[caption id="attachment_103060" align="aligncenter" width="800"]
n[/caption]
ولار وزدەرىن مۇگەدەكپىن دەپ سانامايدى. ەل قاتارلى ەڭبەك ەتىپ, قوعامعا ءوز ۇلەسىمىزدى قوسساق دەيدى. «كوز قورقاق, قول باتىر» دەگەندەي, شاماسى جەتكەن شارۋاعا كىرىسىپ, بىلمەگەنىن ءۇيرەنۋگە تىرىسىپ جۇرگەن جاندار.
جاقىندا وسىنداي ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانداردىڭ بوس ۋاقىتىن ءتيىمدى ءوتكىزىپ, ەبى كەلەتىن ەڭبەكپەن اينالىسۋىنا جاعداي تۋدىرىپ وتىرعان «دوس» ءتاۋەلسىز ءومىر ورتالىعىنىڭ جۇمىسىمەن تانىسىپ, ديرەكتورى دينا يسلامقىزىمەن ءاڭگىمەلەسكەن ەدىك.
– بۇل ورتالىق قاي جىلى, قانداي ماقساتپەن قۇرىلدى؟
– كەز كەلگەن ادامنىڭ ءومىردەن الاتىن ەنشىسى بار. ول مۇگەدەك بولسا دا, ون ەكى ءمۇشەسى ساۋ بولسا دا ماڭدايىنا جازعانىن كورەدى, بۇيىرعان نەسىبەسىن الادى. ورتالىق 2006 جىلى قۇرىلىپ, سودان بەرى ءۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەپ كەلەدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن ءارتۇرلى قايىرىمدىلىق شارالارىن وتكىزدىك. ۇيدە وتىرماي, ۇيرەنەم دەپ كەلگەن جاندارعا قولىمىزدان كەلەتىن كومەكتى كورسەتىپ كەلەمىز. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – ارباعا تانىلعان ادامداردىڭ ارمانىن ورىنداۋ, جىگەرىن جانۋ, قوعامدا ءوزىندىك ورنى بار ەكەنىن كورسەتۋ. 2005 جىلى رەسپۋبليكالىق فورۋم ءوتتى. سول كەزدە ءوزىمنىڭ ءارىپتەستەرىممەن اقىلداسىپ, وسىنداي ورتالىق قۇرۋ جونىندە وي تۋدى. سودان سوڭ 10 ادام بىرىگىپ, بۇل جۇمىستى باستاپ كەتتىك. ءبىزدىڭ ويىمىزدى قۇپتاعان اكىمدىك وسىنداي عيمارات بەرىپ, جاعداي جاسادى.
– نەگىزىنەن قاي باعىتتا جۇمىس ءجۇرگىزەسىزدەر؟ كەلۋشىلەر ءسىزدەردەن نە ۇيرەنەدى؟ ولارعا قاي جاعىنان كومەك بەرەسىزدەر؟
– مەن 20 جىلدان بەرى اربادا وتىرعاندىقتان, مۇگەدەك جانداردىڭ جاعدايىن جاقسى تۇسىنەمىن. سەبەبى, ولار ارباعا تانىلعان العاشقى كۇننەن باستاپ ەندى نە ىستەيمىن, ءارى قاراي ءومىرىم قالاي بولادى دەگەن سۇراقتىڭ شىرماۋىندا كۇن كەشەدى. مىنە, وسى كەزدە ولاردىڭ جان سىرىن جاقسى ءتۇسىنەتىن ادامدار قاسىنان تابىلۋ كەرەك. ءبىز كەلۋشىلەرگە قۇقىقتىق, پسيحولوگيالىق كومەك كورسەتەمىز. سونىمەن قاتار, قولونەر بۇيىمدارىن جاساۋدى ۇيرەتەمىز. بىزگە كەلگەن ادامدار ەڭبەك ەتۋدى ۇيرەنىپ قانا قويمايدى, ءومىر ءسۇرۋدى دە ءۇيرەنەدى. ءبىر-بىرىمەن تانىسىپ, سىرلاسىپ, وزدەرىنە جاقسى دوس تابادى. قازىرگى ۋاقىتتا التىناي ەسىمدى جەكە كاسىپكەر قىز-كەلىنشەكتەرگە مانيكيۋر, پەديكيۋر ىسپەتتى ءسان سالونىنىڭ ءتۇرلى قىزمەتتەرىن ۇيرەتىپ جاتىر. ول بولاشاقتا ءوزىنىڭ جەكە ءسان سالونىن اشىپ, وعان وسى جەردەن ۇيرەنگەن ادامداردى جۇمىسقا الۋدى كوزدەپ وتىر. ءبىز ءۇيرەنۋشىلەردەن اقشا المايمىز. ولاردىڭ ءومىر سۇرۋگە دەگەن تالپىنىسىن ارتتىرىپ, قوعامنىڭ ءبىر مۇشەسى ەكەنىن سەزىندىرە الساق, ەڭبەگىمىزدىڭ جانعانى.
