18 قازان، 2011

ساركوزيدىڭ قارسىلاسى انىقتالدى

193 رەت كورسەتىلدى
فرانتسيادا 2012 جىلى وتەتىن پرەزيدەنت سايلاۋىنداعى نيكوليا ساركوزيدىڭ قارسىلاسى انىقتالدى. ول – سوتسياليست فرانسۋا وللاند.  الدىن-الا وتكىزىلگەن ساي­لاۋدىڭ ەكىنشى تۋرىندا فرانسۋا وللاند ءوزىنىڭ پارتيالاس ارىپتەسى، ليلليا قالاسىنىڭ مەرى مارتين وبريدەن باسىم ءتۇستى. مەنى اۋىر جۇمىستار كۇتىپ تۇر. مەن نيكوليا ساركوزيدىڭ سايا­ساتىنان ابدەن ىعىر بولعان فرانتسۋزداردىڭ ءۇمىتىن اقتاۋعا ءتيىسپىن. سوڭعى ايلارى مەن وتانداستارىمنىڭ قانداي قيىندىق­تارعا دۋشار بولعانىن وتە ءجيى كوردىم. ولاردىڭ اشۋ-ىزالارىن ەستىدىم. ولاردى جۇمىسسىزدىق، ەلدەگى تۇراقسىزدىق پەن قىمبات­شىلىق قاتتى الاڭداتۋدا، دەپ اتاپ كورسەتكەن فرانسۋا وللاند. نارازىلىق اۋقىمى ارتا تۇسۋدە «ۋولل-ءستريتتى باسىپ ال» دەپ اتالا­تىن قوزعالىس نيۋ-يوركتەن عانا ەمەس، اقش شەڭبەرىنەن دە شىعىپ كەتىپ وتىر. ەندى «قارجىلىق تەرروريزمگە» قارسى­لار «بىرگە باسىپ الامىز» دەگەن جاڭا ۇران­مەن بوي كورسەتۋدە.  وتكەن دەمالىس كۇندەرى الەمنىڭ 82 ەلى جاڭا قوزعالىستىڭ كۇشىن سەزىنۋگە ءماجبۇر بولدى. وسىلايشا، دەمالىس كۇندەرى بيلىكتىڭ ەكونوميكالىق ساياساتىنا قارسى ۇيىمداستىرىلعان اكتسياعا الەمنىڭ 82 ەلىنىڭ 950 قالاسىنىڭ تۇرعىندارى قاتىسقان. سونى­مەن بىرگە بۇل بولىپ وتكەن اكتسيالار وسى جىلدىڭ 3-4 قاراشاسىندا ءوتۋى ءتيىس «انارحيا سالتاناتىنىڭ» الدىنداعى كەڭ اۋقىمدى دايىندىق قانا بولۋى مۇمكىن، دەپ جازادى «روسسيسكايا گازەتا» باسىلىمى. تارتىپسىزدىكتەرگە ۇلاسقان شەرۋ ريمدە «نارازىلار» اكتسياسىن بەلگىسىز ەكسترەميستەر قالالىق پارتيزان سوعىسىنا اينالدىرىپ جىبەرگەن كورىنەدى. ناعىز «قالالىق پارتيزان سوعىسىنىڭ» ۇرەي تۋعىزارلىق كادرلارىن قالاداعى بارلىق دەرلىك تەلەارنالار كورسەتكەن. «نارازىلار» بولسا كۇش كورسەتۋ ارەكەتتەرىنە وزدەرىنىڭ قاتىس­تارىنىڭ جوق ەكەنىن ايتۋدا. ءبىز حالىقارالىق قارجى جۇيەسىنە  جانە يتاليا ۇكىمەتىنىڭ ەلدى اشتىققا سوقتىرعان ساياساتىنا قارسىمىز. بۇلاي ءومىر سۇرۋگە بولمايدى، جاستاردىڭ بولاشا­عىنا دا بالتا شابىلۋدا، دەپ اتاپ كورسەتكەن ولار. بۇگىندە بيلىك ءىرى-ءىرى امەريكالىق جانە ەۋروپالىق بانكتەر قولىنا شوعىر­لانعان، سوندىقتان الەمدى اپاتقا الىپ بارا جاتقان قارجى جۇيەسىمەن كۇرەسۋ كەرەك، دەيدى ساياساتكەر دجۋلەتتو كەزا. تۇركيا ەسكەرتۋ جاسادى ەگەر 2012 جىلى كيپر ەۋرووداققا توراعالىق ەتەتىن بولسا تۇركيا ەو-مەن بايلانىستاردى توقتاتادى، دەپ ءمالىم­دەگەن تۇركيا پرەمەر-ءمينيسترى رەدجەپ تايپ ەردوعان. ونىڭ ايتۋىنشا، انكارا «گرەكيالىق» كيپردىڭ ەگەمەندىگىن مويىندامايتىندىق­تان، تۇركيا «سولاي دەپ اتالاتىن» مەملەكەتپەن ديپلوما­تيالىق قارىم-قاتىناستارعا بارۋعا نيەتتى ەمەس. انكارا كيپردىڭ ءبىرتۇتاس مەملەكەتكە بىرىگۋىن جاقتايدى، تەك سونداي جاعدايدا عانا ونىڭ ەۋرووداققا توراعالىعى تۋرالى ءسوز قوزعاۋعا بولادى، دەپ اتاپ كورسەتكەن ەردوعان. اسكەري تۇتقىندار الماسۋداعى اسا زور شارا يزرايل ءبىر عانا كاپرال گيلاد شاليتا ءۇشىن بىردەن مىڭداعان پالەستينالىقتاردى تۇرمەدەن بوساتپاق. وسى وقيعاعا بايلانىستى گازا سەكتورىندا مەرەكەگە دايىن­دىق ءجۇرىپ جاتسا، تەل-اۆيۆتەگىلەر وسىنىڭ ءوزى بەكەر بولىپ شىقپاي ما دەپ باس قاتىرۋدا. ءتىپتى گازا سەكتورى مەن يوردان وزەنىنىڭ باتىس جاعالاۋىندا دا ۇزاق جىلداردان كەيىن ءوز تۋىستارىمەن كەزدەسەتىنىنە قيىندىقپەن سەنەتىندەر بار. ەگەر وسى مامىلە بولماسا، تۇرمەدە وتىرعانداردىڭ كوبىنىڭ بوستاندىققا شىعۋعا ەش ۇمىتتەرى دە بولماس ەدى. ولاردىڭ اراسىندا 34 جىل بويى قاپاستا وتىرعاندار دا بار كورىنەدى. قاقتىعىستان 8 ادام وپات بولدى يەمەن پرەزيدەنتى الي ابداللا سالەحكە ادال كۇشتەر مەن وپپوزيتسيا جاعىنا شىققان اسكەريلەر اراسىنداعى قاقتىعىس­تان 8 ادام قازا تاپقان. كۋاگەرلەر جەكسەنبىدەن دۇيسەنبىگە قارا­عان تۇنگى اتىستىڭ وتە جويقىن بولعانىن ايتۋدا. ءۇش ادام وپپوزيتسيونەرلەر ورنالاس­قان الاڭدا ارتيللەريالىق  سنارياد جارىلعان كەزدە قازا تاپقان كورى­نەدى. بۇل جونىندە جەرگىلىكتى اقپارات قۇرالدارى حابارلاپ وتىر. قاستاندىققا قاتىسۋشىلار كىمدەر؟ يراننىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى الي اكبار سالەحي ءوز ەلىنىڭ، يران ادامدارىنىڭ ساۋد ارابياسىنىڭ ۆاشينگ­تونداعى ەلشىسىنە جاسالعان قاستاندىققا قاتىستىلىعى تۋرالى اقش-تىڭ ايىپتاۋلارىن تەكسەرۋگە دايىن ەكەنىن مالىمدەگەن. سالەحيدىڭ ايتۋىنشا، يران ديپلوماتقا قاستاندىق جاساۋعا دايىندىققا قاتىستى قولدا بار اقپاراتتاردى، ءتىپتى ولار قاساقانا قولدان جاسالعاننىڭ وزىندە،  مۇقيات زەرتتەمەك. يران سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ تۇسىندىرۋىنشە، تەگەران ۆاشينگ­تونعا ءىس بويىنشا تەرگەۋ ناتيجەلەرىن بەرۋ جونىندە رەسمي سۇراۋ جىبەرگەن. ءحاميستىڭ قازا تاپقانى راستالدى ليۆيانىڭ بۇرىنعى باسشىسى مۋامار كاددافيدى قولدايتىن سيريانىڭ «ارراي» تەلەارناسى پولكوۆنيكتىڭ كىشى بالاسى ءحاميستىڭ قازا تاپقانىن راستاعان. تەلەارنا مالىمەتتەرى بويىنشا، حاميس پەن ليۆيا بارلاۋ قىزمەتىنىڭ ەكس-باسشىسى ابدۋللا ءال سەنۋسي تارحۋن قالاسى جانىن­داعى شايقاستا 29 تامىزدا قازا بولعان. بىرقاتار بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى مۋامار كاددافيدىڭ كىشى ۇلىنىڭ قازا تاپقانى تۋرالى بۇعان دەيىن دە حابارلاعان بولاتىن. بىراق ول اقپاراتتى ول كەزدەرى ەشكىم رەسمي تۇردە راستاماعان ەدى. وپپوزيتسيانى بۇلتارتپاۋدىڭ امالى... سوڭعى بىرنەشە جىلدا ازەربايجان ەكونوميكالىق سالادا زور ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى، سوندىقتان وپپو­زيتسيانىڭ ۇكىمەتپەن داۋلاسارداي ەش سىلتاۋى جوق، دەپ مالىمدەگەن ازەر­بايجان پرەزيدەنتى يلحام اليەۆ «ءال جازيرا» تەلە­ارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا. سوڭعى جەتى جىلدا ىشكى جالپى ءونىم  ءۇش ەسە ءوسىپ، 300 پايىزدى قۇرادى، كەدەيشىلىك دەڭگەيى 49-دان 9-عا دەيىن تومەندەپ، 5 ەسە ازايدى، بيۋدجەت شىعىندارى 20 پايىز ەمەس، 20 ەسە ءوستى. ءبىز وتە كۇشتى الەۋمەتتىك قورعاۋ جۇيەسىن، ينفراقۇرى­لىمدىق جوبالاردى قۇردىق. ۇكىمەت جاقسى جۇمىس ىستەسە وپپوزيانىڭ دا بۇلتارۋعا شاماسى كەلمەي قالادى،  دەپ اتاپ كورسەتكەن ي.اليەۆ.

ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.

سوڭعى جاڭالىقتار

7 ءوڭىر «سارى» ايماقتا

كوروناۆيرۋس • كەشە

كوبەلەكتەر كورمەسى

ايماقتار • كەشە

كوكشەدەگى ونەر سايىسى

ايماقتار • كەشە

"حات قورجىن"

قوعام • كەشە

قوڭىر اۋەن

ونەر • كەشە

بالقاشتان باستاۋ الدى

ايماقتار • كەشە

كوتەرمەاقى كولەمى ءوستى

ايماقتار • كەشە

جىرشىلىق ونەر – جان ازىعى

ونەر • 21 قىركۇيەك، 2021

جاڭارعان جولدار – تاۋەلسىزدىك تارتۋى

قازاقستان • 21 قىركۇيەك، 2021

داعدارىس پەن دارمەنسىزدىك

ەكونوميكا • 21 قىركۇيەك، 2021

ۇلتتى ۇلىقتايتىن سۋرەتكەر

تەاتر • 21 قىركۇيەك، 2021

قازاق شىعارماسى اقش-تا باعالاندى

ادەبيەت • 21 قىركۇيەك، 2021

تاشەنوۆتىڭ قالتا ساعاتى

تاريح • 21 قىركۇيەك، 2021

سيقىرلى ساز

ونەر • 21 قىركۇيەك، 2021

دۇنيەجۇزىلىك كورمە – دۋبايدا

وقيعا • 21 قىركۇيەك، 2021

العا باستايتىن باعىت-باعدار ايقىن

ەل جانە ەلباسى • 21 قىركۇيەك، 2021

تۇراقتى ازىق-ت ۇلىك جۇيەسىن قارجىلاندىرۋ

ەكونوميكا • 21 قىركۇيەك، 2021

نورۆەگيانىڭ ۇلتتىق مىندەتى

الەم • 21 قىركۇيەك، 2021

اقمولا وبلىسىندا زاڭسىز تسەح انىقتالدى

ايماقتار • 21 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار