تاۋەلسىزدىك تۋرالى تولعاۋ

ەندى از ۋاقىتتان كەيىن جىلدىڭ ەڭ ۇلكەن مەرەكەسى – قازاق ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىن تويلايمىز. ۇلىق مەيرامعا ۇلى دالانىڭ دايىندىعى ەرەكشە. اسىرەسە, اقپارات سالاسىنىڭ ازىرلەگەن تارتۋلارى جۇرتشىلىققا وسىناۋ كۇننىڭ ماڭىزىن ايقىنداي تۇسكەندەي. تاريح قويناۋىندا قانشاما جىلدار, جەتكەن جەتىستىكتەر مەن باعىندىرعان بەلەستەر جاتىر. تاۋەلسىز ەلدىڭ 25 جىلدا ءجۇرىپ وتكەن جولى كەيبىرەۋلەرگە ۇلگى بولسا, كەيبىرەۋلەر ءۇشىن قىزىعا دا, قىزعانا دا قارايتىن دارا جولعا اينالدى. شيرەك عاسىردا قازاقستان دەربەس مەملەكەت رەتىندە اياعىن نىق باسىپ, جان-جاعىنداعى الپاۋىت ەلدەردى وزىنە قاراتا ءبىلدى. ەكونوميكا, ساياسات, مادەنيەت پەن ونەر, عىلىم مەن ءبىلىم, سپورت سالالارىنداعى تابىستارىمىزدى ماقتانىشپەن ايتار ۋاقىت كەلدى. سول سەبەپتى «حابار» ارناسى تاۋەلسىزدىك مەرە­كەسىنە تارتۋ رەتىندە «پاي-پاي, 25» جوباسىن ۇسىنعان بولاتىن. قازان ايىنىڭ باسىندا ەفيرگە شىققان باعدارلامادا جۇرت­شىلىق بىلە بەرمەيتىن ءما­لىمەتتەر, قىزىقتى وقيعالار مەن تاعىلىمدى اڭگىمەلەر ايتىلدى. سونداي-اق, اۋەزدى ءان مەن كۇمبىرلەگەن كۇي دە حاباردىڭ اجارىن اشا تۇسكەندەي. «جوبا بارى­سىندا كوپ نارسە ايتىلدى, ءالى ايتىلادى دا. ويتكەنى, تاۋەلسىزدىك جىلدارىنداعى جەتىس­تىكتەردى ەندى عانا جيىرما بەسكە كەلگەن نەمەسە مەكتەپ جاسىنداعى جەتكىنشەكتەرگە ايتۋ, سونىمەن قاتار, ەرەسەكتەردىڭ ەسىنە سالۋ – باعدارلامانىڭ العا قويعان مىندەتى. تاۋەلسىز ەلدىڭ ۇلانى بولىپ دۇنيەگە كەلگەن جاس ۇرپاققا بۇل سونشالىقتى ماڭىزدى تا­قىرىپ بولماۋى مۇمكىن. ءويت­كەنى, ولاردىڭ ءومىرى ازات ەلدە باس­تالدى, دۇنيەگە شىر ەتىپ كەل­گەننەن باستاپ قازاقستاننىڭ تولقۇجاتىن الىپ, ءتول تەڭگەمىزدى ۇستادى. دەگەنمەن, ولار بوس­تاندىقتىڭ قالاي كەلگەنىن, وسى بيىككە جەتكەنگە دەيىنگى اۋىر جولدى ءبىلۋى, قادىرىنە جەتۋى كەرەك. ال ەگەمەندىكتىڭ تاريحي ماڭىزىن ۇعىندىرۋ ءبىزدىڭ, اقپارات سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ بورىشى», – دەيدى «پاي-پاي, 25» جوباسىنىڭ ساراپشىسى قىمبات دوسجان. جوبانىڭ ءار سانى «تۇڭ­عىشتار», «سەرپىلىس», «ۇمتىلىس», «ىنتىماق», «تاۋەكەل» سىندى تاقىرىپتارعا ارنالىپ, تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تاريحىن جاساعان, تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ اتىن شىعارۋعا اتسالىسقان تۇلعالار قوناق بولادى. مەملەكەتىمىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى كۇندەر, جىلدار ءسوز بولىپ, كەلگەن مەيماندار تاۋەلسىزدىك جىلدارىنا ساياحات جاسايدى, سىرلارىمەن بولىسەدى. سونداي باعدارلامالاردىڭ بىرىندە ۇلتتىق بانكتىڭ العاشقى توراعاسى عالىم باينازار ۇلى ۇلت­تىق ۆاليۋتامىز – تەڭگەنىڭ اينالىمعا قالاي ەنگەنى تۋرالى: «كەڭەس ۇكىمەتى ىدىراعان سوڭ ەكو­نوميكالىق داعدارىس سالدارى­نان بارلىق سالاداعى باعا 50 ەسەگە دەيىن قىمباتتاپ كەت­تى. ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىمەن ءبارىن زەرتتەپ, داعدارىستان شىعار جول – ءتول ۆاليۋتامىزدى ەنگىزۋ دەگەن شەشىمگە كەلدىك. بىزگە وتە قۇپيا تاپسىرما بەرىلدى. سەبەبى, ول كەزدە قازاقستان ءالى رۋبلدىك ايماقتا ەدى. تەڭگە تۋرالى ءتىپتى, پارلامەنت پەن ۇكىمەت تە بىلگەن جوق. سول كەزدەگى جوعارعى كەڭەس دەپۋتاتتارى «ۇلتتىق بانك قايدا قاراپ وتىر؟» دەپ ءبىزدى كۇندە سىناپ, مالىمدەمەلەر جاسايتىن. ال ءبىز ونى الدىن الا ايتساق, ءرۋبلدى ايماقتا بولعاندىقتان, زاڭ بۇزعان بولىپ ەسەپتەلىپ, قوعامدا ۇلكەن تولقۋ بولىپ, ەل ۇلكەن شىعىنعا باتار ەدى», دەپ اڭگىمەلەپ بەرگەن ەدى. ەل ەسىن جيىپ, ەڭسەسىن تۇزەپ, جان-جاعى­نا قاراي باستاعان ۋاقىتتاعى جەڭىستەرىمىز حا­لىقتا ماقتانىش تۋعىزاتىن. اسىرەسە, سيدنەي, لوندون وليم­پيادالارىنداعى جەتىستىكتەر ءالى كۇنگە دەيىن ەل اۋزىندا. حابارلاردىڭ بىرىندە سيدنەي وليمپياداسىنىڭ جەڭىمپازى ەرماحان ىبىرايىموۆ قازاق بوكسشىلارىنىڭ جەڭىسىمەن قوسا, وليمپيادا چەمپيونى, ما­رقۇم بەكزات ساتتارحانوۆ جونىندە ەستەلىكتەرىمەن بولىسكەن بولاتىن. «بەكزات فينالعا ءبىر كۇن قالعاندا ماعان كەلىپ, «اعا, ماعان مايكاڭىزدى بەرەسىز بە, رينگكە ءسىزدىڭ مايكاڭىزبەن شىقسام دەپ ەدىم», دەدى. مەن «ءالى جەڭگەن جوقپىن عوي» دەگەندە, «مەن سەزىپ تۇرمىن, ءسىز چەمپيون بولاسىز» دەدى. ەگەر بايقاساڭىزدار سول كەزدە بەكزاتتىڭ مايكاسىنىڭ ارتى بايلانعان بولاتىن. ەندى, مەنىڭ مايكام وعان ۇلكەن بولدى عوي. بەكزاتتىڭ سول ءسوزى ماعان دا قۋات بەردى. ءىنىم ماعان سەنىپ, ءسىز جەڭەسىز دەپ تۇرسا, مەنىڭ جەڭىلگەنىم جاراماس ەدى», دەپ ساعىمعا اينالعان ساتتەردى ەسكە الدى ەرماحان ىبى­رايىموۆ. ياعني, ستۋدياعا كەلگەن ادامداردىڭ ءار ءسوزى ءبىزدى سوناۋ جىلدارعا الىپ بارىپ, كەشەگى مەن بۇگىنگى كۇندى سالىستىرۋعا, وتكەنگە ساعىنىشپەن قاراپ, كەلەشەكتەن ءۇمىت كۇتتىرەدى. جوبانىڭ نەگىزگى ماقساتى دا وسى – عاسىرلار بويى ۇلان-بايتاق جەرىمىزدىڭ تۇتاستىعى ءۇشىن كۇرەسكەن اتا-بابامىزدىڭ ەرلىگىن, كوك اسپان استىندا ەركىن سامعاۋ جولىندا تالاي قيىندىقتى جەڭگەن ەلىمىزدىڭ تۇبىندە بوستاندىققا جول جەتكىزگەنىن ۇمىتتىرماۋ. تاۋەلسىز ەلدىڭ تاريحىنا قا­تىس­تى حاباردى ءار جەكسەنبى 22.00-دە «حابار» ارناسىنان كورىڭىزدەر.   گۇلنۇر وتجانقىزى