مەنىڭ ويىمشا, مۇگەدەك جاندارعا شاراسىز دەپ قاراماۋ كەرەك. سەبەبى, بىلتىر ريودا ءوتكەن پاراليمپيادا ويىندارىندا قازاقستاندىق راۋشان قويشىباەۆا پاۋەرليفتينگتەن ايەلدەر اراسىندا 67 كيلو سالماق ءدارەجەسىندە كۇمىس مەدال يەلەندى. ال 100 مەترگە ەركىن ادىسپەن ءجۇزۋدە ءزۇلفيا عابيدۋللينا التىن الدى. وسىعان قاراپ, ولاردىڭ ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى دەپ قالاي ايتاسىز؟!
ءبىزدىڭ ورتالىقتا ارداق وتارباەۆ اتتى تالانتتى جىگىت بار. ول تەننيستەن 2009-2012 جىلدار ارالىعىندا وتكەن رەسپۋبليكالىق چەمپيوناتتاردىڭ بىرنەشە ءدۇركىن ءجۇلدەگەرى, اربامەن بيلەۋدەن 2013 جىلى ماسكەۋدە ءوتكەن «كونتينەنتتەر كۋبوگىنىڭ» كۇمىس جانە قولا مەدالىنىڭ يەگەرى. ءبىرنەشە حالىقارالىق جارىستىڭ جەڭىمپازى. 2013 جىلى توكيودا ۇيىمداستىرىلعان الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا مەدالىن جەڭىپ الدى. اربامەن بيلەۋدەن 2014 جىلى ازيا رەيتينگى بويىنشا ءبىرىنشى ورىن الىپ, وڭتۇستىك كورەيادا وتكەن ءىى پارا ازيا ويىندارىنان 2 كۇمىس, 1 قولا مەدالمەن ورالدى. حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى. «جانشۋاق-2015», «قايسار تۇلعا-2014» سىيلىقتارىنىڭ يەگەرى. وسىدان ون جىل بۇرىن جول اپاتىنا ءتۇسىپ, مۇگەدەكتەر قاتارىنا قوسىلسا دا ارمانى اسقاق, ماقساتى مىعىم. بىرەۋگە دەگەن ىشتارلىعى ەمەس, ومىرگە دەگەن قۇشتارلىعى بيىك. ورتالىققا كەلگەن ادامدار وسى ارداققا قاراپ قۋات الادى دەسەم دە بولادى.
– بولاشاققا قانداي جوسپارلارىڭىز بار؟
– بىزدە قازىر «ينۆوستو» اتتى جوبا بار. وسى رەتتە بۇل جوبا نە ءۇشىن كەرەك, اتقاراتىن قىزمەتى قانداي دەگەن سۇراقتىڭ تۋىنداۋى زاڭدى. نەگىزىنەن, مۇگەدەكتەرگە ارنالعان اربا مەملەكەت تاراپىنان 4 جىلعا بەرىلەدى. بىراق ونىڭ كەيبىرى 1-2 جىلدا سىنىپ قالىپ, جارامسىز بولىپ جاتادى. مەملەكەت تاراپىنان قويىلعان مەجەگە جەتكىزۋ ءۇشىن ونى ءارى قاراي ءجوندەپ, سىنعان جەرىن دۇرىستاۋ وسى «ينۆوستو» جوباسىنىڭ اياسىندا جۇزەگە اسادى.
