قازىرگى تاڭدا قازاقستان 182 مەملەكەتپەن ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناس ورناتىپ, ءورىسىن كەڭەيتىپ وتىر. بۇل – ەلىمىزدىڭ سىرتقى ساياسات سالاسى بويىنشا جۇرگىزىلگەن تابىستى جۇمىستارىن سيپاتتايتىن كورسەتكىشتەردىڭ ءبىرى.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلىندا وتاندىق ديپلوماتيا ءوزىنىڭ قالىپتاسۋ كەزەڭىنەن ءوتتى. وسى كەزەڭ ارالىعىندا اتقارىلعان شارالاردىڭ ناتيجەسىن كوپتەگەن جارقىن مىسالدارمەن اتاپ وتۋگە ابدەن بولادى. اسىرەسە, بىلىكتى ماماندار توبىن جاساقتاۋعا جانە قازاقستاندىق ۋنيۆەرسيتەتتەر نەگىزىندە «كادرلار ۇستاحاناسىن» قالىپتاستىرۋعا قول جەتكىزىلگەنى كوڭىلگە ماقتانىش سەزىمىن ۇيالاتادى.
تاۋەلسىزدىگىمىزدى العان كەزەڭدە مەملەكەتىمىزدىڭ الدىندا سىرتقى ساياساتتىڭ مۇلدەم جاڭا تۇجىرىمداماسىن قالىپتاستىرۋ مىندەتى تۇردى. قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياسي ستراتەگياسىن بەلگىلەپ بەرگەن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بۇل مىندەتتەردى ورىنداۋداعى ولشەۋسىز ەڭبەگىنە حالىق كۋا. وسى ورايدا, كونستيتۋتسيا بويىنشا پرەزيدەنت حالىقارالىق قاتىناستاردا قازاقستاننىڭ اتىنان وكىلدىك ەتەتىن ەڭ جوعارى لاۋازىمدى تۇلعا بولىپ تابىلاتىنىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون.
ەگەمەندىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىندا سىرتقى ساياسي ستراتەگيانى قالىپتاستىرۋ بارىسىندا ەل باسشىلىعى كوپۆەكتورلىق ۇستانىمدى جۇزەگە اسىرۋ قاجەتتىلىگىن تەرەڭ ءتۇسىندى. قازىر دە بۇل ۇستانىم ەلىمىزدىڭ سىرتقى ساياسي قىزمەتىندەگى نەگىزگى باعدار بولىپ كەلەدى.
قازىرگى تاڭدا قازاقستان ايماقتىق جانە جاھاندىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ سالاسىنداعى ماڭىزدى باستامالارىمەن ەرەكشەلەنۋدە. ماسەلەن, ءبىزدىڭ ەلىمىز ەقىۇ ۇلگىسى بويىنشا ايماقتاعى قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋعا باعىتتالعان ازياداعى ءوزارا ءىس-قيمىل جانە سەنىم شارالارى جونىندەگى كەڭەستى (اوسشك) قۇرۋدى ۇسىندى. بۇگىندە ول تابىستى قىزمەت ەتۋدە.
سونىمەن قاتار, قازاقستان 2010 جىلى بۇرىنعى كەڭەس وداعى ەلدەرى اراسىنان ءبىرىنشى بولىپ ەقىۇ-عا توراعا بولدى. ۇيىمنىڭ توراعاسى رەتىندە قازاقستان ەقىۇ-نىڭ استانا ءسامميتىن وتكىزۋى ەلىمىزدىڭ بىتىمگەرشىلىك الەۋەتىن كورسەتتى جانە دەموكراتيا قاعيداتتارىنا قولداۋ بىلدىرەتىنىن تانىتتى.
قازاقستان قازىرگى تاڭدا قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان بولاشاعى زور ۇيىمداردىڭ ءبىرى – شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى اياسىنداعى ىقپالداستىق ماسەلەلەرىنە باسا نازار اۋدارۋدا. ال شىۇ-نىڭ استانادا وتكىزىلگەن سوڭعى جيىنىندا اتالعان ۇيىمعا ءۇندىستان مەن پاكىستاننىڭ تولىق قۇقىلى مۇشە بولىپ قابىلدانۋى بۇل قۇرىلىمنىڭ جاھاندىق اۋقىمداعى بەدەلىن بيىكتەتە ءتۇستى.
ءبىزدىڭ ەلىمىز جاھاندىق بىتىمگەرشىلىك باستامالاردىڭ بەلسەندى قاتىسۋشى رەتىندە ءوزىن لايىقتى تانىتىپ كەلەدى. ماسەلەن, قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ارەناداعى ورنىن نىعايتۋدا استانانىڭ «ازيا جەنەۆاسى» اتانىپ, ماڭىزدى كەلىسسوزدەر وتكىزۋگە بەيتاراپ الاڭ ۇسىنۋى ايرىقشا توقتالىپ وتەر جايت. ەلوردادا وتكەن سيرياعا قاتىستى بەيبىت كەلىسسوزدەر وسى ەلدىڭ رەسمي بيلىگى مەن قارۋلى وپپوزيتسيا دەلەگاتسياسىن, سونداي-اق, رەسەي, تۇركيا, يران, اقش جانە بۇۇ وكىلدەرىن ءبىر ۇستەل باسىنا جينادى. كەلىسسوزدەردىڭ ءتورتىنشى كەزەڭىنىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا قاۋىپسىزدىك ايماقتارىن بەلگىلەۋ تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى. وسىلايشا, قازاقستاندىق ديپلوماتيا قاقتىعىستى بەيبىت رەتتەۋ ۇدەرىسىنە ىقپال ەتۋگە ءوز ۇلەسىن قوستى. بۇل ءوز كەزەگىندە ەلىمىزدىڭ بىتىمگەر مەملەكەت رەتىندەگى مارتەبەسىن ايقىنداي تۇسۋگە اسەر ەتەدى.
قازاقستان ديپلوماتياسىنىڭ ەڭ بيىك ناتيجەسى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە تۇراقتى ەمەس مۇشەلىككە ءوتۋى بولدى. قازاقستاننىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىندا ءبىرىنشى بولىپ مۇشەلىككە قابىلدانۋى كوپ جايتتى اڭعارتادى. بۇل الەمدىك قوعامداستىق تاراپىنان ەلىمىزگە كورسەتىلگەن زور قۇرمەت ەكەنى داۋسىز.
قورىتا ايتقاندا, قازاقستاننىڭ ديپلوماتيالىق قىزمەتى سىرتقى ساياساتىمىزدى جۇزەگە اسىرۋدا ءوزىنىڭ كاسىبي جوعارى دەڭگەيىن كورسەتۋدە. قازاقستاندىق ديپلوماتتاردىڭ قارقىندى قىزمەتىنىڭ ناتيجەسىندە ەلىمىز الەم ەلدەرىمەن ءوزارا تۇسىنىستىككە نەگىزدەلگەن ارىپتەستىك ورناتىپ وتىر. وسى ورايدا ەلباسى تاپسىرمالارىنان تۋىندايتىن مىندەتتەردى تابىستى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىنداعى وتاندىق ديپلوماتتاردىڭ ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى انىق كورىنۋدە. وسىناۋ ەسەلى ەڭبەكتىڭ ارقاسىندا ەلىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن ۇلتتىق مۇددەلەرىنە ءتونىپ تۇرعان قاۋىپ جوق.
زارەما شاۋكەنوۆا,
پرەزيدەنت جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى