وتاندىق جانە شەتەلدىك قاراجاتتار ەل ەكونوميكاسىن دامىتۋعا نەعۇرلىم كوبىرەك تارتىلسا, تۇتاستاي مەملەكەتىمىز دە سولعۇرلىم قۋاتتى, تۇعىرلى بولا تۇسپەك. قازىرگى كەزدە مەملەكەت باسشىسى تاراپىنان جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار جەتەكشىلەرىنە قويىلىپ وتىرعان باستى تالاپتار مەن تاپسىرمالاردىڭ ءبىرى دە وسى ارنادان باستاۋ الادى.
بۇل جونىندە ەل وڭىرلەرى اراسىندا اقتوبە وبلىسىنىڭ ءباسى بيىك تۇر. بارىنەن بۇرىن مۇندا بيزنەستى دامىتۋعا جان-جاقتى ءارى قولايلى مۇمكىندىكتەر جاسالعانى ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىقتىڭ تەرەڭدەي تۇسۋىنە وڭ اسەرىن تيگىزگەن. وزگە وڭىرلەرمەن سالىستىرا قاراعاندا وبلىستا ينۆەستورلارعا كورسەتىلەتىن مەملەكەتتىك جانە ايماقتىق قولداۋ تۇرلەرىنىڭ كوپتىگى دە قوسىمشا قاراجاتتار تارتۋعا جول اشقان. اتالعان فاكتور جاڭا ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ تۇساۋى كەسىلۋىنە جانە جاڭا ەكونوميكالىق دامۋدى قالىپتاستىرۋعا نەگىز قالاۋدا.
جوعارىدا ايتىلعانداي, ولكەدە ينۆەستورلاردى قولداۋدىڭ باستى ءبىر تەتىگى – «اقتوبە» يندۋستريالىق ايماعى. قازىر 200 گەكتار اۋماق قاجەتتى ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق ينفراقۇرىلىمدارمەن جابدىقتالعان. ونىڭ «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق اۆتوكولىك ءدالىزى بويىندا ورنالاسقانى, وڭتايلى تەمىر جول قاتىناسىنىڭ بويىندا ورىن تەپكەنى تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى. قازىرگى كۇنى يندۋستريالىق ايماقتىڭ 49 پايىزى جاڭا ونەركاسىپتىك جانە وندىرىستىك كاسىپورىندار ءۇشىن پايدالانۋعا بەرىلگەن.
اقتوبە تەك كەن وندىرىسىمەن شەكتەلىپ قالعان ايماقتار قاتارىنا كىرمەيدى. سونىمەن بىرگە مۇندا مۇناي-گاز شيكىزاتىن ءوندىرۋ مەن قايتا وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ۇلەسى جوعارى. وسىعان وراي شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ جاڭا كوكجيەكتەرى اشىلعان.
اقتوبەنىڭ ەكونوميكالىق جانە جاعرافيالىق جاعىنان ۇتىمدى ورنالاسۋى – شەتەلدىك جانە وتاندىق ينۆەستورلاردى ەرىكسىز جەتەلەيتىن باعدارشام ىسپەتتەس. سوڭعى جىلدارى ءوڭىردىڭ نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالاردىڭ ءوسۋى بويىنشا وبلىستار اراسىندا ءبىرىنشى ورىندا كەلە جاتۋىنىڭ سىرىن دا وسىدان ىزدەگەن ءجون. سونىمەن بىرگە نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان سىرتقى ينۆەتيتسيالار كولەمى بويىنشا دا جاقسى ناتيجە بار. بۇعان دەيىنگى تاجىريبەلەر ستراتەگيالىق شيكىزات وندىرىلەتىن وڭىرلەردە ونىڭ كولەمى تومەندەسە, بۇل جاعداي تۇتاستاي ءوڭىر ەكونوميكاسىنا تەرىس اسەرىن تيگىزەتىنىن كورسەتەدى. اقتوبەدە دە بيىلعى جىلدىڭ وتكەن 8 ايىندا مۇناي ءوندىرۋ ءىسى ءبىرشاما تومەندەگەن. سوعان