20 تامىز, 2011

مادەنيەتكە دە كوڭىل بولىنە باستادى

380 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
الماتى وبلىسىندا ءۇش اۋداننىڭ حالىق تەاتر­لا­رى­نا ءبىر ءبىر اۆتوكولىك جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 15 ءبىر­­لىك-شتاتتان بەرىلدى. جاقىندا ىلە اۋدانىنىڭ چاپاي اۋىلىندا اۋداندىق حالىق تەاترى جەرگىلىكتى قالامگەر س.جارقىن­بەكوۆ­تىڭ «جامبىلدىڭ جاستىق شاعى» دەگەن درامالىق قويىلىمىن ساحناعا شىعارىپ, جاڭا ماۋسىمنىڭ بەتا­شا­رىن جاسادى. وعان ءبىر جاعىنان اۋ­دان­دىق حالىق تەاترىنا پايدالانۋعا بەرىلگەن جاڭا اۆتوكولىك پەن جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن بولىنگەن ون بەس شتات-بىرلىكتىڭ دە زور ىقپالى بول­دى. ەكونوميكاسى دامىعان, وركە­نيەت­كە نىق قول سوزعان ەلدەر عانا وسىلاي جاسايدى. مۇنى قازاق­ستان­نىڭ اياعى­نان تىك تۇرىپ قانا قويماي, جاڭا بەلەستەردى باعىندىرۋعا بەكەم بەل بۋ­عان­دىعى دەپ قابىلداساق تا بولادى. مەملەكەت تاراپىنان وسىنداي قۇپ الارلىق جاعداي الماتى وبلى­سى بويىنشا رايىمبەك, الاكول اۋداندارىنا دا جاسالىندى. اتالعان اۋدانداردىڭ حالىق تەاتر­­­لارىنىڭ ارقايسىسىنا وبلىس اكىم­دىگىنىڭ ىقپالىمەن جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن ون بەستەن بىرلىك-شتات­تارى بەكەر ءبولىنىپ وتىرعان جوق. ءويت­كە­نى, اتالعان وسى ءۇش اۋداندا دا بۇ­رىن­دارى حالىق تەاترلارى جۇ­مىس ىستەپ تۇردى. بىردە داۋىرلەدى, بىردە قالت-قۇلت ەتسە دە, جەرگىلىكتى كوركەم­ونەر­پازداردىڭ جاندى كومەكتەرىنىڭ ارقا­سىن­دا تاراپ كەتپەدى. اسىرەسە, ىلە اۋدا­نى­نىڭ حالىق تەاترىنىڭ جاع­دا­يى قيىن بولدى. ويتكەنى, ول اۋدا­ن­دىق حا­لىق تەاترى بۇرىنعى تاراپ كەت­كەن كۇر­تى اۋدانىنىڭ حالىق تەاترى بولا­تىن. اۋدان تاراعاندا ىلە اۋدانىنا قو­سىلعان-دى. شىنىندا دا ول وتە كۇر­دەلى ۋاقىت ەدى. شارۋا­شى­لىقتار تاراپ, اركىم كۇنكورىس قامىن كۇيتتەپ كەت­كەن كەز. كەيبىرەۋلەر تاراعان شا­رۋا­شىلىقتاردان نە نارسە بولسا دا كو­بى­رەك قىمقىرىپ قالۋعا تىرىستى. وسىنداي اۋمالى-توكپەلى زاماندا تاراعان اۋداننىڭ حالىق تەاترىنا يە بولىپ قالعان تەاتر رەجيسسەرى گۇلنار احمەتباەۆا ۇجىمعا جاڭا مۇشەلەر تارتىپ, قويىلىم­دار­دى ساحناعا شى­عا­رىپ, ەلدىڭ ەڭسەسىن كوتەرۋگە تىرىس­تى. ول ارەكەتتەرى شى­نىندا دا ءناتي­جە­لى بولدى. قاناتىمەن سۋ سەپكەن قار­لى­عاشتاي شىرىلداعان جاننىڭ ارە­كەتىن جۇرت تا ءتۇسىندى. قاشان دا قول­ۇشىن بەرۋدەن تارتىن­بادى. ناتيجە­سىن­دە تاراعان اۋداننىڭ حالىق تەاترى ۋاقىت وتە كەلە شيرىعىپ, شيراي ءتۇستى. ون بەس شتات-بىرلىگى. ول – ون بەس ادام دەگەن ءسوز. ءبىر حالىقتىق تەاتردا ون بەس ادام جۇمىس ىستەپ, بالا-شاعا­سىن اسىرايدى. دۇرىستاپ تاڭ­داپ, ىرىك­تەپ, ناعىز ونەرلى ادامداردى جۇ­مىس­قا قابىلداسا, وسى تەاترعا بەرىلگەن ون بەس شتات-بىرلىكتەن جانە ءبىر وركەستر دە جاساقتاۋعا بولادى. بىرنەشە كونتسەرتتىك باعدارلامالار ءازىر­لەۋ­گە دە مۇمكىندىك بار دەگەن ءسوز. اۋداندىق حالىق تەاترلارىنا ءتىپتى كەڭەس وكىمەتى دۇركىرەپ تۇر­عان­دا دا مۇنداي جاعداي ەشقاشان جاسا­لىن­باعان بولاتىن. نەبارى ەكى-اق شتات بەرىلەتىن ەدى ول كەزدەرى. قويۋشى رەجيسسەر جانە سۋرەتشى عا­نا. قالعان كەرەكتى ادامداردى قويۋ­شى رەجيسسەرلەر كوركەمونەرپازدار اراسىنان جيناپ الاتىن-دى. ەندى, ءمى­نە, اق تۇيەنىڭ قارنى جارىلىپ وتىر. مارات قاشقىنباەۆ. الماتى وبلىسى, بالقاش اۋدانى, باقاناس اۋىلى.
سوڭعى جاڭالىقتار