«ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ جاڭا مودەلى ەكونوميكانىڭ 5-6% دەڭگەيدەگى ورتاشا جىلدىق قارقىنىنا قول جەتكىزۋگە باعىتتالاتىن بولادى, ياعني بىزگە قوسىمشا جىلىنا 2-3% ءوسىم قاجەت», - دەدى سۇلەيمەنوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ جاڭا مودەلى جەكە ينۆەستيتسيالاردى تارتۋعا باعدارلانۋى ءتيىس. دامۋدىڭ جاڭا مودەلىندەگى ماڭىزدى درايۆەرلەر ەكونوميكاداعى ونىمدىلىك پەن ەكسپورتتىق دامۋدى قامتاماسىز ەتەتىن سالالار بولماق, دەپ حابارلايدى BNews.kz.
«ەكونوميكالىق ءوسىم ءۇشىن سەرپىندى الەۋەت ءداستۇرلى سالالاردا بار: ول – ونەركاسىپ پەن اۋىلشارۋاشىلىعى. وسى الەۋەتتى ارتتىرۋ ءۇشىن بىزگە ەكونوميكامىزدىڭ نەگىزگى سالالارىنداعى ەكستەنسيۆتىك جانە قارقىندى دامۋىن جالعاستىرۋ قاجەت. ەكستەنسيۆتىك دامۋ ءۇشىن ءبىزدىڭ تاراپىمىزدان ءىرى كەن ورىندارىن يگەرۋ (تشو-نى كەلەشەكتە كەڭەيتۋ جۇمىستارى) جانە قاشاعان جوباسىن جوبالىق قۋاتتىلىققا جەتكىزۋ جۇمىستارى ۇسىنىلادى»,- دەدى مينيستر.
سۇلەيمەنوۆ قارقىندى دامۋداعى سەرپىندى ىرعاق تەرەڭدەتىپ قايتا وڭدەۋدى دامىتۋ, كاسىپورىنداردى تەحنولوگيالىق جاڭعىرتۋ ەسەبىنەن قامتاماسىز ەتىلۋى تيىستىگىن اتاپ كورسەتتى. ول سونداي-اق, ءوسىمنىڭ جاڭا مودەلىنىڭ تاعى ءبىر نەگىزگى باعىتى ەكسپورتتىق الەۋەت پەن يپورتالماستىرۋدى دامىتۋ ەكەندىگىن العا تارتتى.
«ۇلتتىق ەكسپورتتىق ستراتەگيا ازىرلەنەتىن بولادى, ول بويىنشا ەكسپورت كولەمىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاڭا ەكسپورتتىق ونىمدەر, سىرتقى نارىقتارداعى جاڭا مۇمكىندىكتەر ايقىندالۋى ءتيىس. ستراتەگيادا ءبىز تاۋارلاردى ەكسپورتتاۋعا جانە كولىكتىك تاسىمالداۋ الەۋەتىنە قاتىستى جاڭا مۇمكىندىكتەرىمىزدى بىرىكتىرۋدى جوسپارلاۋدامىز. ءبىرىنشى كەزەكتە, ءبىزدىڭ ءداستۇرلى ارىپتەستەرىمىزدىڭ نارىعىنا قاتىسۋىمىز كۇشەيتىلەدى, بۇل – ەۋرازەق ەلدەرى, قحر, ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى. ءبىلىم بەرۋ مەن مەديتسينالىق قىزمەتتەگى زور ەكسپورتتىق الەۋەتىمىزدى اتاپ وتكەن ورىندى», - دەدى سۇلەيمەنوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاننىڭ ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرى (جەكەلەگەن پوزيتسيالار بويىنشا يمورتقا تاۋەلدىلىك 60 پايىزدى قۇرايدى), جەڭىل ونەركاسىپ, حيميا ونەركاسىبى ءونىمى, قۇرىلىس ماتەريالدارى, رەزەڭكە جانە پلاستماسسا بۇيىمدارى, مەتاللۋرگيا وندىرىسىندە زور يمپورتالماسۋ الەۋەتى بايقالادى.
«ەكونوميكاداعى ءوسىمنىڭ زور الەۋەتى ءونىمدى ەڭبەكپەن قامتۋ ەسەبىنەن قامتاماسىز ەتىلۋى مۇمكىن. 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان, ماقساتى حالىقتى ءونىمدى ەڭبەكپەن قامتۋعا جاردەمدەسۋ جانە ازاماتتاردى كاسىپكەرلىككە تارتۋ بولىپ تابىلاتىن ءونىمدى ەڭبەكپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى اياسىندا اسىرەسە, اۋىلدىق جەرلەردە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا باعىتتالعان بىرقاتار شارالاردى قابىلداۋ قاراستىرىلعان», - دەدى مينيستر.
سۇلەيمەنوۆ ستراتەگيالىق ماقساتتاردىڭ ءبىرى 2050 جىلعا قاراي شوب-تىڭ ەلدەگى ءىجو-دەگى ۇلەسىن 50%-دان كەمىتپەۋدى قامتاماسىز ەتۋ بولىپ تابىلاتىنىن اتاپ ءوتتى.
