تاۋەلسىزدىك ورناعان سوڭ الماتىدا سول لاعماننىڭ كوك-سوككە پىشاقتىڭ قىرىنداي ەتىپ جۇقالاپ ەت تۋرالعان – گۋي-رۋ, بۇرشاقتاي شاشىپ سالىنعان ەتى بار سۋي-رۋ لاعمانى (قىت. – لاميان – 拉面) پايدا بولعانىن, ونىڭ تەز-اق ارادا قىتايدان قالاي «اۋىپ» كەلگەنىن بىلمەي قالدىق!
دەسە دە... قىتايداعى جەگەن لاعماننىڭ ءدامى ءالى دە اۋزىمنان كەتەر ەمەس. تاماقتى مۇنداي ءدامدى پىسىرەر مە ەدى؟! بىرگە تۇستەنىپ جول باستاپ جۇرگەن قانداسىم جارقىن سونداي كۇننىڭ بىرىندە ماعان الماتىعا بارسا, اش قالاتىنىن ايتىپ سالدى! دەرەۋ جاۋاپ قاتتىم: «ونىڭ راس, بۇرىندارى الماتىدا تاماقتانۋ قيىن ەدى. قازىر شۇكىر, اتتاپ باسساڭ الدىڭنان ءتۇرلى-ءتۇرلى اسحانا شىعادى, ەڭ جوعى – 100 مەتر سايىن تۇرىكتىڭ «دونەرىن» كەزدەستىرەسىڭ, سەندەردىڭ وسى لاعماندارىڭ دا استا-توك تولىپ تۇر!»
«جو-جوق, ءسىز تۇسىنبەدىڭىز», دەيدى شەتەلدىك باۋىرىم. «ءسىزدىڭ اسحانادا گۋي-رۋ دە, كومپوت تا, قۋىرداق تا, كوتلەت تە ءبىر قازاندا پىسەدى ەمەس پە؟!» «ءيا...», دەدىم دە, ويلانىپ قالدىم. قىتايدا اسحانا باسپالداعىن اتتاساڭىز, الدىڭىزدان شىققان قىزمەتشى ءسىزدىڭ مۇسىلمان-قازاق ەكەنىڭىزدى اڭعارىپ, جولىڭىزدى يناباتپەن بوگەيدى. «شوشىنا ما, اۋىزدارىنا ۇشىق شىعىپ قالا ما؟» دەي مە ەكەن, بۇل جەردە مۇسىلماندار اسىنىڭ جاسالمايتىنىن ەسكەرتەدى. ياعني, مۇسىلمان مەن قىتايدىڭ تاماعى ءبىر قازاندا پىسىرىلمەيدى! ەگەر «اۋزىما دا, اسقازانىما دا سەنىمدىمىن» دەسەڭىز, ءتور – سىزدىكى!
قىتايدا ۇيعىر, دۇڭگەن, قازاق اسحانالارى بولەك جايلاسقان! جارقىننىڭ مەڭزەگەنى سول. «ەندى الماتىعا جول تۇسكەندە تاماقتى قايدان ىشەسىڭدەر؟» «جەرۇيىقتان!» و-و, الماتىدا «جەرۇيىقتى» كىم بىلمەيدى!؟ ۇلتتىق اسقا اۋەس جان اتتىڭ باسىن سوندا بۇرادى. ماسكەۋدەن كەلگەن ارىپتەسىم «ەت جەيمىن» دەگەن سوڭ سوندا باردىق. ەكى ادامعا ءبىر تاباق ەت اكەلىندى, ەكى ءتىلىم قازىسى بار, ءسۇت قاتقان كۇرەڭ شاي, ليمون, قۇرت, جەنت... ارينە, باۋىرساق – بارىنە 100 اقش دوللارىن تولەۋىمىز كەرەك! شورشىپ ءتۇستىم. شەتەلگە ىسساپارعا كەلگەن دەگەن اتى بار ەمەس پە, قوناعىم مەنى ۇيالتپاي اقشانى ءوزى تولەدى. جارايدى, بۇل اڭگىمە «ءوز ارامىزدا» قالسىن-شى!..
