اتالعان ەكى دەمالىس ايماعىندا الداعى جاز ايلارىندا 59 مىڭ 446 وقۋشى كەزەڭ-كەزەڭىمەن دەمالاتىن بولادى. وسى ماقساتقا اۋدان اكىمى جامانتاي بەيسەنباەۆتىڭ باستاماسىمەن جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 37 ملن 986 مىڭ تەڭگە ءبولىنىپ وتىر. بۇل تۋرالى 1-ماۋسىم حالىقارالىق بالالار قۇقىعىن قورعاۋ كۇنىنە وراي "تولاعاي" جانە "ەركەجان" جازعى ساۋىقتىرۋ لاگەرلەرىنىڭ ماۋسىمدىق اشىلۋى سالتاناتىندا ءمالىم بولدى.
"تولاعاي" قالا سىرتىنداعى جازعى ساۋىقتىرۋ لاگەرىنىڭ ديرەكتورى ع.بورانباەۆتىڭ ايتۋىنشا, لاگەر ءبىر مەزەتتە 100 بالانى قابىلداسا, جاز بويى ون ماۋسىمدا 1000 بالانى دەمالدىرۋعا مۇمكىندىگى بار. مۇندا بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى قاتاڭ باقىلاۋعا الىنىپ, تاربيەشىلەرگە ۇلكەن جاۋاپكەرشىك ارتىلىپ وتىر. وسى ماقساتتا بالالارعا لاگەردە تۇنگى كەزەكشىلىك ۇيىمداستىرىلىپ, ەلەكتر, ءورت, جولدا ءجۇرۋ, باسسەينگە شومىلۋ, سپورت الاڭىندارىنداعى قاۋىپسىزدىك تۋرالى نۇسقاۋلىقتار تانىستىرىلىپ, كۇن سايىن ەسكەرتىپ وتىرادى.
لاگەردىڭ تاربيەلەنۋشىلەرىنە ەمدەۋ-پروفيلاكتيكالىق, ساۋىقتىرۋ ءىس-شارالارىن جۇرگىزۋ ماقساتىندا اس ءمازىرى مەن دايىنداۋ ساپاسى قاتاڭ تەكسەرىلەتىن بولادى. وقۋشىلار 5 مەزگىل تاماقپەن قامتاماسىز ەتىلەدى. سونداي-اق, بالالاردىڭ كەلگەندەگى جانە كەتكەندەگى سالماعى مەن بويىن ولشەۋ, دەنساۋلىعىن قاداعالاپ وتىرۋ, سىرقاتتانعان جاعدايدا العاشقى دارىگەرلىك كومەك كورسەتۋ ءۇشىن مەدبيكەلەر قىزمەت ەتەدى. بالانىڭ جەكە باسىنىڭ گيگەناسىن, توسەك ورىننىڭ تازالىعىن ساقتاۋدى قاداعالاۋ تاربيەشىلەرگە جۇكتەلەدى. بالالاردىڭ دەنە ءبىتىمىن دۇرىس جەتىلدىرۋ ماقساتىندا ءتۇرلى سپورتتىق شارالار ۇيىمداستىرىلماق.
دەمالۋشى بالالاردىڭ اقىل-وي, سانا-سەزىمىن جەتىلدىرۋ بويىنشا دا ءتۇرلى ادەبي-سازدى كەشتەر, مادەني ءىس-شارالار, تانىمدىق ويىندار, بايقاۋلار مەن سايىستار وتكىزىلەدى. بۇدان بولەك, بالالاردىڭ بويىن سەرگىتۋ ءۇشىن تازا اۋادا ارنايى سەرۋەندەر ۇيىمداستىرىلادى. سونداي-اق, لاگەردە كۇن سايىن بي كەشتەرى وتكىزىلمەك.
ايتا كەتەيىك, "تولاعاي"- دان بولەك, "ەركەجان" قالا سىرتىنداعى جازعى ساۋىقتىرۋ لاگەرى دە جاز بويى 800-گە جۋىق بالانى قابىلداۋعا قاۋقارلى. اۋدان بويىنشا جاز مەزگىلىندەگى بارلىق ساۋىقتىرۋ جانە دەمالىس شارالارىنىڭ تۇرلەرىمەن 60 مىڭعا جۋىق بالانى قامتۋ جوسپارلانۋدا. بۇل كورسەتكىش مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ 97 پايىزىن قۇرايدى.