«اعىمداعى جىلى ءونىمدى ەڭبەكپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى باستالدى, سونىڭ ارقاسىندا قازاقستان ازاماتتارى اۋىلدا نەمەسە قالادا ءوز بيزنەسى ءۇشىن 16 ميلليون تەڭگەگە دەيىن شاعىن نەسيە الا الادى. 2017 جىلى كاسىپكەرلىك باستامالارعا شاعىن نەسيە بەرۋ ءۇشىن قالالارعا 2,5 مىڭ ادامدى قامتيتىن 10 ملرد تەڭگە, اۋىلدار مەن شاعىن قالالارعا – 3 مىڭ ادامدى قامتيتىن 27ملرد. تەڭگە قاراستىرىلىپ وتىر», - دەدى مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, بيزنەسكە سالالىق شەكتەۋلەرسىز 6%-عا دەيىنگى سىياقىمەن 8 مىڭ اەك-كە دەيىن جەڭىلدىكتى شاعىن نەسيەلەر ۇسىنىلادى. كەپىل ماسەلەسىن شەشۋ ماقساتىندا شاعىن نەسيەلەردى كەپىلدەندىرۋ ەنگىزىلەدى. ءىسىن جاڭا باستاعان كاسىپكەرلەر ءۇشىن كەپىل مولشەرى شاعىن نەسيە قۇنىنىڭ 85%-ىن, بۇرىننان جۇمىس ىستەيتىندەر ءۇشىن 50%-ىن قۇرايدى.
بۇدان باسقا, 1 شىلدەگە دەيىن ءاربىر اكىم ۇكىمەتپەن بىرلەسىپ بۇكىلالەمدىك بانكتىڭ رەيتينگى نەگىزىندە وڭىرلەردە بيزنەس جۇرگىزۋ ءۇشىن قولايلى جاعداي تۋعىزۋ جونىندەگى جان-جاقتى جوسپاردى بەكىتەدى.
«وڭىرلەر مەن قالالاردا ارنايى سىياقى تاعايىنداۋ ارقىلى بيزنەستى جۇرگىزۋدى جەڭىلدەتۋ بويىنشا وڭىرلىك باعالاۋ ەنگىزىلەدى. ۇكىمەت ءوز كەزەگىندە, مەملەكەتتىك قىزمەت كورسەتۋدى بارىنشا وڭتايلاندىرادى جانە ونى تولىقتاي ەلەكتروندىق فورماتقا كوشىرۋدى قامتاماسىز ەتەتىن بولادى. قۇجاتتاردىڭ مەرزىمى مەن تىزبەسى قىسقارادى, قايتالايتىن راسىمدەۋلەر الىنىپ تاستالادى», - دەدى سۇلەيمەنوۆ.
ول بيزنەسكە جۇكتەمەنى ازايتۋ ماقساتىندا سونداي-اق, دامىعان ەلدەردىڭ تاجىريبەسى مەن ستاندارتتارى نەگىزىندە بيزنەستى قايتا رەتتەۋ بويىنشا جۇيەلى شارالار ازىرلەنەتىندىگىن اتاپ ءوتتى. مينيستر مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا, باسەكەلەستىككە كەدەرگى كەلتىرەتىن نورمالاردى انىقتاۋ ءۇشىن بارلىق زاڭنامالارعا «تەكسەرۋ» جۇرگىزىلەتىنىن حابارلادى.
سۇلەيمەنوۆ باسەكەلەستىكتى دامىتۋ جانە مەملەكەتتىڭ ەكونوميكاداعى جانە رەتتەۋشىلىك قاتىسۋىن ازايتۋ ارقىلى جەكە سەكتوردىڭ ەكونوميكاداعى ءرولىنىڭ باسىم بولۋىن قامتاماسىز ەتۋگە جاعداي تۋعىزىلاتىنىن اتاپ ايتتى.
«ماكروەكونوميكالىق تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ورتامەرزىمدىك كەزەڭدە ينفلياتسيانى 3-4%-عا دەيىن كەزەڭدىك ازايتۋ شارالارىن قابىلداۋ قاجەت. 2017 جىلعى 13 اقپاندا قر ۇكىمەتىنىڭ وتىرىسىندا ماقۇلدانعان قر الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان بولجامىندا 2017 جىلى ينفلياتسيا دەڭگەيى 6-8%-دىق دالىزدە بەلگىلەندى», - دەدى سۇلەيمەنوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ينفلياتسيانى ازايتۋ ۇكىمەت پەن ۇلتتىق بانكتىڭ بىرلەسكەن كۇش سالۋى ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى جانە ۇيلەسىمدى سيپاتقا يە بولماق.
«اعىمداعى جىلى ۇكىمەت پەن وبلىس, استانا جانە الماتى قالالارى اكىمدىكتەرى ينفلياتسيانى ماقساتتى 6-8%-دىق دالىزدە ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن ەڭ الدىمەن, الەۋمەتتىك ماڭىزدى ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تومەندەتۋگە نازار اۋداراتىن بولادى»,- دەدى ول.