قاراماستان ونەركاسىپتەگى وڭدەۋ قارقىنى كوش باسىندا تۇر. ناتيجە 104,9 پايىزعا جەتىپ, كورسەتىلگەن مەجەدەن اسىپ ءتۇسىپتى. ال وسى مەرزىم ىشىندەگى تارتىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى 130 پايىزعا وسكەن. مۇنىڭ ءبارى اقتوبەنىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعى مول ءوڭىر ەكەنىنىڭ ايقىن ايعاعى. اقتوبەدە وتكىزىلىپ جاتقان «AKTOBE Invest-2017» حالىقارالىق فورۋمى جوعارىدا ايتىلىپ وتكەندەي, ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىقتى تەرەڭدەتە تۇسۋگە قىزمەت ەتەدى. وعان قاتىسۋشىلاردىڭ قاتارىندا يتاليا, ارمەنيا, پولشا جانە تاجىكستاننىڭ توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىلەرى, سونداي-اق رەسەي, قىتاي, بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى, اقش, پولشا, سلوۆاكيا جانە اۋعانستان سەكىلدى ەلدەردىڭ وكىلدەرى بولۋى – باسقوسۋدىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتە تۇسەدى.
كەلىستى كەلىسىمدەر ارقاسىندا وبلىستا ونەركاسىپ جانە اگروونەركاسىپتىك سالالارىنا قاتىستى ءبىرشاما جوبالار جۇزەگە اسادى دەپ كۇتىلۋدە.
وڭىردەگى ەت وندىرىسىنە قاتىستى وسىنداي ءتۇيىن جاساۋدىڭ ءجونى بار. وسى ورايدا يران جانە بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىنىڭ ءونىمدى ساتىپ الۋعا ايرىقشا ىقىلاس تانىتۋى فورۋمنىڭ تاعى ءبىر ولجاسى بولماق. فورۋم كەزىندە ايماقتىڭ «جاسىل ەكونوميكا» جوبالارىن تۇبەگەيلى ورنىقتىرۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى شەشىمدەر قابىلداندى. ول ەكسپو-2017 كورمەسىنە ۇسىنىلعان جاڭا تەحنولوگيالاردى قولدانۋ ۇردىستەرىمەن تىعىز ۇيلەسىم تاۋىپ وتىر. وڭىردە وندىرىلگەن ساپالى تاۋارلاردى شەتەل نارىعىنا شىعارۋ ءارى وسى ارقىلى شەتەلدىك قارجى سالىمدارىن كوبەيتۋ فورۋمنان كەيىن اتقارىلاتىن سان-الۋان ىستەردىڭ ەنشىسىندە.
فورۋمعا قاتىسۋشىلار «ەكسپو-2017: وڭىرلەردىڭ دامۋ سەرپىنى» تاقىرىبىندا وتكىزىلگەن پلەنارلىق وتىرىسقا دا قاتىستى. ءارى وبلىستاعى ينۆەستيتسيالىق جوبالار كورمەسىن تاماشالادى. سونىمەن بىرگە ولار «مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى: تاجىريبە جانە دامۋ پەرسپەكتيۆالارى» اتتى پانەلدىك سەسسيادان وزدەرىنە قاجەتتى وي تۇيگەندەرىن, تۇتاستاي فورۋم جۇمىسى تولىققاندىلىعىمەن ەرەكشەلەنگەنىن ايتىپ بەردى. «AKTOBE Invest-2017» V حالىقارالىق فورۋمىندا ۇكىمەت مۇشەلەرى, وبلىس اكىمدىكتەرىنىڭ, قازاقستاندىق جانە حالىقارالىق قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ وكىلدەرى, وتاندىق جانە شەتەلدىك كاسىپكەرلەر شوعىرى باس قوستى.
ءتۇيىپ ايتقاندا, اقتوبەدە ينۆەستيتسيالىق الەۋەتتى ودان ءارى كوتەرۋدىڭ جاڭا مودەلى بارلىق ءبىتىم-بولمىسىمەن كورىنىس تاپتى.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە
