ايماقتار • 25 شىلدە, 2017

ەڭسەلى ەسكەرتكىشتەر ساپ تۇزەدى

781 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

بارقىتبەلدىڭ باۋرايىندا, قاسيەتتى تارباعاتاي جەرىندە, بۇرىن­عى اۋدان ورتالىعى – اقجار ءوڭى­ر­ىندە ەل كوڭىلىن سەرپىلتكەن ءبىر­قاتار تاعىلىمدى ءىس-شارالار ءوتتى.

ەڭسەلى ەسكەرتكىشتەر ساپ تۇزەدى

ەڭ اۋەلى اقجار اۋىلىنىڭ قاق ورتاسىندا ۇلى ابايدىڭ ەڭ­سەلى ەسكەرتكىشى سالتاناتتى تۇر­­دە اشىلدى. بيىكتىگى تۇعى­رى­مەن قوسا العاندا 7 مەتر بولاتىن تۋىن­دىنىڭ اۆتورى – تار­با­عاتايدىڭ تۋماسى, ەسىمى ەلگە بەلگىلى سۋرەتشى الىبەك شوقانوۆ. «بۇل – مەنىڭ تارباعاتاي اۋدانىنداعى ەكىنشى ابايىم. بىلتىر اقسۋات اۋىلىندا ھاكىمنىڭ ءمۇسىنى قويىلعان بولاتىن. ەسكەرتكىشتى قاشاۋعا ەكى اي ۋاقىت جۇمسادىم. ارينە, وڭاي بولدى دەپ ايتا المايمىن. ۇلى اقىنعا بۇعان دەيىن قويىلعان ەسكەرتكىشتەردىڭ بارلىعىن مۇقيات قاراپ شىقتىم. دانىشپاننىڭ ويلى كەيىپتەگى بەينەسىن كورسەتۋگە تىرىستىم. جۇرەك تۇسىندا – وڭ قولى, سول قولىندا – كىتابى. سون­دىق­تان بۇل جەرگە كەلگەن ادام اقىن­نىڭ ولەڭدەرىن, قارا سوزدەرىن ەسكە الىپ, تۇلعا رۋحىنا باس يەدى دەپ ويلايمىن», دەيدى سۋرەتشى. ەسكەرتكىشتىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا اقىننىڭ تۋعان توپىراعى – اباي اۋدانىنان ايگىلى جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ رۋحاني ءىنىسى بولعان, قالامگەر كامەن ءورازاليننىڭ ۇلى ەلدار ورازالين مەن اسەت مىر­زاقاسىم ارنايى قاتىسىپ, ۇلى­لار ەلىنىڭ لەبىزىن جەتكىزدى. سونى­مەن قاتار اقجاردا بەلگىلى جۋر­ناليست, قالامگەر, ۇزاق جىل­دار وبلىستىق «رۋدنىي التاي» گازەتىندە قىزمەت اتقارعان شاكەر­حان ازمۇحانبەتوۆتىڭ «ۇكىلى نايزا ۇستاعان ءۇش بايجىگىت» اتتى كىتا­بى­نىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتىپ, شارا سوڭىندا كىتاپ اۆتورىنا «تار­باعاتاي اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» اتاعى تابىس ەتىلدى.

ءدال وسى كۇنى ماڭىراق اۋى­لىندا دا بىرقاتار يگى شارالار ۇيىم­داستىرىلدى. شارانىڭ ەڭ ۇل­كەنى – قاراكەرەي قابانبايدىڭ نەمەرە ءىنىسى ءارى ۇزەڭگىلەس سەرىگى بولعان, جەتىسۋ, تارباعاتاي, التاي ولكەلەرىن جوڭعارلاردان ازات ەتۋ جورىقتارىندا ەرلىگىمەن كوزگە تۇسكەن داۋلەتباي باتىر مەن ءباھا­دۇردىڭ ۇرپاعى, اقىن ءارىمجان جانۇزاق ۇلىنا ەڭسەلى ەسكەرتكىشتىڭ قويىلۋى. ەرەكشە اتاپ وتەرلىگى, قوس ەسكەرتكىش تە «تۋعان جەرگە – تاعزىم» اكتسياسى اياسىندا بوي كوتەرگەن.

اۋدان اكىمى دىلدابەك ورازباەۆ ەلگە تۇتقا, جەرگە پانا بولعان ەرلەردىڭ ەسىمدەرىن ۇلىقتاپ, ۇرپاق جادىندا جاڭعىرتۋ ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭ­عىرۋ» اتتى ماقالاسىنىڭ اياسىندا قولعا الىنىپ جاتقانىن, مەملەكەت باسشىسىنىڭ تولعامى اۋىلداعى ازاماتتاردىڭ جىگەرىن جانىپ, ۇلكەن سەرپىن بەرگەنىن, تۋعان جەرگە دەگەن قۇرمەتىن ارت­تىرا تۇسكەنىن ايتادى. ماسەلەن, ەك­پىن اۋىلىنىڭ تۋماسى, كاسىپ­كەر دۋلات تاستەكەەۆ تۋعان اۋى­لىن­داعى ءبىر كوشەنى 15 ميلليون تەڭگەگە تولىقتاي اس­فالت­تاپ بەرىپتى. مۇنداي مىسال­دار­دى كوپ­­تەپ كەلتىرۋگە بولادى. «بۇرىن اۋدان ورتالىعى بولعان, شال­عاي­داعى اقجار وڭىرىنە ءاردايىم كوڭىل ءبولىپ كەلەمىز. الاشتىڭ عانا ەمەس, ادامزاتتىڭ اقىنىنا اينال­عان اباي ەسكەرتكىشى پاريجدە بار, ماسكەۋدە بار, بەيجىڭدە بار. جالپى, ۇلى اقىنعا ەلىمىزدىڭ قاي قالاسىنا, قاي اۋدانىنا, قاي اۋى­لىنا ەسكەرتكىش قويساق تا ارتىقتىق ەتپەيدى. ويتكەنى اباي – بارشا قازاقتىڭ ابايى. ال ۇلى تۇلعانىڭ اقجاردىڭ تورىنەن ورىن الۋى ەلدى مەكەننىڭ ەڭسەسىن تىكتەپ, مۇنداعى يگى ىستەردىڭ ەسەلەنە تۇسۋىنە جول اشادى دەپ ويلايمىز», دەگەن اۋدان باسشىسى جاقىن كۇن­دەرى اقسۋاتتا «تۋعان جەرگە تۋىڭ­دى تىك» اتتى حالىقارالىق ايتىس ۇيىمداستىرىلىپ, ساسان بي مەن تانا مىرزاعا دا ەڭسەلى ەسكەرتكىش قويىلاتىنىن جەتكىزدى. 

ازامات قاسىم, 
«ەگەمەن قازاقستان»
شىعىس قازاقستان وبلىسى, 
تارباعاتاي اۋدانى

سوڭعى جاڭالىقتار