«قازاقستاننىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ گەوگرافياسى» - ەلباسىنىڭ قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسى اياسىندا جاسالعان اۋقىمدى جوبا. جوبانى ۇيلەستىرۋشى – مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى بولعاندا, ونى ورىنداۋشى – ۇلتتىق مۋزەيدىڭ جانىنان قۇرىلعان «كيەلى قازاقستان» عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى. جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ورتالىقتا حانگەلدى ءابجانوۆ, زەينوللا ساماشەۆ, كارل بايپاقوۆ, الەكساندر گاركاۆەتس, مەرۋەرت ابۋسەيىتوۆا سىندى ءار سالانىڭ بىلىكتى عالىمدارىنان قۇرىلعان جۇمىس توبى جاساقتالعانىن اتاپ ءوتۋ قاجەت.
فورۋم بارىسىندا مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا وسى ۋاقىتقا دەيىن ەلىمىز بويىنشا كيەلى جەر رەتىندە 100-دەن اسا نىساننىڭ تىزىمگە الىنعانىن, ونىڭ ىشىندە يۋنەسكو-نىڭ بۇكىلالەمدىك مادەني جانە تابيعي مۇرالار تىزىمىنە ەنگەن تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەردىڭ بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ءمينيستردىڭ سوزىنەن ۇققانىمىز جوبانىڭ جوسپارىنا سايكەس «كيەلى جەرلەر گەوگرافياسى» رەتىندە 500-گە جۋىق نىسان بەلگىلەنبەك. ياعني, ارحەولوگيالىق جانە ساۋلەت ەسكەرتكىشتەرى, ەرەكشە قۇرمەتتەلەتىن ءدىني نىساندار, تاريحي تۇلعالار مەن ساياسي وقيعالارعا بايلانىستى كيەلى جەرلەردى كارتاعا كىرگىزۋ كوزدەلۋدە. سول ءۇشىن ايماقتارمەن بىرلەسكەن اقپارات جيناۋ جۇمىسى ءجۇرىپ جاتىر.
«كيەلى قازاقستان» عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى بەرىك ابدىعاليەۆ جيىن بارىسىندا جوبانىڭ تۇجىرىمداماسى جاسالعانىن اتاپ ءوتتى. ول بويىنشا ەڭ الدىمەن كيەلى نىسانداردى ىرىكتەۋدىڭ ولشەمدەرى بولۋى ءتيىس, سونداي-اق, ولاردى جوباعا كىرگىزۋ ءۇشىن ادىستەمە جاسالۋ قاجەت.
«قازاقستاننىڭ كيەلى جەرلەرى» جوباسى – ءدىني جوبا ەمەس. سونداي-اق, تازا عىلىمي جوبا دەپ تە ايتۋعا كەلمەيدى. ويتكەنى جوبانىڭ ساياسي جاعى دا بار. مەنىڭشە, سانامىزدى دامىتۋ ءۇشىن, قازاقستاندىق بىرەگەيلىكتى قالىپتاستىرۋ ءۇشىن جۇمىس ىستەلۋ كەرەك. بۇل بىزگە سىرتتان كەلىپ جاتقان جات يدەولوگيالارعا قالقان بولىپ تۇرۋ كەرەك –دەدى ول.
ول تىزىمگە ەنگەن ەسكەرتكىشتەردىڭ نەمەسە باسقا دا نىسانداردىڭ وتانداستارىمىزدىڭ رۋحاني دۇنيەسىن بايىتۋعا قىزمەت ەتۋ كەرەكتىگىنە ءمان بەردى. ول ءۇشىن جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا ناسيحات جۇمىستارىنا كوڭىل بولىنەتىنىن, ونىڭ ىشىندە كىتاپتار شىعارىلىپ, مەرزىمدى باسپاسوزدەرگە ماتەريالدار جاريالانىپ, بەينەروليكتەر تۇسىرىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق, بۇكىل قازاقستان بويىنشا ەكسپەديتسيالار ۇيىمداستىرىلماق.
ايتا كەتەيىك, «قازاقستاننىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ گەوگرافياسى» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ نەگىزگى قاعيدالارىنىڭ ءبىرى – كەڭكولەمدى كەشەندى زەرتتەۋ جۇرگىزۋ, ماتەريال جيناقتاۋ. بيىل ەلىمىزدە التى باعىت (وڭتۇستىك, سولتۇستىك, شىعىس, باتىس, ورتالىق جانە وڭتۇستىك-شىعىس) بويىنشا عىلىمي-زەرتتەۋ جانە دالا ەكسپەديتسيالارىن وتكىزۋ جوسپارلانعان.
ايگۇل سەيىلوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان»