سونىمەن بىرگە, الداعى ۋاقىتتا مۇگەدەكتەرگە ارنالعان الەۋمەتتىك تاكسي جوباسىن ىسكە اسىرساق دەگەن جوسپارىمىز بار.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
راۋان قايدار,
«ەگەمەن قازاقستان»
n[/caption]
ولار وزدەرىن مۇگەدەكپىن دەپ سانامايدى. ەل قاتارلى ەڭبەك ەتىپ, قوعامعا ءوز ۇلەسىمىزدى قوسساق دەيدى. «كوز قورقاق, قول باتىر» دەگەندەي, شاماسى جەتكەن شارۋاعا كىرىسىپ, بىلمەگەنىن ءۇيرەنۋگە تىرىسىپ جۇرگەن جاندار.
جاقىندا وسىنداي ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانداردىڭ بوس ۋاقىتىن ءتيىمدى ءوتكىزىپ, ەبى كەلەتىن ەڭبەكپەن اينالىسۋىنا جاعداي تۋدىرىپ وتىرعان «دوس» ءتاۋەلسىز ءومىر ورتالىعىنىڭ جۇمىسىمەن تانىسىپ, ديرەكتورى دينا يسلامقىزىمەن ءاڭگىمەلەسكەن ەدىك.
– بۇل ورتالىق قاي جىلى, قانداي ماقساتپەن قۇرىلدى؟
– كەز كەلگەن ادامنىڭ ءومىردەن الاتىن ەنشىسى بار. ول مۇگەدەك بولسا دا, ون ەكى ءمۇشەسى ساۋ بولسا دا ماڭدايىنا جازعانىن كورەدى, بۇيىرعان نەسىبەسىن الادى. ورتالىق 2006 جىلى قۇرىلىپ, سودان بەرى ءۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەپ كەلەدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن ءارتۇرلى قايىرىمدىلىق شارالارىن وتكىزدىك. ۇيدە وتىرماي, ۇيرەنەم دەپ كەلگەن جاندارعا قولىمىزدان كەلەتىن كومەكتى كورسەتىپ كەلەمىز. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – ارباعا تانىلعان ادامداردىڭ ارمانىن ورىنداۋ, جىگەرىن جانۋ, قوعامدا ءوزىندىك ورنى بار ەكەنىن كورسەتۋ. 2005 جىلى رەسپۋبليكالىق فورۋم ءوتتى. سول كەزدە ءوزىمنىڭ ءارىپتەستەرىممەن اقىلداسىپ, وسىنداي ورتالىق قۇرۋ جونىندە وي تۋدى. سودان سوڭ 10 ادام بىرىگىپ, بۇل جۇمىستى باستاپ كەتتىك. ءبىزدىڭ ويىمىزدى قۇپتاعان اكىمدىك وسىنداي عيمارات بەرىپ, جاعداي جاسادى.
– نەگىزىنەن قاي باعىتتا جۇمىس ءجۇرگىزەسىزدەر؟ كەلۋشىلەر ءسىزدەردەن نە ۇيرەنەدى؟ ولارعا قاي جاعىنان كومەك بەرەسىزدەر؟
– مەن 20 جىلدان بەرى اربادا وتىرعاندىقتان, مۇگەدەك جانداردىڭ جاعدايىن جاقسى تۇسىنەمىن. سەبەبى, ولار ارباعا تانىلعان العاشقى كۇننەن باستاپ ەندى نە ىستەيمىن, ءارى قاراي ءومىرىم قالاي بولادى دەگەن سۇراقتىڭ شىرماۋىندا كۇن كەشەدى. مىنە, وسى كەزدە ولاردىڭ جان سىرىن جاقسى ءتۇسىنەتىن ادامدار قاسىنان تابىلۋ كەرەك. ءبىز كەلۋشىلەرگە قۇقىقتىق, پسيحولوگيالىق كومەك كورسەتەمىز. سونىمەن قاتار, قولونەر بۇيىمدارىن جاساۋدى ۇيرەتەمىز. بىزگە كەلگەن ادامدار ەڭبەك ەتۋدى ۇيرەنىپ قانا قويمايدى, ءومىر ءسۇرۋدى دە ءۇيرەنەدى. ءبىر-بىرىمەن تانىسىپ, سىرلاسىپ, وزدەرىنە جاقسى دوس تابادى. قازىرگى ۋاقىتتا التىناي ەسىمدى جەكە كاسىپكەر قىز-كەلىنشەكتەرگە مانيكيۋر, پەديكيۋر ىسپەتتى ءسان سالونىنىڭ ءتۇرلى قىزمەتتەرىن ۇيرەتىپ جاتىر. ول بولاشاقتا ءوزىنىڭ جەكە ءسان سالونىن اشىپ, وعان وسى جەردەن ۇيرەنگەن ادامداردى جۇمىسقا الۋدى كوزدەپ وتىر. ءبىز ءۇيرەنۋشىلەردەن اقشا المايمىز. ولاردىڭ ءومىر سۇرۋگە دەگەن تالپىنىسىن ارتتىرىپ, قوعامنىڭ ءبىر مۇشەسى ەكەنىن سەزىندىرە الساق, ەڭبەگىمىزدىڭ جانعانى.
مەنىڭ ويىمشا, مۇگەدەك جاندارعا شاراسىز دەپ قاراماۋ كەرەك. سەبەبى, بىلتىر ريودا ءوتكەن پاراليمپيادا ويىندارىندا قازاقستاندىق راۋشان قويشىباەۆا پاۋەرليفتينگتەن ايەلدەر اراسىندا 67 كيلو سالماق ءدارەجەسىندە كۇمىس مەدال يەلەندى. ال 100 مەترگە ەركىن ادىسپەن ءجۇزۋدە ءزۇلفيا عابيدۋللينا التىن الدى. وسىعان قاراپ, ولاردىڭ ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى دەپ قالاي ايتاسىز؟!
ءبىزدىڭ ورتالىقتا ارداق وتارباەۆ اتتى تالانتتى جىگىت بار. ول تەننيستەن 2009-2012 جىلدار ارالىعىندا وتكەن رەسپۋبليكالىق چەمپيوناتتاردىڭ بىرنەشە ءدۇركىن ءجۇلدەگەرى, اربامەن بيلەۋدەن 2013 جىلى ماسكەۋدە ءوتكەن «كونتينەنتتەر كۋبوگىنىڭ» كۇمىس جانە قولا مەدالىنىڭ يەگەرى. ءبىرنەشە حالىقارالىق جارىستىڭ جەڭىمپازى. 2013 جىلى توكيودا ۇيىمداستىرىلعان الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا مەدالىن جەڭىپ الدى. اربامەن بيلەۋدەن 2014 جىلى ازيا رەيتينگى بويىنشا ءبىرىنشى ورىن الىپ, وڭتۇستىك كورەيادا وتكەن ءىى پارا ازيا ويىندارىنان 2 كۇمىس, 1 قولا مەدالمەن ورالدى. حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى. «جانشۋاق-2015», «قايسار تۇلعا-2014» سىيلىقتارىنىڭ يەگەرى. وسىدان ون جىل بۇرىن جول اپاتىنا ءتۇسىپ, مۇگەدەكتەر قاتارىنا قوسىلسا دا ارمانى اسقاق, ماقساتى مىعىم. بىرەۋگە دەگەن ىشتارلىعى ەمەس, ومىرگە دەگەن قۇشتارلىعى بيىك. ورتالىققا كەلگەن ادامدار وسى ارداققا قاراپ قۋات الادى دەسەم دە بولادى.
– بولاشاققا قانداي جوسپارلارىڭىز بار؟
– بىزدە قازىر «ينۆوستو» اتتى جوبا بار. وسى رەتتە بۇل جوبا نە ءۇشىن كەرەك, اتقاراتىن قىزمەتى قانداي دەگەن سۇراقتىڭ تۋىنداۋى زاڭدى. نەگىزىنەن, مۇگەدەكتەرگە ارنالعان اربا مەملەكەت تاراپىنان 4 جىلعا بەرىلەدى. بىراق ونىڭ كەيبىرى 1-2 جىلدا سىنىپ قالىپ, جارامسىز بولىپ جاتادى. مەملەكەت تاراپىنان قويىلعان مەجەگە جەتكىزۋ ءۇشىن ونى ءارى قاراي ءجوندەپ, سىنعان جەرىن دۇرىستاۋ وسى «ينۆوستو» جوباسىنىڭ اياسىندا جۇزەگە اسادى.
سونىمەن بىرگە, الداعى ۋاقىتتا مۇگەدەكتەرگە ارنالعان الەۋمەتتىك تاكسي جوباسىن ىسكە اسىرساق دەگەن جوسپارىمىز بار.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
راۋان قايدار,
«ەگەمەن قازاقستان»
