بالانى نازاردان تىس قالدىرۋ قاتەرگە ۇرىندىرماي قويمايدى

ۇرپاق ماسەلەسى ۇرىمتال ەكەنىن ۋاقىت كورسەتىپ وتىر. ءبىر ءسات كوزدەن تاسا, كوڭىلدەن ۇمىت قالدىرساڭ, جاس شىبىقتاي تەڭسەلىپ تۇرعان ۇل مەن قىز ءبىر جاعىنا تارتىپ كەتەرى انىق. ونداي جاعدايلار ەلىمىزدەگى مەكتەپتەردەن, وزگە دە ءبىلىم ورىندارىنان از كەزدەسىپ جاتقان جوق. وسى ءما­سەلەنى قالاي جونگە كەلتىرەمىز, ءتيىمدى جولى قايسى, ءتيىستى ادامدار نەندەي جۇمىس­تاردى جۇرگىزۋ كەرەك دەگەن ماسەلەلەر ۇكىمەت جانىنداعى كامەلەتكە تول­ماعانداردىڭ ءىسى جانە ولاردىڭ قۇ­قىق­تارىن قورعاۋ ءجونىن­دەگى ۆەدومست­ۆوارالىق كوميسسيانىڭ كەزەكتى تو­عىزىنشى وتىرىسىندا قارالدى. باس پروكۋراتۋرانىڭ, ىشكى ىستەر, ادىلەت, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋ­مەتتىك قورعاۋ مينيسترلىكتەرىنىڭ, ستا­تيستيكا اگەنتتىگىنىڭ, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى, وبلىس­تىق, استانا جانە الماتى قالالارى اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارى قاتىس­قان القالى جيىن ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى باقىتجان جۇماعۇلوۆتىڭ توراعالىعىمەن ءوتتى. كامەلەتكە تول­ماعانداردى داعدارىس جاعدايىنان شىعارۋ جولىندا تەك شۇعىل كومەك كورسەتىپ, ولاردى ورنالاستىرىپ, وت­با­سىن الەۋمەتتىك جاعىنان قول­داۋ­دى قامتاماسىز ەتىپ قانا قويماي, پاناسىزدىقتىڭ الدىن الۋ جۇيەسىن­دەگى بارلىق سۋبەكتىلەردىڭ قىزمەتىن جۇيەلى ۇيلەستىرۋ, جات قىلىق ورىن العاننان كەيىن ەندى نە ىستەۋگە بو­لادى دەمەي, ونى بولدىرماۋ جايى جان-جاقتى ءسوز بولدى. سول سەكىلدى ورتالىقتاردىڭ قىزمەتىن ءتيىمدى ءۇي­لەس­تىرۋ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان­دارعا جۇكتەلگەنى بەلگىلى. اسىرەسە, كامەلەتكە تولماعانداردى بەيىمدەۋ ورتالىقتارىنىڭ ماتەريالدىق-تەح­ني­كالىق بازاسىن نىعايتۋ, وندا جۇ­مىسقا قابىلدانسام دەگەندەردىڭ ءوزى تاربيەلى بولۋ جاعىن پسيحولو­گيا­لىق دياگنوستيكادان وتكىزۋ ارقىلى انىق­تاپ, كونكۋرستىق نەگىزدە جۇ­مىسقا الۋ قاجەتتىگى دە جان-جاقتى ايتىلدى. سونداي-اق بىلىكتىلىكتى جەتىلدىرۋ ينس­تيتۋتتارىنىڭ بازاسىندا قىزمەتكەر­لەردى وقىتۋ, پراكتيكالىق سەمينار-ترەنينگتەر جۇرگىزۋ ۇسىنىلدى. جاسىراتىنى جوق, قازىر ەلىمىز بويىنشا بالالار مەن ءجاسوس­پى­رىم­دەر اراسىنداعى سۋيتسيدتىك مىنەز-ق ۇلىقتىڭ بەلەڭ الىپ وتىرعانى ءما­لىم. ونى بولدىرماۋ جايى كوميسسيا جۇمىسىندا كەڭىنەن تال­قىلان­دى. پسيحيكالىق اۋىتقۋ­شى­لىقتان سۋيتسيدتىك مىنەز-ق ۇلىقتىڭ قالىپ­تا­سۋى­نىڭ استارىندا الەۋ­مەتتىك كو­ڭىل-كۇيدىڭ اسەر ەتەتىن فاكتورلارى تىلگە تيەك بولىپ, بالالار مەن جاسوسپىرىمدەردىڭ ارا­سىنداعى بۇل قاسىرەتتى شەشۋگە بارلىق مەكەمەلەر مەن ازاماتتار تىزە قوسىپ ارەكەت ەتۋ جايى دا نازاردان تىس قالمادى. بۇل ماسەلە بويىنشا وتىرىسقا قاتىسۋ­شى­لار كامەلەتكە تولماعاندارعا پسي­حولو­گيالىق ءجا­نە مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدى جاقسارتۋ, جاس­تار­عا ارنال­عان دەن­ساۋلىق ساقتاۋ ورتا­لىق­تارىن قۇرۋ جانە وتبا­سىلىق پسيحوتەراپيا جۇمىستارىن جان­دان­د­ىرۋ جولدارى تالقىعا ۇسىنىلدى. بىلىكتى كەڭەسكە نەمەسە مەديكا­مەنتوزدى ەمگە مۇقتاج ادامدارعا مەديتسينالىق جانە الەۋمەتتىك-پسي­حولوگيالىق كومەكتى ۇيىمداستىرۋ­دىڭ جاڭا نىساندارىن پايدالانۋ تۋرالى ۇسىنىستار دا ەنگىزىلدى. سو­نى­مەن قاتار, پراكتيكالىق ءىس-شارا­لار­دىڭ ءتيىمدى جۇيەسى, سۋيتسيدتىك مىنەز-ق ۇلىقتىڭ سەبەپتەرىن اشۋ جانە ونى ادام ولىمىنە جەتكىزبەي انىقتاۋدى عىلىمي تۇرعىدان زەرتتەپ, زەردەلەۋ قاجەتتىگى تۋرالى وي-بايلامدار ورتاعا سالىندى. بۇعان قوسا تاعى ءبىر قاداپ ايتار ماڭىزدى ماسەلەنىڭ ءبىرى – بالا قۇقىقتارى تۋرالى كونۆەنتسياعا ساي, وتاندىق زاڭدار كەپىلدىك بەرەتىن بالالاردى جۇمىسپەن قامتۋ, ولاردىڭ بوس ۋا­قى­تىن ءتيىمدى پايدالانۋ, قۇقىق­تارى­نىڭ بۇزىلماۋىن قامتاماسىز ەتۋ جايى اڭگىمە ۇستىندە الۋان ءتۇرلى پىكىرلەرگە ارقاۋ بولدى. وتانى­مىزدا قوسىمشا ءبىلىم بەرەتىن 620 ۇيىم بار دەسەك, وسىنىڭ 21,6% پايىزىنداعى بالالار عانا بوس ۋاقىتىن ءپان ۇيىرمەلەرىندە, سپورت سەكتسيالارىندا وتكىزەدى ەكەن. ۋاقىتىن ءتيىمدى پايدالانعان با­لالاردىڭ بويىندا رۋحاني ءما­دەنيەتتىڭ, جوعارى بولاتىنىن, مو­رالدىق جانە ازاماتتىق ساپا­نىڭ بيىك تۇراتىنىن تاربيەسى ءتا­لىمدى مەكتەپتەردەن كورىپ ءجۇرمىز. سۇلەيمەن مامەت.