فورۋم اياسىندا وبلىستىڭ الەۋەتىن كورسەتەتىن وتاندىق وندىرۋشىلەر كورمەسى ۇيىمداستىرىلىپ, وعان «مۇناي-گاز سالاسى ءۇشىن ماشينا جاساۋ» كىشى كلاستەرىنىڭ قاتىسۋشىلارى, وبلىستىڭ مۇناي-گاز, ماشينا جاساۋ سالالارىندا قىزمەت ەتەتىن ءىرى جانە ورتا كاسىپورىندارى, وڭىردەگى ۋنيۆەرسيتەتتەرى مەن كوللەدجدەر ءوز ونىمدەرىنىڭ تۇساۋكەسەرىن وتكىزدى.
كورمە ءوتىپ جاتقان قازاق دراما تەاترىنىڭ كەڭ فويەسى قۇمىرسقانىڭ يلەۋىنە ۇقسايدى. حالىق ىعى-جىعى. ماشينا جاساۋ سىندى كۇردەلى تەحنولوگيالى سالادا مۇنشالىق فيرما-كاسىپورىن بار دەپ كىم ويلاعان؟! قاز-قاتار ورنالاسقان كورمە سورەسىنە ءار كاسىپورىن ءوز ءونىمىن جارنامالاپ, تاۋارىن ءتىزىپ, قىزىل-جاسىل بۋكلەتتەرىن جايىپ تاستاعان.
ورال قالاسىندا «ماشزاۆود» ماشينا جاساۋ زاۋىتتارىنىڭ كونسورتسيۋمى 2013 جىلى قۇرىلعان بولاتىن. ماقساتى قاراشىعاناق پەتروليۋم وپەرەيتينگ (كپو ب.ۆ.), تەڭىزشەۆرويل (تشو), نورد كاسپي وپەرەيتينگ, اتىراۋحيمماش كومپانيالارى مەن ولاردىڭ مەردىگەر ۇيىمدارى – سەنىمدىقۇرىلىس, شليۋمبەردجە, سايپەم جانە قازاقستان مەن رەسەيدىڭ باسقادا مۇناي-گاز كومپانيالارىمەن تەندەر راسىمىنە قاتىسۋ بويىنشا جۇمىستاردى شوعىرلاندىرۋعا باعىتتالعان. كونسورتسيۋم قۇرامىنا «ورال «زەنيت» زاۋىتى» اق, «گيدروپريبور عزي» اق, «ورال مەحانيكالىق زاۋىتى» (ومز) جشس, «قازارماپروم» جشس, «ورال ۆەنت» جشس, «پرومەكسپەرتيزا-KZ» جشس, «اكسايسپەتسمونتاج» جشس, «اقساي يندۋستريالدى پاركى», «زەنيتتەحسەرۆيس» جشس, «باتىس قازاقستان ماشيناجاساۋ كومپانياسى» اق, «ەكو-جەرۇيىق» جشس, «ۋرالسكستروينۆەست» جشس سەكىلدى بەلگىلى كاسىپورىندار كىرەدى. سونداي-اق ىنتىماقتاستىق كەلىسىم-شارت بويىنشا كونسورتسيۋم قۇرامىندا رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ «ۆولگوگرادنەفتەماش» ااق, ووو «يت-سەرۆيس», ورىنبور قالاسىنداعى ووو «رتو-زاۆود» كاسىپورىندارى بار. ولار جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلاردىڭ تاپسىرىستارى بويىنشا كۇردەلى بۇيىمدار دايىندايداۋعا بەلسەندى ات سالىسىپ ءجۇر.
كورمە الاڭىندا ناقتى كەلىسىم-شارتتار دا بولىپ جاتتى. باتىس قازاقستان يندۋستريالدى كوللەدجى ستۋدەنتتەرىنىڭ قولىنان شىققان كەيبىر دەتالداردى كورىپ, «باتىس قازاقستان قۇرىلىس ماتەريالدارى كورپوراتسياسى» اق ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى رامازان نۇرليەۆ كوللەدج شەبەرحاناسىنىڭ مۇمكىندىگىن, ونداعى ستانوكتار مەن مامانداردىڭ قابىلەت دەڭگەيىنە قىزىعۋشىلىق ءبىلدىردى. سول ارادا تەلەفون الماسىپ, بولاشاق ارىپتەستىكتىڭ ءبىر كىرپىشى قالانعانداي بولدى. فورۋم مەن كورمە جۇمىسىنىڭ ماقساتى دا وسى بولسا كەرەك.
- بىزگە ترانسفورماتورلاردى بەكىتۋ ءۇشىن ءارتۇرلى ولشەمدەگى مىناداي بۇراندالى «وكشەلەر», دەتالدار ءجيى كەرەك بولادى. ەگەر ءونىم ساپاسى ويداعىداي بولسا, تاپسىرىس بەرۋگە ءازىرمىز, - دەيدى ر.نۇرليەۆ. كوللەدجدىڭ وقۋ-ءوندىرىس شەبەرى اعايشا حامزينانىڭ ايتۋىنشا, شاكىرتتەردىڭ شەبەرلىگى دە, شەبەرحانا مۇمكىندىگى دە جوعارى كورىنەدى. جىل سايىن باتىس قازاقستان يندۋستريالدى كوللەدجىنەن 40 شاقتى ستۋدەنت توكار ماماندىعىن الىپ شىقسا, ولاردىڭ ءبىر دە ءبىرى جۇمىسسىز قالمايدى ەكەن.
فورۋمعا باتىس قازاقستان ءوڭىرى عانا ەمەس, ەلىمىزگە اتى بەلگىلى ءىرى زاۋىتتار مەن كاسىپورىندار دا قاتىسىپ, كورمەگە ءوز ونىمدەرىن ورنالاستىرعان. 1941 جىلى لەنينگراد قالاسىنان كوشىرىلگەن «دۆيگاتەل» زاۋىتىنىڭ نەگىزىندە قۇرىلعان «ورال «زەنيت» زاۋىتى» اق سوعىس كەزىندە ارنايى اسكەري-تەڭىز قارۋىن شىعارعان ەكەن. جاۋدى جەڭۋگە قوسقان زور ۇلەسى ءۇشىن قازاقستان كاسىپورىندارىنىڭ ىشىندە 1 دارەجەلى «وتان سوعىسى» وردەنىمەن ماراپاتتالعان جالعىز زاۋىت. بۇگىندە «ۇك «قازاقستان ينجينيرينگ» اق قۇرامىنداعى «ورال «زەنيت» زاۋىتى» مەملەكەتتىك قورعانىس تاپسىرىستارىن ورىنداپ, ەلىمىزدىڭ قورعانىس قابىلەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتىپ وتىرعان قورعانىس-ونەركاسىپتىك كەشەنى كاسىپورىندارىنىڭ قۇرىلىمىنا كىرەدى. زاۋىت 1993 جىلدان باستاپ كەمە جاساۋ ىسىمەن اينالىسا باستاعان. بۇگىندە سۋ ىعىستىرعىشتىعى 240 تونناعا دەيىنگى كاتەرلەر مەن كەمەلەردىڭ سەريالىق ءوندىرىسى يگەرىلىپ, قر قم جانە قر ۇقك شق ءۇشىن بارلىعى 25 بىرلىك شىعارىلدى. ءدال قازىر دە ەلىمىزدىڭ شەكارا قىزمەتى ءۇشىن – 1 كەمە, قورعانىس مينيسترلىگى ءۇشىن – 1 كەمە جاسالىپ جاتىر. الداعى ۋاقىتتا قۇرعاق سالماعى 600 توننالىق مامانداندىرىلعان تەڭىز كەمەلەرىن (كوپ ماقساتتى امبەباپ كەمەلەر, سۋدا جۇزەتىن لابوراتوريالار, تايىز شوگۋمەن بۋكسيرلەر, كەزەكشى اۋىسىمدى جەتكىزۋ كەمەلەرىن, ىزدەپ-قۇتقارۋ جانە ءورت ءسوندىرۋ كەمەلەرىن) شىعارۋ جوسپارلانۋدا. كەمە جاساۋشى «زەنيت» زاۋىتىنىڭ ەجەلگى ارىپتەسى «گيدروپريبور» عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى» اق دا بۇگىندە قابىرعالى كاسىپورىنعا اينالعان. عزي ماماندارى تەڭىز جانە سۋ كولىكتەرىن, سۋاستى, ءسۋۇستى, جەر بەتىندە جانە اۋەدە قولدانىلاتىن روبوتتى تەحنيكالىق كەشەندەردى, مۇنايگاز اپپاراتۋرالارى مەن قۇرال-جابدىقتارىن, گيدروگرافيكالىق ناۆيگاتسيالىق جابدىقتاردى, سۇڭگۋىر تەحنولوگيانى جوبالاۋمەن جانە جاساۋمەن شۇعىلدانادى.
«كازارماپروم» جشس – باتىس قازاقستان وبلىسىندا عانا ەمەس, ەلىمىزدەگى ەجەلگى كاسىورىننىڭ ءبىرى. زاۋىتتىڭ 94 جىل تاريحى بار. كاسىپورىن – قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا سۇر شويىننان جاسالاتىن ىلمەكتى ارماتۋرالاردىڭ جەتەكشى ءوندىرۋشىسى. نەگىزگى قىزمەت ءتۇرى – 50-200 مم ديامەترمەن سىنالى ىسىرمالار ءوندىرىسى. كاسىپورىننىڭ تاعى ءبىر تانىمال ءونىمى – قوسپالى شويىننان جاسالعان ۇنتاق شارلار. بۇل ۇنتاق شارلار سىناقتان ءساتتى ءوتىپ, قازىرگى تاڭدا «ميحايلوۆسكي گوك» اق-نا ءىرى كولەمدە جەتكىزىلۋدە. زاۋىتتىڭ نەگىزى شويىن قۇيۋ, مەحانيكا جيناۋ, بولات قۇيۋ تسەحتارىنان تۇرادى. «ورال قۇيۋ-مەحانيكالىق زاۋىتى» وك كاسىپورنى 1942 جىلى ۋسمان قالاسىنداعى قۇيۋ زاۋىتىنىڭ نەگىزىندە قۇرىلعان. زاۋىتتىڭ وندىرىستىك قىزمەتى كوممۋنيكاتسيالار جانە كولىك, اۋىل شارۋاشىلىق, مۇنايگاز سالاسىنا جابدىقتار مەن قوسالقى بولشەكتەر شىعارۋعا باعىتتالعان. زاۋىتتىڭ قۇيۋ, ءپىسىرۋ-جيناقتاۋ, جوندەۋ-مەحانيكالىق, تەرميالىق, جوندەۋ-قۇرىلىستىق, قارا جانە ءتۇستى مەتاللداردىڭ قالدىقتارىن جانە سىنىقتاردى ساقتاۋ, قايتا وڭدەۋ تسەحتارى بار. شويىننان, بولاتتان جانە ءتۇستى مەتاللداردان قۇيىلاتىن ءتۇرلى بۇيىمدار وندىرە الادى.
«ورال مەحانيكالىق زاۋىتى» جشس تراكتورلار مەن اۆتوموبيل تەحنيكاسىنا ءيىندى بىلىك وندىرۋمەن اتى شىققان كاسىپورىن. مينسك موتور زاۋىتىنىڭ قوزعالتقىشتارىمەن جۇمىس جاسايتىن متز-80…82, متز-90…92, متز-100…102 «بەلارۋس» تراكتورلارىنىڭ ءتۇرلى موديفيكاتسيالارىنا, زيل-130, زيل-5301, گاز-3308, گاز-3309, گاز-33104 اۆتوموبيلدەرىنە جانە پاز-3205, لاز-695, پاز-4230, پاز-4234 اۆتوبۋستارىنا ءيىندى بىلىك وندىرەتىن قازاقستانداعى جالعىز كاسىپورىن. مەحانيكالىق زاۋىتتا شىعارىلاتىن ءيىندى بىلىكتىڭ 80%-دان استامى رەسەي, بەلارۋس جانە باسقا شەت ەلدەرگە ەكسپورتقا تاسىمالدانادى.
كورمەدە جوعارىدا ايتىلعانداردان بولەك «ورالاگروماشجوندەۋ» اق, «ورال ترانسفورماتور زاۋىتى» جش, «باتىس قازاقستان ماشينا جاساۋ كومپانياسى» اق, «ورال ۆەنت», «قازترۋبپروم», «پرومەكسپەرتيزا-كZ», «اقسايسپەتسمونتاج», «اقساي يندۋستريالدى پاركى», «ەكو-جەرۇيىق», «ۋرالسكستروينۆەست» سىندى كاسىپورىندار دا ءوز ونىمدەرىن, كاسىپكەرلىك مۇمكىندىكتەرىن كورسەتىپ, كەلۋشىلەرگە بارىن ۇسىندى.
