مەملەكەتتىك ۇدەمەلى يندۋستريالدى-يننوۆاتسيالىق باعدارلاماسى اياسىندا «قازترانسويل» اق-نىڭ يننوۆاتسيالىق-تەحنولوگيالىق جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ باعىتىندا كومپانيانىڭ شىعىس فيليالىندا «پاۆلودار» ورتالىق ديسپەتچەرلىك پۋنكتى ىسكە قوسىلدى. «قازترانسويل» اق - ەلىمىزدىڭ مۇناي قۇبىرلارى جۇيەسىنىڭ ەلەۋلى بولىگىن پايدالاناتىن «قازمۇنايگاز» ۇك» اق ەنشىلەس كومپانياسى بولىپ تابىلادى. جاڭا جوبا ماگيسترالدى مۇناي قۇبىرلارىن الىس قاشىقتىقتان سەنىمدى تۇردە باسقارۋعا جانە باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ۇزدىك الەمدىك ءتاجىريبەلەر نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلعان العاشقى ورتالىق باسقارۋ جۇيەلەرىنىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. ورتالىق باسقارۋ جۇيەسىنىڭ ىسكە قوسىلۋ راسىمىنە «قازترانسويل» اق باس ديرەكتورى قايىرگەلدى قابىلدين, «قازترانسويل» اق شىعىس بولىمشەسىنىڭ ديرەكتورى جەڭىسبەك لۇقپانوۆ, وبلىس اكىمى باقىتجان ساعىنتاەۆ قاتىستى.
كومپانيا ۇزىندىعى 5 495,27 شاقىرىم مۇناي قۇبىرلارى جانە ۇزىندىعى 2 148,1 شاقىرىم سۋ اعار جەلىلەرىن باسقارادى. كومپانيا قازىرگى كەزدە ەلىمىزدە وندىرىلەتىن مۇنايدىڭ 58 پايىزىنا دەيىن تاسىمالداۋدى جۇزەگە اسىرادى. وتكەن جىلى «قازترانسويل» اق تاسىمالداعان مۇناي كولەمى 52,5 ميلليون توننا بولسا, بيىلعى جىلدىڭ 11 ايىندا 49,3 ميلليون توننانى قۇراعان. ال, كومپانيانىڭ شىعىس فيليالىنىڭ نەگىزگى قۇرىلىمدىق ءبولىمشەلەرىندە 2006-2010 جىلدار ارالىعىندا 13-كە جۋىق وسىنداي جەرگىلىكتى باسقارۋ جۇيەلەرى كەزەڭ-كەزەڭمەن پايدالانۋعا بەرىلدى. يندۋستريالدى-يننوۆاتسيالىق جوبالار قاتارىندا جاڭارىپ قايتادان ىسكە قوسىلعان بۇل ورتالىق باسقارۋ ءجۇيەسى تەك باقىلاۋشىنىڭ عانا مىندەتىن اتقارمايدى. ول جالپى ۇزىندىعى 4298,6 شاقىرىم بولاتىن ومبى-پاۆلودار, پاۆلودار-شىمكەنت, قۇمكول-قاراقويىن, كەڭقياق-قۇمكول, اتاسۋ-الاشاڭقاي ماگيسترالدى مۇناي قۇبىرلارىن قاشىقتىقتان باسقارۋ ورتالىعىنا اينالىپ وتىر. ەندى وسى ورتالىق باسقارۋ جۇيەسى ارقىلى مۇناي قۇبىرلارىنىڭ باعىتتارىن 3 اۋىسىمدا باسقارۋ تەتىگىندە وتىرعان ديسپەتچەرلەر باقىلاپ وتىراتىن بولادى. بۇرىنعىداي اۋداندىق باسقارۋ ءبولىمشەلەرى دەڭگەيىندە باسقارۋ ەندى بولمايدى. ويتكەنى, جاڭادان قولعا الىنعان مودەرنيزاتسيالاۋ, قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارى بارىسىندا اۆتوماتتى ءورت ءسوندىرۋ جۇيەسى, گاز دابىلى, اپاتقا قارسى قورعانىش, مۇناي قۇبىرلارىن كۇزەتۋ جۇيەلەرى, قۇبىرلاردى ەلەكتر-حيميالىق قورعاۋ ستانسالارى مەحانيكالاندىرىلىپ قاۋىپسىزدىك قىزمەتىنىڭ ارنايى SCADA جۇيەسىنە قوسىلدى. جالپى, «قازترانسويلدىڭ» شىعىس فيليالىندا ورتالىق باسقارۋ جۇيەسىن جاڭارتۋدىڭ نەگىزگى مىندەتى -باقىلاۋ قىزمەتتەرىن قوسا العاندا مۇناي تاسىمالى قۇبىرلارىندا ەڭبەك ەتەتىندەردىڭ دە قاتارىن قايتادان جاڭالاۋ بولىپ وتىر. ياعني, بۇل دەگەنىمىز, زاماناۋي اۆتوماتتى تەحنولوگيانى ەنگىزۋ ارقىلى جاسالادى. بۇل وتكەن جىلى بەكىتىلگەن «قازترانسويل» اق-تىڭ جەدەل اۆتوماتتى باسقارۋ جۇيەسىن دامىتۋ تۇجىرىمداماسىنا دا سايكەس كەلەدى. جوعارىدا اتالعان SCADA جۇيەسى اپپاراتتىق جانە باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋ كەشەنى بولىپ تابىلادى. سونىمەن قاتار, ماگيسترالدى مۇناي قۇبىرلارىنىڭ مۇناي ايداۋشى ستانسالارى, مۇناي قۇبىرلارىنىڭ جەلىلىك بولىكتەرى سياقتى تەحنولوگيالىق نىسانداردى قاشىقتىقتان باقىلاۋعا جانە باسقارۋعا ارنالعان. ەكىنشىدەن, بۇل جۇيە ماگيسترالدىق جانە تىرەك سوراپ اگرەگاتتارىن, مۇناي قۇبىرلارى جەلىلىك بولىكتەرىنىڭ تەلەمەحانيكا جۇيەلەرىن باقىلاۋ جانە باسقارۋ, سۇيىق قويمالار دەڭگەيىن ولشەۋ, مۇناي ەسەبىن جۇرگىزۋ كوممەرتسيالىق توراپتارىن, قوسالقى جۇيەلەردى باقىلاۋ مەن باسقارۋدى قامتيدى. ماگيسترالدى مۇناي قۇبىرلارىنىڭ تەحنولوگيالىق نىساندارىن قاشىقتان باقىلاۋ مەن باسقارۋدى زامانعا ساي جۇزەگە اسىرۋ مۇناي تاسىمالداۋ بويىنشا ۋاقىتىلى, ساپالى ءارى باسەكەگە قابىلەتتى قىزمەتتەردى قامتاماسىز ەتۋدىڭ قاجەتتى شارتتارىنىڭ ءبىرى. جابدىقتار جۇمىسىنىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, تەحنولوگيالىق ۇدەرىستىڭ اقپاراتتىلىعىن جانە تۇتاس العاندا جۇيەنىڭ ىستەن شىقپاۋىنا اسەر ەتەدى.
«پاۆلودار» ديسپەتچەرلىك ورتالىعىنىڭ اشىلۋ راسىمىندە ءسوز العان «قازترانسويل» اق باس ديرەكتورى قايىرگەلدى قابىلدين اتالمىش ديسپەتچەرلىك ورتالىق بۇرىنعى كەڭەس ەلدەرىندە جانە قازاقستاندا بۇرىن-سوڭدى بولماعانىن, سول سەكىلدى ول كومپانيانىڭ يننوۆاتسيالىق دامۋعا باعىتتالعان باعدارلاماسىنىڭ جەمىسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل يننوۆاتسيالىق جاڭاشىلدىق جالعاسىن تاباتىن بولادى. بولاشاقتا كومپانيا ەلىمىزدەگى بارلىق مۇناي قۇبىرلارى جۇيەسىن اۆتوماتتاندىرىپ, ەل جۇرەگى استانادان باسقارىلاتىن باس ديسپەتچەرلىك ورتالىق قۇرۋ جوسپارى بارىن دا جەتكىزدى.
