ايماقتار الاقانى ايالاعان استانا

ەلوردادا 15-16 قاراشا كۇندەرى الماتى قالاسىنىڭ جانە اقمولا مەن اقتوبە وبلىستارىنىڭ كۇندەرى وتۋدە  

تاۋەلسىزدىكتىڭ بەسىگى بولعان الماتى

ەلورداداعى بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايىندا الماتى قالاسىنىڭ اس­تاناداعى كۇندەرى اياسىندا كورمە ۇي­ىم­داستىرىلىپ وتىر. بۇعان دەيىن جاس قالاعا جەتىسۋ جە­رى­نىڭ سىيى رەتىندە 25-27 قازان كۇندەرى الماتى وبلىسى ءوزىنىڭ بەرەكەلى ءجار­مەڭ­كەسىمەن كەلىپ, استانالىقتار مەن قالا قوناقتارىنا ساپالى دا قول­جە­تىمدى ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن ۇسىنعان بولاتىن. وبلىس اۋىلشارۋاشىلىق جارمەڭ­كە­سىنە 177,2 ميلليون تەڭگەنىڭ, ونىڭ ىشىندە 90,5 توننا ەت ونىمدەرىن, 160 توننا كوكونىس, 74 توننا جەمىس-جيدەك, 100 توننا كارتوپ پەن 0,5 توننا ءسۇت ونىمدەرىن اكەلگەن بولاتىن جانە وسى ساپالى ءونىمنىڭ باعاسى دا بازار باعا­سىنان 15-20 پايىزعا ارزانعا ءتۇسىپ, استانا جۇرتشىلىعى وڭتۇستىكتەن كەلگەن كول-كوسىر تاعامدى ۇلكەن ىقىلاس­پەن قابىل العان-دى. وسى بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايىندا وبلىستىق كور­كە­مونەرپازدار, وتباسىلىق انسامبلدەر مەن رەسپۋبليكالىق ءتۇرلى باي­قاۋ­لار مەن بايگەلەردىڭ جەڭىمپازى اتان­عان ونەر ۇجىمدارى قالا جۇرتىنىڭ كو­ڭى­لىن شالقىتقان ۇلكەن كونتسەرت ۇي­ىم­­داستىرعانى دا استانالىقتاردىڭ كو­­ڭى­لىنەن كوشە قويعان جوق. ەندى مىنە, ەلباسىنىڭ ءوزى كەلىپ قاتىساتىن كورمەگە اسەم قالا الماتى ءوزىنىڭ ەگەمەندىك العاننان بەرى قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىن تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىق ۇلى مەرەكەسى قارساڭىندا پاش ەتكەلى وتىر. وسى رەتتە ايگىلى اپورتتىڭ وتانى, جەر ءجانناتى جەتىسۋدىڭ الىپ تاۋلا­رى­نىڭ باۋرايىندا ورنالاسقان اسەم قالا تۋرالى از-كەم ايتا كەتسەك, ارتىق بولماس. الماتى – ەۋرازيالىق كونتي­تەنت­تىڭ ماڭىزدى جانە ىڭعايلى جەرىندە, ۇلى جىبەك جولىنىڭ ءجۇل­گە­سىندە ورنا­لاسقان. سونىمەن قاتار قا­لا­نىڭ تۋريزم سالاسىن دامىتۋعا ۇلكەن مۇمكىن­دىكتەرى بار. الماتى ىشكى جالپى ءونىم­نىڭ بەستەن ءبىر بولىگىن وندىرەدى جانە مەملەكەتتىڭ بيۋدجەتتىك كىرىسىنىڭ شيرەك بولىگىنەن استامىن بەرەدى. ءبۇ­گىندە ال­ما­تىدا قازىرگى زامانعى مەگاپوليسكە ءساي­كەس كەلەتىن ينفرا­قۇرى­لى­م­­نىڭ بار­لىق نەگىزگى ەلەمەنتتەرى ورنا­لاستى­رىل­عان. وڭىرلىك ىشكى ءونىم كور­سەت­كىشى