فورۋمنىڭ نەگىزگى بولىگى ماشينا جاساۋشىلار مەن مۇناي-گاز ءوندىرۋشى كومپانيالاردىڭ ءوزارا پىكىر الماسقان جۇيەلى اڭگىمەسىنە ارنالدى. سويلەۋشىلەر ءوز سالاسىندا كەزدەسەتىن ءتۇرلى ءتۇيىندى ماسەلەلەر مەن ولاردى شەشۋ جولىنا توقتالدى. نەگىزگى ماقسات – ارىپتەستىكتى نىعايتۋ, قازاقستاندا مۇناي-گاز ءوندىرۋشى الپاۋىت كومپانيالار جۇمىسىندا قازاقستاندىق مازمۇندى بايىتۋ, جەرگىلىكتى كومپانيالار مەن زاۋىت ونىمدەرىن بارىنشا پايدالانۋ بولدى. ءوز كەزەگىندە مۇناي-گاز كومپانيالارى وكىلدەرى وتاندىق زاۋىتتاردىڭ يننوۆاتسيا مەن زاماناۋي جاڭالىقتاردى ەركىن يگەرىپ, الەمدىك نارىقتا باسەكەگە قابىلەتتى ونىمدەر شىعارۋعا شاقىردى.
فورۋم جۇمىسىن جۇرگىزىپ وتىرعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى ماشيناجاساۋشىلار قاۋىمداستىعى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى تەمىرلان التاەۆ بۇل جيىندى «ناقتى ناتيجەگە جەتكىزەتىن بايىپتى بايلام» دەپ اتادى. باتىس قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى يگور ستەكسوۆ بۇل شارا كاسىپورىنداردىڭ الەۋەتىن كورسەتىپ, ونىمدەردىڭ تۇساۋ كەسەرىن ۇيىمداستىرۋمەن قاتار, سەرىكتەستەردى تابۋ, تاجىريبەمەن الماسۋ جانە ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا جول اشادى دەپ سەنەتىنىن ايتتى. يگور ۆالەرەۆيچتىڭ ايتۋىنشا, مۇناي-گاز سەكتورى وبلىس تابىسىنىڭ 90%-ىن ءتۇسىرىپ وتىرعان سالا. وڭىردە 8 كومپانيا مۇناي-گاز وندىرۋمەن اينالىسادى. مۇناي-گاز شىعاتىن ءىرى كەنىشتىڭ وڭىردە بولۋى سالامەن بايلانىستى قوسالقى باعىتتاردىڭ دامۋىنا دا اسەر ەتەدى. ءبىر قاراشىعاناق كەنىشىنىڭ اينالاسىندا 3 مىڭداي قوسالقى كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى.
«ورال» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسى ۇلتتىق كومپانياسى» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ارتۋر دوسقاليەۆتىڭ بايانداماسىندا وڭىردەگى قالىپتاسقان جاعداي, سالانى جانداندىرۋ ءۇشىن جاسالىپ جاتقان بارلىق شارالار كەڭىنەن قامتىلدى. ارتۋر مۇقان ۇلى وبلىس كاسىپورىندارىن كلاستەرلىك ءتاسىلدى قولدانا وتىرىپ يندۋستريالدىق دامۋ, ودان ءارى ۇلتتىق كلاستەردى قالىپتاستىرۋ ماسەلەسىن كوتەردى. باتىس قازاقستان وبلىسىندا ءىرى مۇنايگاز كەنىشى بولعاندىقتان, وڭىردەگى كاسىپورىندار وسى سالاعا بارىنشا يكەمدەلگەن. جەرگىلىكتى جوو-لاردا مامان دايارلاۋدان باستاپ, زاۋىت-كاسىپورىنداردا سالا قاجەتىن وتەيتىن بۇيىم-جابدىقتاردى دايىنداۋعا باسا كوڭىل بولىنەدى. الايدا مۇناي-گاز سالاسى – ەڭ الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگيانى پايدالانۋ, يننوۆاتسيانى ۋاقىتىلى ەنگىزۋمەن ەرەكشەلەنەدى. بۇل تيىسىنشە قوماقتى قارجى تالاپ ەتەتىن جۇمىس. اقش-تا ونەركاسىپ زامان اعىمىنا ىلەسىپ وتىرۋى ءۇشىن جۇيەگە 30%-عا دەيىن يننوۆاتسيالىق تاسىلدەردى ەنگىزىپ وتىرادى ەكەن. باتىس قازاقستان كاسىپورىندارىندا بۇل كورسەتكىش 3,8 پايىزدان اسپايدى. ورالدىق كاسىپورىنداردىڭ تەحنولوگيالىق جاعىنان ارتتا قالۋى, نەگىزگى قۇرال-جابدىقتاردىڭ ەسكىرۋى – باستى قولبايلاۋ بولىپ وتىر.
فورۋم جۇمىسىنا رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق ۇيىمدار مەن اتىراۋ وبلىسىنداعى مۇناي-گاز كومپانيالارى وكىلدەرى دە ارنايى كەلىپ قاتىستى. «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسى» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ مۇناي سەرۆيسىن دامىتۋ بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ابات نۇرسەيىتوۆ ەلباسى تاپسىرماسىنا سايكەس يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋدى قولداپ, فورۋم جۇمىسىن بارىنشا پايدالى ەتۋگە شاقىردى. ال «Advantage Kazakhstan» جشس باس ديرەكتورى دميتري رودين الەمدىك ترانس-ۇلتتىق كومپانيالاردى قازاقستانعا اكەلۋ, ارىپتەستىككە تارتۋ جولدارىن باياندادى. رەسەي فەدەراتسياسى سامارا وبلىسىنىڭ كلاستەرلىك-ينجينيرينگ ورتالىعىنىڭ جەتەكشىسى سەرگەي كورنيلوۆ ارىپتەستىك بايلانىستاردى دامىتۋدى ۇسىنسا, «توپان» جشس باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى عايسا جۇماليەۆ كاسىپورىننىڭ سوڭعى جەتىستىكتەرى, اتىراۋ, اقتاۋ, استانا, الماتى قالالارىندا جانە ابۋ-دابيدە فيليالى اشىلعانى تۋرالى ايتىپ بەردى.
«توپان» جشس مۇناي-گاز جانە تاۋ-كەن ءوندىرىسى ءۇشىن ءىرى توننالىق حيميانى جەتكىزۋمەن جانە جوعارى تەحنولوگيالىق حيميالىق ەرىتىندىلەر وندىرىسىمەن اينالىسادى. CT-KZ سەرتيفيكاتىن ۇسىنا وتىرىپ مۇناي جانە گاز توراپتارىن ەسەپكە الۋ وندىرىسىمەن جانە اناليتيكالىق جابدىقتاردىڭ سەرۆيستىك قامتاماسىز ەتىلۋىن, ۋاقىتىلى جەتكىزىلۋىن جۇزەگە اسىرادى. «توپان» جشس بىرەگەيلى كاسىپورىنىنىڭ ەرەكشەلىگى مۋلتي-برەندتى وندىرىستىك كومپانيا بولعاندىعىندا جانە ءوڭدىرۋ, مۇناي مەن گازدى وڭدەۋ مەن تاسىمالداۋ, تاۋ-كەن ءوندىرۋ ونەركاسىبى, حيميا, فارماتسەۆتيكا جانە تاماق ونەركاسىبى, عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتتارى, ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى سياقتى سالالاردا قىزمەت اتقاراتىن مەكەمەلەر ءۇشىن ونەركاسىپتىك تاۋارلار ءوندىرىپ, جەتكىزۋمەن بايلانىستى قىزمەتتەردىڭ كەڭ اۋقىمىن جۇزەگە اسىرادى. «توپان» جشس-ءنىڭ نەگىزگى باعىتتارىنىڭ ءبىرى – زەرتحانالاردى جابدىقتاندىرۋ, ينجينيرينگ جانە ءوندىرىس, سونىمەن قاتار سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتۋ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ماشيناجاساۋشىلار قاۋىمداستىعى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى تەمىرلان التاەۆ «توپان» جشس-ندا اتقارىلىپ جاتقان يگى ىستەرگە ريزاشىلىق ءبىلدىرىپ, كاسىپورىن جۇمىسىمەن جاقىنىراق تانىسۋعا نيەت ءبىلدىردى. ورال قالاسىنا فورۋم بولاردان بىرەر كۇن ەرتە كەلىپ, وڭىردەگى ىرگەلى زاۋىتتاردىڭ جۇمىسىمەن جەكە تانىسقان تەمىرلان ەسكەندىر ۇلى جەرگىلىكتى كاسىپورىنداردىڭ رەسپۋبليكالىق جانە الىمدىك ارەناعا شىعۋى ءۇشىن قولىنان كەلەتىن مۇمكىندىكتىڭ ءبارىن جاساۋعا ۋادە بەردى.