جالپى, وسى جاڭادان پايدالانۋعا بەرىلگەن ورتالىق باسقارۋ جۇيەسى زاماناۋي جابدىقتارمەن جانە باقىلاۋ-ولشەۋ قۇرالدارى مەن الەمنىڭ Siemens, Endress+Hauser, Emerson, Auma, Biffi سەكىلدى وزىق وندىرۋشىلەرىنىڭ ارنايى باعدارلامالىق جۇيلەرىمەن قامتاماسىز ەتىلىپ, AC800F, ABB اۆتوماتتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ باعدارلاناتىن لوگيستيكالىق باقىلاۋشى جانە تەحنولوگيالىق ۇردىستەردى اۆتوماتتاندىرۋ سالاسىنداعى كوشباسشى كومپانيالار Simatic S-7, Siemens-ءتىڭ ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك جۇيەسىمەن; SCADA WinCC 7.0, Siemens جۇيەسىن باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋمەن; وتكىزۋ قابىلەتى 100 مب/سەكۋندتان تومەن ەمەس بايلانىستىڭ تالشىقتى-وپتيكالىق كابەلى نەگىزىندەگى تەلەكوممۋنيكاتسيا جۇيەسىمەن جاساقتالعان قاشىقتىقتان باسقارۋ ورتالىعى بولادى. ورتالىق باسقارۋ جۇيەسىن ىسكە قوسۋ مۇناي قۇبىرلارى قىزمەتىنىڭ بەكىتىلگەن ءتارتىبى نەگىزىندە مۇناي قۇبىرلارىن باقىلاۋ جانە باسقارۋ; جەكە قىزمەتكەرلەر قۇرامىن وڭتايلاندىرۋ جانە سانى از ادام قۇرايتىن تەحنولوگيالارعا كوشۋ, ەنەرگيا سىيىمدىلىقتى تومەندەتۋ جانە سايكەسىنشە مۇناي تاسىمالى كەزىندە ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋدى وڭتايلاندىرۋ ەسەبىنە شىعىندى ازايتۋ, ديسپەتچەرلىك جانە ءوندىرىستىك ەسەپتىلىكتى اۆتوماتتى قۇرۋ; شىنايى ۋاقىت تارتىبىندە تەحنولوگيالىق قۇرال-جابدىقتار جانە جەكە قۇرامنىڭ جۇمىسىن باقىلاۋ; مۇناي قۇبىرلارى قىزمەتىنىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋ, جەكە قىزمەتكەرلەر قۇرامىنىڭ جاراقات الۋ تاۋەكەلىن ازايتۋ, مۇناي تاسىمالى ۇدەرىسىن بولجاۋ مۇمكىندىگى; ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتتارىن جۇزەگە اسىرۋعا ءمۇمكىندىك بەرەدى. جاڭا جوبا ەنەرگيا تيىمدىلىگى جانە مۇناي تاسىمالى جولدارىن وڭتايلاندىرۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ كەزەكتى كەزەڭى بولىپ تابىلادى. SCADA جۇيەسى نەگىزىندە قۇرال دايىندالدى, ونىڭ كومەگىمەن ءارى قاراي بولجاۋ, وڭتايلاندىرۋ جانە تاۋەكەلدەردى باعالاۋ تەتىكتەرىمەن بارلىق ءوندىرىستىك جۇيەلەر اۆتوماتتاندىرىلادى.
فاريدا بىقاي,
پاۆلودار.