«نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا جۇزەگە اسپاق
بۇگىنگى كۇنى وبلىس ورتالىعىنىڭ «نۇر اقتوبە» دەپ اتالاتىن تۇرعىن ءۇي اۋماعى قىزۋ قيمىل مەن قاربالاسقا تولى. ارشىندى تەحنيكالار ارقىراپ-كۇركىرەپ جەر قازۋ جۇمىستارىمەن اينالىسۋدا. ەكىنشى مۇيىستە «كامازداردان» ءارتۇرلى قۇرىلىس ماتەريالدارى تۇسىرىلۋدە. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بۇل ماڭايدىڭ ءبارى كوپ كەشىكپەي قىزعان تويداي دۇرىلدەپ كەتكەلى تۇر. بۇل كورگەنىمىز «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا جۇزەگە اساتىن از قاباتتى ۇيلەر قۇرىلىسىنىڭ قارىلعاش-قادامدارى بولىپ شىقتى.
ءبىرىنشى كوكەيگە كەلگەنى الەۋمەتتىك ءمانى مەن ماڭىزى اسا جوعارى بۇل قۇرىلىس قانداي قارجى كوزدەرى ەسەبىنەن تۇرعىزىلماق دەگەن ساۋال بولدى. وسى ويىمىزدى اقتوبە وبلىستىق قۇرىلىس, ساۋلەت جانە قالا قۇرىلىسى باسقارماسىنىڭ باسشىسى سەرىك تولەنبەرگەنوۆكە جەتكىزگەن ەدىك. ونىڭ ايتۋىنشا, مۇنداعى العاشقى قارجىلاندىرۋ تەتىگىن ايقىندايتىن وبلىس ورتالىعىنداعى ءۇي قۇرىلىسى كومبيناتى بولىپ شىقتى. سونداي-اق, قۇرىلىس جۇمىستارى اتالمىش كومبيناتتىڭ تەحنولوگياسى بويىنشا تەز ءارى قىسقا مەرزىمدە تۇرعىزىلماق. مامانداردىڭ مالىمدەۋىنشە, اتالعان قالاشىق قۇرىلىسى جوباسىنىڭ ەلىمىزدە ەشقانداي بالاماسى جوق. تۇرعىنۇي قۇرىلىسجيناق−بانكتىڭ نەسيەلىك قاراجاتتارى ەسەبىنەن تۇرعىزىلاتىن ايرىقشا جوبا العاش رەت پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى اسقار ءماميننىڭ وڭىرگە جۇمىس ساپارى كەزىندە تانىستىرىلعان.
−بيىل تۇرعىزىلاتىن «تاۋنحاۋس» ۇلگىسىندەگى ءۇش قاباتتى تۇرعىن ۇيلەر اتالمىش بانكتە ەسەپشوتى اشىلعان ءارى تولەم قابىلەتى بار دەپ تابىلعان ازاماتتارعا كەزەك بويىنشا بەرىلەدى. بۇدان ولار ەكى جاقتى پايدا تابا الادى. بىرىنشىدەن, تەگىن جەر تەلىمىنە يە بولادى. ەكىنشىدەن, تۇرعىندار قىسقا مەرزىم ىشىندە باعاسى جوعارى ەمەس, قولجەتىمدى باسپانانىڭ يەسى بولىپ شىعا كەلەدى. الدىن الا جاسالعان ەسەپتەر بويىنشا «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىنداعى از قاباتتى تۇرعىن ۇيلەردىڭ ءبىر شارشى مەترىنىڭ قۇنى 120 مىڭ تەڭگەدەن اسپايدى. سالىستىرمالى تۇردە العاندا مۇنى ورتادان تومەن باعا دەپ ساناۋعا ابدەن بولادى. ويتكەنى بۇگىندە كوپ قاباتتى ۇيلەردەگى ءتورتىنشى جانە بەسىنشى قاباتتارىنىڭ ءوزى ءبىر شارشى مەتر تۇرعى ءۇي الاڭىنا شاققاندا نارىق باعاسىنا سايكەس 140-150 مىڭنان ساتىلۋدا, دەيدى س.تولەپبەرگەنوۆ.
از قاباتتى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىستارى ءومىر سۇرۋگە, جۇرىپ−تۇرۋعا جانە كىرىپ شىعۋعا وتە ىڭعايلى ەكەنى تاجىريبەدە دالەلدەنگەن. الايدا مۇنداي ەرەكشە قۇرىلىستاردى تۇرعىزۋ ءتيىمسىز دەپ سانايتىن ەلىمىزدەگى بىرقاتار قۇرىلىس كومپانيالارى ونى سالۋدان قاشقالاقتايتىنى دا جاسىرىن ەمەس. سوعان قاراماستان بۇل جولى وڭىردە از قاباتتى ۇيلەر تۇرعىزۋ ءتاسىلى نەگە تاڭدالعان؟ مۇنى ەڭ الدىمەن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنىڭ تيگىزگەن شاپاعاتى دەپ قابىلداساق ارتىق بولمايتىن شىعار. ونىڭ ۇستىنە بۇل جوبانى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى كومبيناتى تەحنولوگياسى بويىنشا تەز تۇرعىزۋ ءتاسىلى تاڭدالعانى ونىڭ وزىندىك قۇنى مەن ارتىق شىعىنداردى ءبىرشاما تومەندەتكەن. سونداي-اق, وعان بۇدان وزگە دە باعاسى ارزان ساپاسى جوعارى جەرگىلىكتى قۇرىلىس يندۋسترياسىنىڭ ونىمدەرى پايدالانىلۋى دا الەۋمەتتىك باسپانانىڭ قولجەتىمدىلىگىن ءبىرشاما جاقىنداتا تۇسكەنى انىق.
قازىرگى كۇنى زامان تالابىنا ساي سالىناتىن «تاۋنحاۋس» تيپىندەگى ءۇش قاباتتى, سونىمەن قاتار قوس قاباتتى ۇيلەر تۇرعىزۋعا ايماقتاعى تاجىريبەلەرى مول, كاسىبي دەڭگەيلەرى جوعارى جەرگىلىكتى قۇرىلىس فيرمالارى كىرىسىپ كەتتى. ءبىرىنشى كەزەڭدە قۇرىلىس اتالعان فيرمالاردىڭ ءوز قاراجاتتارى ەسەبىنەن بوي كوتەرمەك. سودان سوڭ كونكۋرستىق ۇدەرىستەر جولىمەن ءازىر تۇرعان ۇيلەردى ساتىپ الۋ تارتىپتەرى جۇرگىزىلمەك. تۇتاستاي العاندا, از قاباتتى تۇرعىن ۇيلەر «نۇر اقتوبەنىڭ» بىرنەشە شاعىن اۋدانىندا پايدالانۋعا بەرىلمەك. قۇرىلىستىڭ جالپى اۋماعى 100 گەكتاردان اسادى. ونىڭ ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق جەلىلەرىن جوبالاۋعا بيىل وبلىس بيۋدجەتى ەسەبىنەن 150 ميلليون تەڭگە بولىنگەن.
مىنە, وسىلايشا قازىرگى كۇنى اقتوبە ايماعىندا جەرگىلىكتى ءارى ساپالى ماتەريالداردى پايدالانۋ ارقىلى قىسقا مەرزىم ىشىندە الەۋمەتتىك تۇرعىن ۇيلەر سالۋ جوباسى قولعا الىندى. استىن سىزىپ ايتقاندا, بۇل تاعى دا ەلىمىزدە بالاماسى جوق قالاشىق تۇرعىزۋدىڭ تاپتىرماس ۇلگىسى بولىپ شىعادى. قىسقاسى, اقتوبەدەگى از قاباتتى ۇيلەر تۇرعىزۋ ءىسى تۇرعىنداردىڭ باسپانا ماسەلەسىن شەشۋىنە سەپتىگىن تيگىزبەك. ەكىنشىدەن, وسى ارقىلى جەرگىلىكتى وندىرىسشىلەردىڭ جۇكتەمەسى دە تولىعىمەن وتەلمەك.
تەمىر قۇسايىن, «ەگەمەن قازاقستان»اقتوبە وبلىسى