- بۇگىنگى فورۋمدا ۇسىنىلعان بارلىق تۇساۋكەسەر ماتەريالدار, سلايدتار مەن جارنامالار ءبىزدىڭ قاۋىمداستىقتىڭ سايتىندا جاريالاناتىن بولادى. ودان بولەك, الەمدىك الپاۋىت كاسىپورىندار تىركەلگەن ورتاق ينتەرنەت-رەسۋرستارعا دا بۇل مالىمەتتەردى ورنالاستىرىپ, سىزدەردىڭ مۇمكىندىكتەرىڭىز مەن ۇسىنىستارىڭىزدى نارىققا شىعارامىز, - دەدى تەمىرلان التاەۆ.
فورۋم بارىسىندا «تەڭىزشەۆرويل» جشس جانە «قاراشىعاناق پەترولەۋم وپەرەيتينگ بۆ» كومپانياسىنىڭ وكىلدەرى دە مىنبەگە شىعىپ, جەرگىلىكتى كاسىپورىندار اراسىنداعى ارىپتەستىكتىڭ شارتتارى تۋرالى تۇسىنىك بەردى. بۇل جەردە ەڭ باستى تالاپ – ۇسىنىلاتىن ءونىمنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى بولۋى ەكەندىگى ايتىلدى. فورۋمنىڭ قورىتىندىسى «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسى» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ مۇناي سەرۆيسىن دامىتۋ بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى نۇرسەيتوۆ ابات اقمۇقان ۇلى مەن «ورال» الەۋمەتتىك كاسىپكەرلىك كورپوراتسيا» ۇلتتىق كومپانياسى» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى دوسكاليەۆ ارتۋر مۇقان ۇلىنىڭ مۇناي جانە گاز ءوندىرۋ جانە وڭدەۋ, مۇناي-حيميا, سولارمەن بايلانىستى ماشينا جاساۋ جانە سەرۆيستىك قىزمەتتەر جونىندەگى ۇلتتىق كلاستەردى دامىتۋ ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋ, تاۋارلاردى, جۇمىستاردى جانە قىزمەتتەردى ساتىپ الۋ كەزىندە جەرگىلىكتى قامتۋدى ۇلعايتۋ ماقساتىندا وسى ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويۋىمەن قورىتىندىلاندى.
«يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋدىڭ باستى مىندەتى – وڭدەۋ ونەركاسىبىن شيكىزات دەڭگەيىنە جەتكىزۋ, بىرتىندەپ ودان دا اسىپ ءتۇسۋ. قازاقستان الەمدىك ۇزدىكتەر الامانىندا ءوز ورنىن يەلەنىپ, ءوز نەسىبەسىن الۋعا ءتيىس. ءبىز تاڭداعان يندۋستريا مەن يننوۆاتسيا جولى دامۋدىڭ نۇرلى جولى بولىپ سانالادى. سەبەبى, ءوندىرىستى دامىتۋ – ەلدى دامىتۋ. ءوندىرىستى نىعايتۋ – تاۋەلسىزدىكتى نىعايتۋ. سوندىقتان بۇل سالاعا جۇمسالعان ءاربىر تيىن قۇندى, بۇل باعىتقا ىستەلگەن ءاربىر شارۋا – ءماندى. وسىنى كوكەيگە ءتۇيىپ جۇرەيىك», - دەگەن ەدى ەلباسىمىز ن.نازارباەۆ. ورال قالاسىندا وتكەن جيىننىڭ نەگىزگى ارقاۋى وسى بولدى.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
"ەگەمەن قازاقستان"
ورال قالاسى
سۋرەتتى تۇسىرگەن ايباتىر نۇراش