حالىقارالىق ءمانى زور «ۋنيۆەرسيادا-2017» وتەردىڭ الدىندا شەتەلدىك مەيماندار مەن قالا تۇرعىندارىن اس-سۋمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ جوباسىن ۇسىنعان الماتى قالالىق كاسىپكەرلىك پەن يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باسقارماسى باق ارقىلى «ۋنيۆەرسيادا ۇسىنادى» دەگەن اتاۋمەن قالاداعى قوعامدىق تاماقتاندىرۋ مەكەمەلەرىنىڭ ءتىزىمىن مەكەنجايىمەن جاريالادى. ولار: بوچونوك, Entrecote Garden, پرۋسسيا, Favor Loft, كارلوۆ موست, دوم, Grudo steakhouse, Mad Murphys, بارماگلوت, گرانات, راتاتۋي, ۆەچنوە نەبو, Korean house, پينتا, دۋبلين, ۆاحتانگۋري, گيننەس پاب, Union Esperanza, ورانجەۆىي ۆەربليۋد, بازيليك, ماستەر جيگۋلەۆ, Hemingway... تاڭىرقايتىن تۇگى دە جوق, الماتىنىڭ بۇگىنگى اسحانا ءمازىرىن جاسايتىن كوش باستاۋشىلار لەگى وسىلار!
جوعارىدا اتى اتالعان باسقارما تاياۋدا مەدەۋ شاتقالىندا شىعىس تاعامىن دايارلايتىن «Tengri Cafe» مەيرامحاناسىنىڭ اشىلعانى, ال «Qazaq Restaurant»-تىڭ (ول دا مەدەۋدە!) 90 ادامدى ءبىر مەزەتتە قازاقشا تاماقتاندىراتىنى تۋرالى قۋانا قۇلاقتاندىردى. مەن سوندا جارقىن مەن ءاسي سەكىلدى ۋنيۆەرسيادا تاماشالاۋعا كەلگەن ون-سان قانداستارىمنىڭ قايدان اس ىشكەنىن بىلمەي اڭ-تاڭ وتىردىم. مەدەۋ, ءسىرا دا, الىس – «جەرۇيىققا» بارعان شىعار؟! مەيلى عوي, مەيماندارىمىز ءبىر امالىن تابار, ال 2 ميلليوننان استام حالقى بار الماتىنىڭ كۇندەلىكتى قىزمەتتەگى جۇرتى – نەگىزىنەن قازاقتار, تاماقتى كۇندەلىكتى قايدان ىشەدى دەپ ويلايسىز ءسىز؟
بۇل ارادا «قاعانات» تاماقتاندىرۋ جەلىسىنىڭ ورنى بولەك. بىراق, وتە-موتە جەتىمسىز! قازىر الماتىدا ءبىز قالاساق تا, قالاماساق تا قىتايدىڭ ءوتىمدى تاۋارى سەكىلدى تاماعىنىڭ دا ءداۋىرى مەن داۋرەنى ءجۇرىپ تۇر. تەك ولاردىڭ دەنى قاپتاعان «ۋزبەچكا» نەمەسە «Paradise» اسحانالارىندا دايىندالادى. بۇل ەكى مەيرامحانا جەلىسى اتاۋىنىڭ ورنىن اۋىستىرىپ وقىساڭىز دا قاتەلەسپەيسىز... بىراق, بەرەتىن نەگىزگى تاعامى – گۋي-رۋ مەن سۋي-رۋ ليامان!
سولاي, وۋ-ۋ... ءتۇس مەزگىلى تاياپ قاپتى, بۇگىن قايدا باراسىز؟ قايدا بارساڭىز دا, اسىڭىز ءدامدى بولسىن! ءبىزدىڭ الماتىدا, ءسىزدىڭ الماتىدا, ايتەۋىر... اش قالمايسىز!
تالعات ءسۇيىنباي,
«ەگەمەن قازاقستان»