قۇرامىنا ەلىمىزدىڭ تاڭداۋلى ۇلتتىق, مەملەكەتتىك, اكتسيونەرلىك مارتەبەدەگى 41 ۋنيۆەرسيتەتى ەنەتىن رەسپۋبليكالىق رەكتورلار كەڭەسىنىڭ كەزەكتى ماجىلىسىندە ەلباسىنىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋ تۋرالى حالىققا جولداۋى اياسىنداعى ءبىلىم جانە عىلىم ماسەلەسى تالقىلاندى.
كەڭەس جۇمىسىن اشقان ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ەرلان ساعاديەۆ جوعارى وقۋ ورىندارى الدىندا تۇرعان ماقسات-مىندەتتەردى جۇيەلەپ ايتىپ ءوتتى. سالا باسشىسى سەرپىندى تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋ ۇدەرىسىندە رەكتورلار مەن جەتەكشى عالىمدار جاۋاپكەرشىلىگىنە دە توقتالدى. سونداي-اق, ساياساتتانۋشى ماماندار مەن عىلىمي ورتالىقتاردىڭ رەفورمالار ءمانىن تۇسىندىرۋدەگى ءرولىن باسشىلاردىڭ قاپەرىنە سالدى.
اتالعان كەڭەس توراعاسى, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆ ارنايى بايانداماسىندا: «مەملەكەت باسشىسىنىڭ جاڭا بەلەسىمىزدى انىقتايتىن جولداۋى قوعامنىڭ بار سالاسىنا, سونىڭ ىشىندە اسىرەسە جوعارى ءبىلىم سالاسىنا زور قوزعاۋ سالىپ وتىر. ويتكەنى, ءبىر سالاعا دا جاۋاپتى ازاماتتار – بىلىكتى دە ءبىلىمدى ماماندار. كەشە عانا ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ مەرەيتويىنا بايلانىستى وتكەن سالتاناتتى جيىندا ەلباسى عىلىمعا تىڭ كۇش قوسۋ مەن زەردەسى جوعارى عالىمدار شوعىرىن قالىپتاستىرۋدىڭ ماڭىزىنا ايرىقشا توقتالدى. نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «عالىمدار ءداۋىر سۇرانىسىنا ساي ءوز دۇنيەتانىمىن, عىلىمي قوزقاراسىن قايتا قاراۋى كەرەك» دەگەن تاپسىرماسى جولداۋداعى نەگىزىگى تۇجىرىمدامالاردىڭ ءمانىن ايقىنداي تۇسەدى», دەپ اتاپ كورسەتتى.
مۇنان كەيىن سويلەگەن ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جوعارى جانە جوو-دان كەيىنگى ءبىلىم دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى دارحان احمەد-زاكي, ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ جانە ۇيلەستىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى نۇرگۇل شامشيەۆا, ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى رامازان الىمقۇلوۆ جاڭا تالاپ اياسىنداعى ءوز سالالارىنىڭ جۇمىس جوسپارلارىمەن, يگىلىكتى باستامالارىمەن جانە كەڭەسىپ شەشەتىن ورتاق ماسەلەلەرمەن تانىستىردى.
بۇل رەتتە سالا دامۋىنداعى تىڭ ءوزگەرىستەرگە ىقپال ەتەتىن باسقارۋ مەن اكادەميالىق ەركىندىك جايى, ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ ەرەكشەلىگى, ۋنيۆەرسيتەت جاعدايىنداعى ىرگەلى عىلىم مەن قولدانبالى عىلىمدى دامىتۋ ءمانى, وقۋعا قابىلداۋ مەن قاجەتتى ماماندار دايارلاۋدىڭ ءتيىمدى جولدارى جان-جاقتى ءسوز بولدى.
تالقىلاۋعا قاتىسقان رەكتورلار ەلباسىنىڭ جولداۋىن, سونداي-اق كەشەگى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ 70 جىلدىق سالتاناتىندا سويلەگەن ءسوزىن زور كاسىبي جاۋاپكەرشىلىكپەن قابىلداعاندارىن جانە ايقىندالعان ماڭىزدى عىلىم-ءبىلىم مىندەتتەرىن جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا ءىس-شارالار جوسپارىن قۇرىپ, ورىنداۋعا كىرىسىپ كەتكەندەرىن مالىمدەدى.
ءلايلا ەدىلقىزى, «ەگەمەن قازاقستان»
استانا