باسقوسۋ بارىسىندا قالانىڭ كوشباسشى مۇعالىمدەرى ءار ءپاننىڭ ەرەكشەلىگىنە جەكە-جەكە توقتالىپ, ولاردى وقىتۋدىڭ جاڭا ادىستەرىن قالىپتاستىرۋ ماسەلەسى بويىنشا تاجىريبەلەرىمەن ءبولىستى. تىڭ ۇسىنىستار ورتاعا تاستالىپ, ءار بالانىڭ ءبىلىمدى, پاراساتتى زياتكەر ازامات بولىپ قالىپتاسۋى ءۇشىن ولاردى جان-جاقتى تاربيەلەۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەنى باسا ايتىلدى.
– قوعام جانە ادام ءومىرىنىڭ بارلىق دامۋ سالالارىندا ورىن الىپ جاتقان ەلەۋلى وزگەرىستەر جاعدايىندا بارشانى مەكتەپتەگى ءبىلىم بەرۋ قانداي بولۋ كەرەك دەگەن ماسەلە تولعاندىرادى. ادامزات دامۋىنىڭ جاڭا كەزەڭى اقپاراتتىڭ, ەكونوميكانىڭ, مادەنيەتتىڭ جاھاندانۋىمەن, سونداي-اق اقپاراتتىق قوعامعا كوشۋمەن سيپاتتالادى. ءبىز ەسكى سالالاردىڭ جويىلىپ, جاڭا سالالاردىڭ پايدا بولىپ جاتقانىن كورىپ وتىرمىز. 2025 جىلعا قاراي الەمدىك ەكونوميكانىڭ 46 %-ى تسيفرلى ورتادا بولادى دەپ كۇتىلۋدە. قازىرگى تاڭدا بۇل كورسەتكىش 10 %-دى قۇرايدى جانە كەيبىر ماماندىقتاردىڭ جويىلۋىنا, باسقا ماماندىقتاردىڭ پايدا بولۋىنا الىپ كەلەدى. قازىر باستاۋىش مەكتەپتە ءبىلىم الىپ جاتقان بالالاردىڭ 65 %-ى جۇمىستىڭ جاڭا تۇرلەرىندە قىزمەت ەتەتىن بولادى. ورىن الىپ جاتقان وزگەرىستەردى ەسكەرە وتىرىپ, ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا زاماناۋي ساراپشىلار مەن زەرتتەۋشىلەردىڭ كوزقاراستارى كەلەسىگە سايادى: وقۋشىلارعا ءححى عاسىردا كاسىبي, الەۋمەتتىك جانە جەكە تابىسقا جەتۋ ءۇشىن قاجەتتى داعدىلاردى دامىتۋ مۇمكىندىگىن بەرەتىن جاڭا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى, تاسىلدەمەلەر مەن پىشىمدەر قاجەت. جاس وسكىندەرگە ءبىلىم بەرۋ مازمۇنىن قايتا قاراستىرۋ ماڭىزدىلىعى الەمنىڭ جەتەكشى ەلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن وتەتىن حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىلعان الاڭداردا دا تالقىلانىپ جۇرگەن ماسەلە. سوندىقتان, ۇستازدارىمىز ءبىلىم بەرۋ تاكتيكالارىن ارقاشان جەتىلدىرىپ, جانداندىرىپ وتىرۋى قاجەت دەيدى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ تاربيە جۇمىسى جونىندەگى زەرتتەۋلەر ديرەكتورى الما مىرزاشقىزى.
تالىمگەر تىلگە تيەك ەتكەندەي, ماسكەۋ باسقارۋ مەكتەبى مەن رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ستراتەگيالىق باستامالار اگەنتتىگى ازىرلەگەن ماماندىقتار اتلاسىندا دا ءتىپتى ءبىزدىڭ ويىمىزعا كىرمەگەن جاڭا ماماندىقتار پايدا بولاتىنى ايتىلادى. مۇنداعى تالقىلانعان تاعى ءبىر ماسەلە, وقۋشىلاردى كۇن ساناپ قارىشتاپ دامىپ كەلە جاتقان تسيفرلى تەحنولوگيالاردى يگەرۋگە بەيىمدەۋ بولدى. ولاردى ساندىق قۇزىرەتتەر بويىنشا تاربيەلەۋ, جۇمىس ىستەۋگە دايىندىق جانە جاعىمدى الەۋمەتتىك قارىم-قاتىناس ءۇشىن پراكتيكالىق داعدىلارعا جەتەلەيتىن ازاماتتىق قۇندىلىقتاردى جانە تسيفرلى الەمدە بىرتەكتىلىكتى قالىپتاستىرۋدان باستاۋ قاجەت ەكەندىگى باسا ايتىلدى.
– وقۋشىلار 7-سىنىپتان باستاپ «فيزيكا», «گەوگرافيا», «حيميا», «بيولوگيا» پاندەرىن مەڭگەرەتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. باستاۋىش مەكتەپتەن باستاپ جاراتىلىستانۋ-عىلىمي پاندەردىڭ مازمۇنىن وسىلاي قۇرىلىمداۋ پانارالىق كىرىكتىرۋدى ءىس جۇزىندە جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگىن بەرەدى. وقۋشىلاردىڭ جۇكتەمەسىن ازايتۋ ماقساتىندا مۇعالىمدەر كىرىكتىرىلگەن تاپسىرمالاردى ءۇي تاپسىرمالارى رەتىندە ازىرلەي الادى. اتالعان پاندەر بويىنشا كىرىكتىرىلگەن جوبالىق جۇمىستاردى ورىنداۋ وقۋشىلاردىڭ STEAM-ءبىلىم بەرۋ ينجەنەرلىك, سىني جانە شىعارماشىلىق ويلاۋ قابىلەتىنىڭ دامۋىنا ىقپال ەتەتىن بولادى, – دەيدى گەوگرافيا ءپانىنىڭ مۇعالىمى ماۋلەن تەلەۋباەۆ.
ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا ءالى دە اقساپ جاتقان ماسەلەلەر مەن وزەكتى ساۋالدار دا باسقوسۋدا ايتىلماي قالعان جوق. ولاردى شەشۋ جولدارى مەن ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن ارتتىرۋدىڭ جاڭا باعىتتارىن قالىپتاستىرۋ قاجەتتىگى ءسوز بولدى. جيىن سوڭىندا نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ بىلىكتى ۇستازدارى ارنايى شەبەرلىك ساعاتتارىن وتكىزىپ, تاجىريبەلەرىمەن ءبولىستى.
ارمان وكتيابر,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى