانا – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ سيمۆولى» اتتى حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا ءوتتى. كونفەرەنتسيا جۇمىسىندا ۆەنگريا رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستانداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى اندراش باراني, تۇركيانىڭ قازاقستانداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى نەۆزات ۋيانىك, جاپونياداعى توكۋشيما ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى اكيتوشي موچيزۋكي, ساراتوۆ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى اندرەي شەنيندەر قاتىسىپ, ەلوردا تۋرالى لەبىزدەرىن ءبىلدىردى.
بەيبىت وسپان,
استانا
