سەناتتىڭ ەكونوميكالىق ساياسات, يننوۆاتسيالىق دامۋ جانە كاسىپكەرلىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى اسقار بەيسەنباەۆ شارانى اشا كەلىپ, «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى مەملەكەت باسشىسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. باعدارلاما ىسكە قوسىلعان ءبىر جىل ىشىندە 11,2 ميلليون شارشى مەتر رەكوردتى تۇرعىن ءۇي سالىندى.
سەناتور باعدارلامانى ىسكە اسىرۋعا تەرىس اسەر ەتەتىن وزەكتى ماسەلەلەرگە توقتالدى. اتاپ ايتقاندا, ا. بەيسەنباەۆ تۇرعىنداردىڭ الەۋمەتتىك ءالسىز توپتارىنا ساتىپ الۋ قۇقىعى جوق جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ۇيلەر قۇرىلىسىنا بولىنەتىن قارجىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگىن, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ نىسانداردى ۋاقىتىندا پايدالانۋعا بەرمەۋىن, ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەردىڭ كەلىسۋ راسىمدەرى مەن باسقا دا بيۋروكراتتىق راسىمدەردىڭ كۇردەلى ەكەنىندىگىن ايتتى. سەنات كوميتەتىنىڭ توراعاسى ودان باسقا پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسىنداعى «7-20-25» باعدارلاماسى اياسىندا ازىرلەنگەن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنا ەنگىزىلەتىن وزگەرىستەرگە دە توقتالدى. ا. بەيسەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا, ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندار وزگەرىستەردى ناقتى پىسىقتاپ, وزەكتى ماسەلەلەردى ۋاقىتىندا شەشۋى ءتيىس.
ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى قايىربەك وسكەنباەۆ «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىن 2017 جىلى جانە 2018 جىلدىڭ العاشقى توقسانىندا ىسكە اسىرۋدىڭ نەگىزگى كورسەتكىشتەرگە توقتالدى جانە باعدارلامانىڭ جاڭا تۇجىرىمداماسىن تانىستىردى. وتكەن جىلى 100 مىڭنان استام وتباسى, ونىڭ ىشىندە 25,2 مىڭ وتباسى مەملەكەت قارجىسى ەسەبىنەن وزدەرىنىڭ تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتتى. بۇل سالاعا ينۆەستيتسيا 2017 جىلى 18 پايىزعا ۇلعايدى جانە 980 ميلليارد تەڭگەنى قۇرادى.
ۇلتتىق بانكى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ولەگ سمولياكوۆ «7-20-25» باعدارلاماسىنىڭ جۇمىس تەتىكتەرى جانە باعدارلاما اياسىندا قارىز بەرۋدىڭ شارتتارى تۋرالى دەپۋتاتتاردى حاباردار ەتتى. ونىڭ سوزىندە ايتىلعانداي, قارىز ەڭبەك جانە كاسىپكەرلىك قىزمەتتەن رەسمي تۇسەتىن كىرىسى بار جانە تۇرعىن ءۇيى جوق ازاماتتارعا بەرىلەدى.
سەنات دەپۋتاتى ميحايل بورتنيك زاڭنامانى جەتىلدىرۋ, ونىڭ ىشىندە حالىقتىڭ تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جيناعىنا تولەم تالاپتارىن كورسەتۋدى رەتتەۋگە قاتىستى ماسەلەلەرگە توقتالدى. سەناتور ساتىپ الۋ قۇقىعى جوق تۇرعىن ۇيلەردىڭ جالعا بەرۋ تەتىكتەرىن ىسكە اسىرۋ جانە تۇرعىن ۇيگە ساتىپ الۋ قۇقىعىن قايتارۋ مۇمكىندىگى ماسەلەلەرىن كوتەردى. م. بورتنيك سونداي-اق باعدارلاما اياسىندا اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردەگى, ەڭ الدىمەن قالا ماڭى كەنتتەرىندەگى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا بۇدان دا قارقىن بەرۋگە شاقىردى.
دوڭگەلەك ۇستەل وتىرىسى بارىسىندا «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋ حولدينگى» اق, «شار-قۇرىلىس» جشس, «قازاقستان تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جيناق بانكى» اق جانە «تسەنتركرەديتبانكى» اق باسشىلارى ءسوز سويلەدى.
شاراعا قاتىسۋشىلار «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىن بۇدان دا ءتيىمدى ىسكە اسىرۋعا كەدەرگى بولىپ وتىرعان وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋ جونىندە پىكىر الماستى. حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ءالسىز توپتارى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن سالۋعا قارجىلاندىرۋ كولەمىن ارتتىرۋ جانە ينجەنەرلىك كوممۋنيكاتسيانى جۇرگىزۋ تۋرالى ۇسىنىستار ايتىلدى. سەناتورلار سونداي-اق نىسانداردى ۋاقىتىنان كەش پايدالانۋعا بەرۋگە جانە قۇرىلىستى سالۋ كەستەسىنەن كەيىن قالۋعا جول بەرمەۋ ءۇشىن شارالار قابىلداۋدى تالاپ ەتتى.
دوڭگەلەك ۇستەلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ۇسىنىستار ازىرلەندى جانە ول ۇكىمەتكە, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مەن باسقا دا مۇددەلى ۇيىمدارعا جىبەرىلەتىن بولدى, سونداي-اق زاڭ شىعارۋ جۇمىستارى بارىسىندا سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ ەسكەرەتىنى ايتىلدى.
