اتالعان زاڭ جوباسىنا قاتىستى پىكىر بىلدىرگەن ءماجىلىس توراعاسى ن.نىعماتۋللين قۇجاتتىڭ قوعام ءۇشىن ماڭىزى جوعارى بولىپ تابىلاتىندىعىن اتاپ ءوتتى.
«بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسى مەن قارجىلىق الەۋەتى تۇراقتالىپ, ءاربىر سالاداعى جۇمىستار بىرىزدەندىرىلىپ, قالىپتى جۇيەگە ءتۇستى. ەندىگى جەردە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىزمەتىن قازىرگى قوعام جاعدايىنا بەيىمدەي وتىرىپ, زامانعا ساي جەتىلدىرۋ قاجەتتىگىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءوزى ۇنەمى ايتىپ كەلەدى. ونىڭ ىشىندە پروكۋراتۋرا سالاسى دا بار. ال ەندى ءبىز بۇگىن تالقىلاپ جاتقان پروكۋرورلىق قىزمەت وسى كەزگە دەيىنگى تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ, شەتەلدىڭ وزىق ۇلگىلەرىن جەتىك مەڭگەرۋدى جولعا قويا باستادى», – دەدى ن.نىعماتۋلين.
وتىرىستا نەگىزگى بايانداما جاساعان باس پروكۋرور جاقىپ اسانوۆ اتالعان زاڭ جوباسىندا جوعارعى قاداعالاۋدىڭ شەگى مەن نىسانى, قىزمەتتىڭ نەگىزگى باعىتتارى, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جانە كاسىپكەرلەردىڭ ارەكەتىنە قاداعالاۋ جۇرگىزۋدىڭ تەتىكتەرى ناقتى بەلگىلەنگەنىن اتاپ ءوتتى.
«جالپى, زاڭ جوباسى جوعارى قاداعالاۋدىڭ قاعيدالارى مەن مىندەتتەرىن تۇبەگەيلى وزگەرتپەيدى. ادام قۇقىعىن قورعاۋ, زاڭدىلىقتى ساقتاۋ مەن قۇقىق قورعاۋ قىزمەتىن ۇيلەستىرۋ ونىڭ باستى مىندەتى بولىپ قالا بەرەدى. سونىمەن قاتار, زاڭ جوباسىنا سايكەس مەملەكەتتىك ورگانداردى تەكسەرۋ نەگىزدەرى ەداۋىر قىسقارتىلاتىن بولادى», – دەدى ج.اسانوۆ.
بايانداماشىنىڭ تۇسىندىرۋىنشە, بۇدان بىلاي پروكۋراتۋرا مەملەكەتتىك ورگانداردى ەكى جاعدايدا عانا تەكسەرەدى. ونىڭ ءبىرى – مەملەكەتتىك ورگان ءوز قۇقىعىن ءوزى قورعاي المايتىن ادامداردىڭ نەمەسە كوپشىلىكتىڭ قۇقىعىن بۇزسا, ەكىنشىسى – ادام ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا نەمەسە مەملەكەت قاۋىپسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرگەن جاعدايدا عانا. مۇنداي شەكتەۋلەر ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىن قاراۋ تارتىبىنە دە ەنەدى. جوباعا سايكەس, پروكۋرورلار تەك ءوزىن-ءوزى قورعاي المايتىن ادامداردىڭ, كوپشىلىكتىڭ قۇقىقتارى بۇزىلعاندا نەمەسە ادام مەن مەملەكەت مۇددەسىنە ورنى تولماس نۇقسان كەلتىرگەندە جانە وسى ماسەلەلەردى قۇزىرلى ورگاندار قاجەتتى دارەجەدە شەشپەگەن جاعدايدا عانا وتىنىشتەردى قارايدى. ال وزگە وتىنىشتەر ءتيىستى وكىلەتتى ورگاندارعا جولداناتىن بولادى. سونداي-اق, ازاماتتاردىڭ مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ كەز كەلگەن ارەكەتىنە سوتقا شاعىمدانۋ قۇقىعى ساقتالادى.
زاڭ جوباسىندا پروكۋراتۋرانىڭ قۇقىقتىق اكتىلەرى جۇيەسىنە دە بىرقاتار تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ كوزدەلەدى.
