مەملەكەتتىك قىزمەتتەگى جاڭا مودەل

سارسەنبى كۇنى مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى ءاليحان بايمەنوۆ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى وكىلدەرىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. وندا مەملەكەتتىك قىزمەت پەرسونالىن باسقارۋدى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا «ە-قىزمەت» جۇيەسىن ەنگىزۋ ءىسى جوسپار­لان­عانى ءسوز بو­لىپ, ونىڭ جاڭا مودەلىنىڭ تۇجىرىمداماسى جايلى اڭگىمە قوزعالدى. دۇنيەجۇزىلىك بانك 2000 جىل­دار­دىڭ باسىندا قازاقستاندى تمد جانە شىعىس ەۋروپا ەلدەرى ارا­سىن­دا مەملەكەتتىك قىزمەت سالا­سىن­داعى رەفور­ما­لاردىڭ كوش­باس­شىسى دەپ تانىعان بولاتىن. بۇ­رىن­عى كەڭەستىك كەڭىستىكتە ال­عاش رەت مەملەكەتتىك قىزمەتكە كون­كۋرس­تىق ىرىكتەۋ ەنگىزىلىپ, مەم­لەكەتتىك لاۋازىمدار ساياسي جانە اكىمشىلىك بو­لىپ ەكىگە ءبولىنىپ, مەملەكەتتىك قىز­مەت­كەرلەردى كا­سى­بيلەندىرۋ ءجو­نىن­دەگى شارالار ىسكە اسىرىلعان ەدى. ال ءبۇ­گىن­گى كۇنى مەملەكەتتىك قىز­مەت­تەگى كون­كۋرستىق تەستىلەۋ مەن ىرىكتەۋ وبەك­تيۆ­تىلىگىنىڭ جانە اشىق­تى­عىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگى, لاۋازىم­دىق جوعارىلاتۋ كە­زىندە مەريتوكراتيا قاعيداتىنىڭ ساق­ت­الماۋى, قىزمەت ساپاسىن باعالاۋ مەن قىز­مەتكە اقى تولەۋ دەڭگەيىنىڭ ءوزارا بايلانى­سى­نىڭ بولماۋى, سىباي­لاس جەمقور­لىق­قا قارسى ءىس-قيمىل تە­تىك­تەرىنىڭ السىزدىگى باي­قالۋدا. سون­دىق­تان, بۇل ماسەلە­لەر­دىڭ الدىن الۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ جاڭا مودەلىنىڭ تۇجىرىمداماسىن قابىل­داۋ قاجەت­تىگى تۋىنداپ وتىر. تۇجىرىمدامانى ىسكە اسىرۋ­دىڭ نىسانالى ينديكاتورلارىن­دا جوعا­رى­دا اتالعان بارلىق ءما­سەلەلەر قاراس­تىرىلعان. سو­نى­مەن بىرگە, جا­ڭا كور­پۋس­تىق ۆەرتيكالدى قالىپ­تاستىرۋ جا­ڭ­ا­لىق­تارى ەنگىزىلىپتى. جانە كون­كۋرس­تىق ىرىكتەۋدىڭ اشىق­تى­عى مەن وبەك­تيۆتىلىگىنىڭ اسا جوعارى دەڭ­گەيىن قام­تاماسىز ەتۋگە باعىتتال­عان بىرقاتار شارالار كوزدەلىپ وتىر ەكەن. اتاپ ايتقاندا, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ كون­كۋرس­تىق كوميسسيالارىنىڭ قۇرا­مىنا سىرت­قى ساراپشىلاردى قوسۋ, كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ جاۋاپكەرشىلىكتەرىن بەلگىلەۋ, اڭگىمەلەسۋ ءراسىمىنىڭ اشىق­تىعىن قامتاماسىز ەتىپ, باق, قوعامدىق بىرلەستىكتەر وكىل­دەرىن شا­قىرۋ, اۋديو جانە بەينە­باقىلاۋلار كىرىستىرۋ ءىسى ەسكەرىلگەن. اگەنتتىك توراعاسىنىڭ اي­تۋىن­شا, «ە-قىزمەت» اگەنتتىككە, مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارعا, كادر قىز­مەتشى­لەرى­نە ونلاين-رەجىمىندە ور­تا­لىق ءجا­نە وڭىرلىك دەڭگەيدەگى مەملەكەتتىك قىز­مەتشى­لەرگە قاتىستى تولىق ءارى وزەك­تى اقپاراتتار الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. جاڭا مودەل بو­يىنشا مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيە­سىن­دە ىنتا­لان­­دى­رۋ مەن ەڭبەكاقى تولەۋ ءجۇ­يەسى دە جەتىلدىرىلەتىن بو­لادى. مەملەكەتتىك قىز­مەتشىلەردى وقى­تۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ, پرەزيدەنت جانىنداعى مەملەكەتتىك باس­قارۋ اكادەمياسى, وڭىرلىك مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردى قايتا دايار­لاۋ مەن بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ورتالىق­تارى قىزمەتىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ جونىندە شارالار قابىل­دانادى. ودان وزگە, مەم­لەكەتتىك قىزمەتشى­لەر­دىڭ قىزمەت­تىك ەتيكا­سى نور­ما­لارى جانە ولاردىڭ ەڭ­بەگىن ۇيىم­داستىرۋدىڭ ساپاسىن ارت­تىرۋ جۇ­مىس­تارى ءتيىمدى با­عىتتا جۇمىس ىستەيتىن بولادى. ءبۇ­گىنگى تاڭدا مەملەكەتتىك قىز­مەتكە تاعايىنداۋ­لاردىڭ 50-70 پايىزى اۋىسۋ ءتارتىبى­مەن جۇزەگە اسىرىلسا, الداعى ۋاقىت­تا, تاعا­يىنداۋ بارىسىندا بۇرىنعى لاۋا­زىمداعى جۇمىسىن باعالاۋ, جۇ­مىس جاساعان مەكەمەدەن ۇسىنىم حات­تىڭ بولۋىن ەسكەرۋ كوزدەلەدى. كەزدەسۋ بارىسىندا ءا.بايمەنوۆ: «ازاماتتىق قوعام ينستي­تۋت­تارىمەن, بۇقارالىق اقپارات قۇرال­دارىمەن ىنتىماقتاس­تىق­تى كەڭەي­تۋ, اشىق­تىق­تى جانە قو­عام الدىن­داعى ەسەپتىلىكتى ارت­تىرۋ مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ تيىمدىلىگىن جوعارىلا­تۋ شارالارى­نىڭ ءبىرى بولماق», دەي كەلە, قا­زىرگى تاڭدا قول­دانىستاعى زاڭنا­ما شەڭبەرىندە كادر­لار­دى ىرىك­تەۋ مەن جوعارىلاتۋدىڭ اشىق­تىعىن ارتتىرۋ جونىندە شارالار ۇيىم­داستىرىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. ماسەلەن, تەستىلەۋ ءناتيج­ە­لەرىن بەرۋ ءۇشىن ەسەپتىك بلانكى ەنگىزىلىپ, قىزمەت ءتىزىمىنىڭ نىسانى جا­ڭارتىل­عان­دىعى كەڭىنەن ءسوز بولدى. جۇلدىز ءبايدىلدا.