بويىنشا الماتى ورتالىق ازيا­نىڭ بارلىق قالاسىن جانە رەسەي­دىڭ كەيبىر ايماقتارىن دا ەداۋىر باسىپ وزادى. ماسەلەن, الماتىنىڭ وڭىرلىك ىشكى ءونىم كورسەتكىشى تاشكەنتتەن 4,5 ەسە, نوۆوسىبىردەن 1,5 ەسە, ومبى وبلى­سىنان 2 ەسە جوعارى. قالا وڭىرلەر اراسىندا بارلىق جاعىنان بولسىن وتە جاعىمدى جا­عى­نان سيپاتتالادى. سون­داي-اق, قالا دا­مۋىنىڭ دەڭگەيى تۋرالى حالىقارالىق ساراپشىلاردىڭ باعالاۋ­ىن­شا, الماتى «الەمنىڭ عالامدىق قا­لالارىنىڭ» تىزىمىنە كىردى. اتاپ ايت­قاندا, دەترويت, ەدينبۋرگ, مانچەستەر, سانكت-پە­تەر­بۋرگ جانە دوحا سياقتى الەمدىك ەكو­نوميكانىڭ ورتالىعى رەتىندە تانىمال بولىپ وتىر. قالانىڭ ماڭىزدىلىعى ارتىپ كەلەدى, سوندىقتان مەملەكەت وعان ۇلكەن ءمان بەرەدى. ەلىمىزدەگى شا­عىن جانە ورتا بيزنەس ءون­دىرگەن بارلىق ءونىم كولەمىنىڭ 27 پايى­زى الماتى قالاسىنىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى. بۇل – جاقسى كورسەتكىش. قالا باسشى­لىعى 3 بىردەي ماڭىزدى باعىتقا ىنتا قويىپ وتىر. ولار, ءبىرىنشى باعىت – ەكونو­مي­كالىق ءوسىمنىڭ ماڭىزدى كور­سەت­كىشىنىڭ ءبىرى بولۋى ءتيىس – الاتاۋ اۋدانىندا الاڭى 490 گەكتار بولاتىن يندۋس­تريا­لىق ايماقتى دامىتۋ. پرەزيدەنت ۇكى­مەتكە الماتى قالاسى مەن الماتى وبلىسىنىڭ اكىم­دەرىمەن بىرلەسىپ, قالا مەن ىرگەلەس اۋماقتىڭ كولىك جۇيەسىن دامىتۋدىڭ كەشەندى جوسپارىن قاراۋدى جانە قا­بىلداۋدى تاپسىرعان بولاتىن, سول سەبەپتى دە, ەكىنشى باعىت – كولىك قىز­مەتىنىڭ جاڭا بالامالى تۇرلەرىن قو­سا العاندا, قالانىڭ بارلىق كولىك ءجۇ­يەسىن كەشەندى دامىتۋ. سونىمەن قاتار, باسا نازار اۋدارىپ وتىرعان ءۇش­ىنشى باعىت – الماتى وڭىرىندە ءتۋريزمدى, سونىڭ ىشىندە جەكە مەنشىك تاۋ شاڭ­عىسىن دامىتۋ. اعىمداعى جىلداعى ما­ڭىزدى جوبالاردىڭ اراسىندا – مەت­رونىڭ ءبىرىنشى كەزەگىن پايدالانۋعا بەرۋ, شىعىس-اينالما اۆتوجولىنىڭ قۇ­رى­­لىسىن اياقتاۋ, رەسپۋبليكا سارايىن قايتا جوندەۋ, بىرقاتار وزگە دە ماڭىز­دى ينفراقۇرىلىمدىق جانە الەۋمەتتىك جوبالار بار. الماتىنى ءىرى وڭىرلىك قارجىلىق ورتالىق رەتىندە ودان ءارى دامىتۋ ءوز­ەكتى ماسەلە ەكەندىگى انىق. مامىر ايى­­­نىڭ باسىندا كەلگەن كەزدە ەلباسى تاۋەل­سىز­دىگىمىزدىڭ 20 جىلدىق مەرەي تويىنا الماتى قالاسىنىڭ بەلسەندى قاتىسۋىن جانە تاريحي ۇلى داتانى ايىرىقشا اتاپ وتۋگە شاقىرعان بولا­تىن. بۇل كورمە پرەزيدەنتتىڭ سول ءسو­زى­نىڭ ۇدەسىنەن شىعۋعا جاسالىپ وتىر­عان قادام. اقمولانىڭ اق پەيىلى جەتپىس جىلدىق تاريحى بار اقمولا ءوڭىرى 1939 جىلدىڭ 14 قازانىندا ىرگە­تاسىن قالادى. وبلىس ورتالىعى سول­تۇس­­تىكتىڭ سۇلۋ مەكەنى كوكشەتاۋ قالا­سىندا ورنالاسىپ, وسى اسەم قالادان باسقا­رى­لادى. وبلىستىڭ جەر اۋقىمى 146,2 مىڭ شاقىرىم اۋماقتى قامتىپ جاتىر. تەك سۇلۋلىعىمەن عانا ەمەس, تابيعي باي قازىنالى ولكەدە كوكشەتاۋ مەن ستەپنوگور قالالارى, 17 اۋدان, اۋ­دان­­دارعا قاراستى 8 كىشىگىرىم قالا مەن 244 اۋىلدىق وكرۋگ بار. وبلىستىڭ حا­لىق سانى 733 مىڭ ادامدى قۇراۋمەن قاتار بۇل وبلىس كوپ ۇلتتى ءوڭىر ەكەندىگىمەن دە بەلگىلى. پايدالى قازبا باي­لىعى جونىنەن اۋىز تولتىرىپ ايتار­لىقتاي باي ولكەدە تەحنيكالىق الماز­دىڭ, ۋران­­­نىڭ 25 پايىزى, التىننىڭ 12 پايىزى جانە قۇرىلىس ماتەريالدارىن جاساۋعا پايدالاناتىن كۆارتس قۇمى, دولوميت, كاولين سەكىلدى مول قازىنا قورى بار. اقمولا – استىقپەن اتى شىققان قۇت­تى مەكەن. مۇندا جىلىنا جينالعان جوعارى ساپالى استىق بۇكىل ەلىمىزدى قامتاماسىز ەتىپ وتىر دەسەك تە بولادى. سونىمەن قاتار, ەت پەن ءسۇت ءونىمىن وندىرۋدە دە اقمولا وبلىسىنىڭ كور­سەت­كىشى جوعارى. اقمولا وبلىسىنىڭ استاناداعى كۇن­دەرىنە ارناپ ەڭبەكشىلدەر اۋدانى جارمەڭكەگە 22 توننا سيىر ەتىن, 7 توننا جىلقى ەتىن, 3 توننا قوي ەتى مەن نان ونىمدەرىن, ءسۇت, بال اكەلىپ حالىققا قولجەتىمدى باعامەن ۇسىنىپ وتىر. 11 اۋىلدىق وكرۋگ, «ەڭبەك» جشس, «حلەبوروب» جشس, «باقىتجان» شارۋا قو­جالىعى سەكىلدى 22 جەكەلەگەن ءونىم ءوندىرۋشى سەرىكتەستىكتەر ساپالى ءونىمىن جارمەڭكەگە شىعاردى. مال جانە استىق ءوندىرۋدى كاسىپ ەتكەن اۋدان بيىل 124 مىڭ گەكتار جەرگە ەگىن ەگىپ, ونىڭ ءار گەكتارىنان 15 تسەنتنەردەن استىق جيناپ العان. وتكەن جولى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ءوزى ارنايى بارىپ تاماشالاعان «سك-فۋد» جشس جۋىردا مال بورداقىلايتىن فەرما اشىپ, امەريكادان, اۆستراليادان 942 باس اسىل تۇقىمدى قوي الىپ, بولا­شاق­تا ەت دايىنداۋ ءىسىن بۇگىنگى دەڭگەيدەن دە جوعارىلاتامىز دەپ وتىر. ەڭبەكشىلدەر اۋدانىنان كەلگەن قۇتتىبەك شاريپوۆ باسقاراتىن «شاريپوۆتار» شارۋا قوجالىعى 2 توننا سيىر ەتىن اكەلىپ, ەلدىڭ قالتاسى كوتە­رە­تىن باعامەن ساۋداعا شىعاردى. الۋ­شى­لار ءدان ريزا. شارۋاشىلىقتىڭ 600 باس ءىرى قاراسى بار, 2 مىڭ گەكتار جەردىڭ مىڭ گەكتارىنا بيداي ەگىپ, قالعان مىڭ گەكتارىنا مالدىڭ ازىعى ءۇشىن جەم-ءشوپ دايىنداۋعا ارنالعان قۇنارلى دا­قىلدار سەبىلەدى. ءوز ىسىنە ۇقىپتى قو­جالىق بيىلعى استىقتى ۋاقىتىلى جيناپ الۋمەن قاتار ازىق-ت ۇلىك كەلىسىم-شارت كورپوراتسياسىنا مىڭ توننا بيداي وتكىزگەن. بۇگىنگى جارمەڭكەگە ەڭبەكشىلدەر اۋ­دانى 6 توننا سيىر ەتىن, 600 كيلو جىلقى ەتىن, 800 كيلو قوي ەتىن جانە 1 توننا شوشقا ەتىن اكەلگەن. ودان وزگە 10 توننا كارتوپ پەن 50 مىڭ دانا جۇ­مىرتقا دا بار. جارمەڭكەگە اۋداننان 3 جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىك پەن 3 شارۋا قوجالىعى قاتىسىپ وتىر. اۋداننىڭ بيىلعى كورسەتكىشى كوڭىل قۋانتارلىق. بيىل «قازاگرونىڭ» نەسيەلىك قولداۋىمەن مال تۇقىمىن اسىل­داندىرۋمەن اينالىساتىن سەرىكتەستىك اشىپ سولتۇستىك داكوتادان اكەلگەن اسىل تۇقىمدى مال باسىن كوبەيتۋ قول­عا الىندى. قازاقستانداعى ەڭ ءىرى قۇس فابريكاسىنىڭ ءبىرى بولىپ ەسەپتەلەتىن «قازگەرقۇس» دەيتىن قۇس فابريكاسىندا 650 مىڭ باس تاۋىق بار. ەڭبەكشىلدەر اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى قابيبول­لا شاياحمەتوۆ ەگەمەندىكتىڭ 20 جىل­دى­عى تۇسىندا استانا حالقىنا سىي رەتىندە اقمولا وبلىسىنىڭ تاعام ونىمدەرى مەن مەرەكەلىك كورمە, ءتۇرلى شارالار دايىنداپ كەلگەندىگىن ايتتى. قورعالجىن اۋدانى 15 شارۋا قو­جا­لىعى مەن 8 اۋىلدىق وكرۋگتىڭ اۋىل­شا­رۋاشىلىق ونىمدەرىن ۇسىندى. ونىڭ ىشىندە 2 توننا سيىر ەتى, ءبىر جارىم تون­نا جىلقى ەتى, ونداعان توننا قوي ەتى مەن 2 توننا بالىق, شۇجىقتىڭ جۇزگە تارتا ءتۇرىن ۇسىنىپ وتىر. ازىق-ءتۇ­لىك­تەن وزگە قورعالجىندىقتار استانا جۇرتشىلىعى مەن قوناقتارىنا ارناپ جەرگىلىكتى «دۋداراي» حالىقتىق-فالك­لورلىق ءانسامبلىنىڭ دايىنداعان مەرەكەلىك كونتسەرتى جارمەڭكەگە كەلگەن جۇرتتىڭ ەڭسەسىن كوتەرىپ تاستادى.   ارايلانعان اقتوبە تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن مەرەكەلەۋ اياسىندا ەلوردالىقتارعا ءوز سىي­لا­رىن الىپ جەتكەن اقتوبەلىكتەر «Me­گa اس­تانا» ويىن-ساۋىق جانە ساۋدا ور­ت­ا­لىعىنا جاپسارلاس اۋماققا «ورىن تەۋىپ», وندا اقتوبە وبلىسىنىڭ الەۋمەت­تىك-ەكونوميكالىق دامۋى تۋرالى كور­مە­سىن, اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ءجار­­­­مەڭكەسى مەن ونەر شەبەرلەرىنىڭ كونتسەرتىن وتكىزدى. «سوڭعى تۇيەنىڭ جۇگى اۋىر» دەمەكشى, وڭىرلەردىڭ سوڭىن الا جەتكەن وبلىس شاراعا مۇقيات دايىن­دالىپتى. اقتوبە ءوڭىرى ەلىمىزدەگى ءىرى اۋماقتى الىپ جاتقان وبلىستاردىڭ ساناتىنا جاتادى. تابيعي قازبا بايلىققا باي, ادامي, وندىرىستىك جانە كولىكتىك الەۋەت بويىنشا قازاقستاننىڭ قارقىندى دا­مۋشى ايماعى بولىپ سانالادى. وبلىس­­­تىڭ وڭىرلىك جالپى ءونىمى وتكەن جىلى 1993 جىلمەن سالىستىرعاندا 822 ەسەگە ءوسىپ, 1,4 ملرد. تەڭگەنى قۇراعان. بيىل وڭىرلىك جالپى ءونىمدى 1 ترلن.300 ملرد. تەڭگەگە جەتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. ونەركاسىپ ءوندىرىسى بويىنشا دا ال­دىڭ­عى بەستىككە كىرەتىن اقتوبە وبلىسىندا سوڭعى جەتى جىل ىشىندە 400-گە جۋىق ينۆەستي­تسيا­لىق جوبالار جۇزەگە اسىرى­لىپتى. بۇل 25 مىڭ ادامدى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرگەن. وسى ورايدا باس­تى جەتىستىك, رەسەيدەن كەلەتىن ەلەكتر ەنەرگياسى يمپورتىنا تاۋەل­دى­لىك­تەن قۇتىلۋ بولىپ وتىر. 90-جىل­دارى وبلىستاعى ەلەكتر قۋاتىنىڭ 85%-ى رەسەيدەن الىنسا, بۇل كورسەتكىش بۇگىن­دە تەك 3 %-دى عانا قۇرايدى. اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسى دا وڭ وزگەرىستەرگە تولى. قازىر وبلىس ءوز تۇر­عىندارىن وبلىستا شىعارىلاتىن ءوز تاۋارلارىمەن 80%-عا قامتاماسىز ەتىپ وتىرعان كورىنەدى. اقتوبە وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باس­تىعى مۇحتار جۇماعازيەۆ ەلوردادا وتكىزىلگەن جارمەڭكەگە 300 توننا ەت پەن 100 توننا كولەمىندە كوكونىس ونىمدەرىن الىپ كەلگەندىگى تۋرالى مالىمەت بەرە كەتتى. «اقتوبە وبلىسىنان كەلگەن ءونىم­دەر­دىڭ ىشىندە شۇجىقتىڭ 50 ءتۇرى, 300 توننا ەت, 100 توننا كوكونىس ونىمدەرى بار. جارمەڭكەدە سيىردىڭ ەتى 1 كيلوسى 850 تەڭگەدەن, ال قوي ەتىنىڭ ءار كيلوسى 750 تەڭگەدەن, تۇيە ەتى 900-دەن, جىلقى ەتىنىڭ كيلوسى 950 تەڭگەدەن ساۋدالان­دى, دەدى ول. ال بۇل باعا ەلوردالىق­تار­عا بازار باعاسىنان اجەپتاۋىر ارزانعا تۇسپەك. «مەگا استانا» ويىن-ساۋىق جانە ساۋ­دا ورتالىعى اينالاسىندا وبلىس اۋ­داندارى مەن اقتوبە قالاسى اتىنان 12 قاناتتى ءبىر جانە سەگىز قاناتتى 6 اق­شاڭقان كيىز ۇيلەر تىگىلىپ, ەتنوقالا­شىق جۇمىس ىستەدى. بۇل اۋىلدار ەرەن ەڭ­بەگىمەن جانە اسكەري ەرلىگىمەن ەل تاريحىندا ەسىمدەرى قالعان ادامداردىڭ اتتارىمەن اتالىپتى. مىسالى, ءابىل­حاي­ىر حان, قوبىلاندى باتىر, نۇرپەي­ىس بايعانين, شىعاناق بەرسيەۆ, ايتەكە بي جانە تاعى باسقا اۋىلداردا داستارحان جايىلىپ, قوناقتارعا داستۇرىمەن باس تارتىلدى. بۇل كيىز ۇيلەر حالىق شەبەرلەرىنىڭ قولىنان شىققان بۇي­ىم­دارمەن جابدىقتالىپتى. سونداي-اق مۇندا كىشى ءجۇزدىڭ حانى ءابىلحايىردىڭ اتاۋلى جۇزىگى, اتاقتى كومپوزيتور احمەت جۇبانوۆتىڭ كونتسەرتتىك كوستيۋمى سەكىلدى كوپتەگەن تاريحي ماڭىزعا يە ەكسپوناتتار بار. حالىقتىق مەرەكەنىڭ باستى تارتۋى – اقتوبەلىكتەر ۇيىمداس­تىرعان «باۋىرساق كۇنى» مەرەكەسى بول­دى. مەرەكەگە قاتىسۋشى استانا تۇر­عىن­دارىنا 220 مىڭنان استام باۋىر­ساق­تار تەگىن تاراتىلدى. بۇل وبلىس اكى­مى ارحيمەد مۇحامبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, اقتوبە وبلىسىنا 80 جىل, ال اقتوبە قالاسىنا 142 جىل تولۋىنا وراي ۇيىم­داستىرىلعان سىي بولىپ شىقتى. اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءون­دى­رۋشىلەر تومەنگى باعامەن ساتىلاتىن ونىمدەردىڭ كوپتەگەن ءتۇرىن الا كەلىپتى. ونىڭ ىشىندە ەت, بالىق, ءسۇت, شۇجىق, كوكونىستەر, كۇنباعىس مايى, ۇن, بال جانە باسقالار بار.   شالعاي اۋداننان تارتۋ تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىنا تارتۋ رەتىندە ەلوردادا وتكىزىلگەن جارمەڭ­كەگە ىرعىز اۋدانى قانداي تارتۋمەن كەلدى دەگەندە, اۋىز تولتىرىپ ايتارداي كورسەتكىشتەر بار. 15 مىڭ تۇرعىنى بار ىرعىز اۋدانى­نان 10 توننا بالىق پەن 3 توننا ەت ال­ىپ كەلدىك. بالىقتىڭ ءتۇر-تۇرىنەن, اتاپ ايت­­­ساق, 6 ءتۇرى اكەلىندى. ونىڭ ورتاشا باعا­سى 250-300 تەڭگە. اۋدان اۋىل شا­رۋا­شىلىعىمەن, ونىڭ ىشىندە مال شا­رۋا­شى­لىعى جانە بالىق شارۋا­شى­لى­عىمەن اينالىسادى. وسى ەكى باعىتتا اۋدان كو­لەمىندە وندىرىلگەن ءوز ءونىم­دە­رىمىزدى سا­تۋعا اكەلدىك. قازاقتىڭ سالت-ءداستۇرىنىڭ قايماعى بۇزىلماعان ىرعىز اۋدانى وب­لىس ورتالىعىنان شالعاي ور­نالاسقان. دەگەنمەن, بۇل اۋدان ءومىرىنىڭ ورلەۋىنە كەدەرگى بولىپ وتىرعان جوق. تاۋەلسىزدىك العالى بەرى كوپ جەتىستىككە قول جەتكىزدىك. مىسالى, «باتىس قىتاي – باتىس ەۋروپا» جولىنىڭ 215 شاقى­رىمى اۋدان تەرريتورياسىمەن وتەدى. ەندى استانا با­عىتىنداعى جول قۇرى­لى­سى باستالماق. جۋىردا ىرعىز-تور­عاي رەزەرۆاتى پاي­دا­لانۋعا بەرىلدى. مۇنىڭ بارلىعى تۇر­عىن­داردىڭ الەۋ­مەت­تىك جاعدايىن ارت­تى­رۋعا سەپتىگىن تيگىزىپ وتىرعان ۇلكەن شارالار. بۇعان قوسا, جۋىردا تاۋەلسىز­دىك­تىڭ 20 جىل­دى­عىنا وراي اۋداندا وبلىس ورتالىعىنا اپتاسىنا ەكى رەت ۇشاقپەن قاتىناۋ جولعا قويىلدى. ەندى اۋدان تۇر­عىن­دا­رى جالپى قۇنى 15 مىڭ تەڭ­گە­نىڭ ءۇستىن­دەگى بيلەتتى وبلىستىق بيۋدجەت ەسەبىنەن 3 950 تەڭگەدەن الا الادى. ميرحان دۋانبەكوۆ, ىرعىز اۋدانىنىڭ اكىمى. بەتتى دايىنداعاندار قانات ەسكەندىر, ۆەنەرا تۇگەلباي. سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ورىنباي بالمۇرات,