«ولار: قاداعالاۋ جانە دەن قويۋ اكتىلەرى بولىپ ەكى توپقا بولىنەدى دە قاداعالاۋ اكتىلەرىنەن «الدىن الا ەسكەرتۋ» مەن «ۇيعارىم» الىنىپ تاستالادى. سول سياقتى «زاڭنامالىق اكتىگە تۇسىندىرمە بەرۋدىڭ» دە ماعىناسى وزگەرەدى. بۇل اكت قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ, قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ, سونداي-اق, دايىندالىپ جاتقان قۇقىققا قارسى ارەكەتتەر تۋرالى مالىمەتتەر بولعان كەزدە ەنگىزىلەتىن بولادى», – دەدى باس پروكۋرور.
ايتا كەتەيىك, زاڭ جوباسىندا سوتتا مەملەكەت مۇددەسىن ءبىلدىرۋ مەن قىلمىستىق قۋدالاۋ قىزمەتىن پروكۋراتۋرا ورگاندارى قىلمىستىق پروتسەستىك, ازاماتتىق پروتسەستىك جانە اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكستەردىڭ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلاتىندىعى كورسەتىلىپ, پروكۋراتۋرا قىزمەتىنىڭ وزگە باعىتتارى جەكە تاراۋدا كورىنىس تاپقان. سول سەبەپتەن دە حالىق قالاۋلىلارى جاڭا جوبانىڭ مازمۇنىنا جوعارى باعا بەرىپ, زاڭدى ءبىراۋىزدان ماقۇلدادى.
دەپۋتاتتار تالقىسىنان وتكەن تاعى ءبىر قۇجات – «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر كونستيتۋتسيالىق زاڭدارىنا مەملەكەتتىك بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى قايتا ءبولۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭنىڭ جوباسى بولدى. ادىلەت ءمينيسترى مارات بەكەتاەۆ تانىستىرعان زاڭ جوباسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ ارنايى ۇندەۋىندە مەملەكەتتىك بيلىكتىڭ تارماقتارى اراسىندا پرەزيدەنتتىڭ زاڭ دەڭگەيىندە بەكىتىلگەن كەيبىر وكىلەتتىكتەرىن قايتا ءبولۋ تۋرالى تاپسىرماسىنا وراي قولعا الىنعان.
«ەلباسىنىڭ وكىمىمەن قۇرىلعان ارنايى جۇمىس توبى قايتا بولۋگە جاتاتىن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سالالاردى رەتتەيتىن پرەزيدەنتتىك وكىلەتتىكتەردى انىقتادى. بۇل جوباعا سايكەس «پرەزيدەنت تۋرالى», «ۇكىمەت تۋرالى» جانە «سوت جۇيەسى جانە سۋديالاردىڭ مارتەبەسى تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭدارعا تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ ۇسىنىلادى. سونىمەن قاتار, ۇكىمەتكە پرەزيدەنتتىڭ مىناداي وكىلەتتىكتەرىن بەرۋ ۇسىنىلادى: رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كوميسسياسىن قۇرۋ مەن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ اتقارىلۋى تۋرالى ەسەپتى جاساپ, ونى ۇسىنۋ ءتارتىبىن ايقىنداۋ جانە پرەزيدەنتتىڭ كەلىسىمى بويىنشا مەملەكەتتىك جوسپارلاۋ جۇيەسىن ايقىنداۋدى ناقتىلاۋ بولىپ وتىر», – دەدى م.بەكەتاەۆ.
دەپۋتاتتار جالپى وتىرىستىڭ كۇن تارتىبىنە شىعارىلعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ولاردى قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستيتۋتسياسىنىڭ نورمالارىنا سايكەس كەلتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» جانە «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە مەملەكەتتىك بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى قايتا ءبولۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن ەكىنشى وقىلىمدا ماقۇلدادى.
ال «2016 جىلعى 26 جەلتوقسانداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى اراسىنداعى كومەك كورسەتۋ جانە ونى پايدالانۋدى باقىلاۋ ءتارتىبى تۋرالى حاتتاماعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋ ەنگىزۋ تۋرالى قازاقستان مەن قىرعىزستان ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى حاتتامانى» جانە «قازاقستان مەن قىرعىزستان ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى كومەك كورسەتۋ جانە ونى پايدالانۋدى باقىلاۋ ءتارتىبى تۋرالى حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ جوبالارىن جۇمىسقا الدى.
نۇرلىبەك دوسىباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
