كادر دايارلاۋدا قوعام دامۋى ەسكەرىلۋى كەرەك

سوڭعى كەزدە زاڭگەر كادرلارعا دەگەن تالاپ ايتارلىقتاي كۇشەيتىلىپ كەلەدى. وسىعان وراي, كەشە باس پروكۋراتۋرادا «زاڭگەر كادرلاردى دايارلاۋ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا ىرىكتەۋ جانە جىلجىتۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى» تاقىرىبىندا حالىقارالىق دوڭگەلەك ۇستەل باس پروكۋراتۋرا جانىنداعى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ اكادەمياسىمەن جانە IRZ گەرمانيا حالىقارالىق قۇقىقتىق ىنتىماقتاستىق قورىنىڭ قولداۋىمەن بولىپ ءوتتى. باس پروكۋرور ءبىرىنشى ورىنباسارى يوگان مەركەل تاۋەلسىزدىك جىلدارى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ كادرلىق ساياساتىندا ەداۋىر جۇمىس­تار اتقارىلعاندىعىن ەرەكشە اتا­دى. جالپى, كادرلىق بولجام, باس­شىلىق لاۋازىمدارعا كادرلىق رە­زەرۆ, باسەكەگە قابىلەتتىلىك كور­سە­ت­كىشى, قىزمەتكەرلەردى باعالاۋ, لاۋ­ازىمدار بويىنشا رازريادتار ەنگىزىلدى, روتاتسيالاۋعا جاتاتىن باس­شىلىق لاۋازىمداردىڭ تىزبەسى بەكىتىلگەن. سونداي-اق, اشىقتىقتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ۆەدومستۆولىق دەرەكتەر بانكى قۇرىلۋدا. وندا بوس باسشىلىق لاۋازىمدار تۋرالى مالىمەتتەر جيناقتالادى. ءاربىر قىزمەتكەردىڭ جۇمىسىن وبەكتيۆتى ولشەۋ جانە باعالاۋ ءۇشىن جۇمىس ستاندارتتارى ەنگىزىلەتىنى دە نازاردان تىس قالمادى. ال قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى اكادەمياسىنىڭ رەكتورى ۇلان بايجانوۆ قۇقىق قورعاۋ جۇيەسى ءۇشىن كادرلار دايارلاۋدىڭ جاڭا مودە­لىن تانىستىردى. ونىڭ ءما­لى­مەتى­نە قاراعاندا, سوڭعى 12 جىلدا ەلىمىزدە جوعارى وقۋ ورىندارىن 250 مىڭعا تارتا زاڭگەر بىتىرگەن. ءاربىر 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققانداعى كور­سەت­كىش بويىنشا قازاقستان كورەيا, جاپونيا, گەرمانيا, ۇلىبريتانيا جانە اقش سياقتى ەل­دە­ردى ارتقا تاستاعان. جىل سايىن ەلىمىزدە زاڭگەرلەردى دايارلاۋعا رۇق­سا­تى بار 82 جوعارى وقۋ ورنى بولسا, ولار جىلىنا 30 مىڭ تالاپكەر جي­ناق­تايدى ەكەن. تەك 2015 جىلدىڭ ءوزىن­­دە عانا 20 مىڭعا تارتا تۇلەك زاڭ­گەرلىك ماماندىق يەسى اتانعان. الاي­دا, جاڭا تالاپتارعا سايكەس تاڭ­داۋ جاساعاندا ولاردىڭ 75 پايى­زى ءبىرىنشى كەزەڭنەن-اق ءسۇرىنىپتى. باس­قاسىن ايتپاعاندا, قۇقىق قورعاۋ ورگان­دارىنىڭ قىزمەتىن رەتتەيتىن نە­گىزگى زاڭداردى بىلمەيتىن بولىپ شىققان. وتىرىس بارىسىندا ءسوز ال­عان ماي­نداعى فرانكفۋرتتىڭ بۇ­رىن­عى باس پروكۋرورى حانس-يونزەف بليۋمەنزاتت ءوز كەزەگىندە گەر­ما­نيا­دا زاڭگەرلىك ءبىلىم الۋ ءۇشىن 4, 5-6 جىل قاجەت ەكەندىگىن العا تارت­تى. سونىمەن قاتار, جوعارى وقۋ ور­نىن بىتىرگەن تۇلەكتەر 2 جىلدىق تا­عىلىمدامادان ءوتۋى قاجەت بولسا, ونىڭ ناتيجەسى بويىنشا دا مەم­لەكەتتىك ەمتيحان تاپسىرادى ەكەن. تەك ەمتيحان تاپسىرعاننان كەيىن عانا زاڭگەر اتانىپ, سۋديالىققا نەمەسە پروكۋرورلىققا ءوز كانديداتۋراسىن ۇسىنا الاتىن كورىنەدى. بۇل ەلدە ەكى جىلدىق تاعىلىمدامادان وتكەندەردىڭ 15 پايىزى, ياعني 7 مىڭى عانا ەكىنشى مەملەكەتتىك ەمتيحاننان سۇرىنبەي, ۇلكەن ومىرگە جولداما الادى ەكەن. سولاردىڭ كوپشىلىگى ادۆوكات بولىپ شىعاتىنى ەرەكشە اتالدى. بۇدان كەيىن ءسوز العان مەملە­كەت­تىك قىزمەت سالاسىنداعى وڭىرلىك حاب­تىڭ باسقارۋشى كوميتەتىنىڭ ءتو­را­عاسى ءاليحان بايمەنوۆ بۇرىنعى ءبىر دانىشپان زاڭگەردىڭ «زاڭدار دا ادامنىڭ ءوسۋىن ەسكەرىپ پىشىلگەن كيىمى سياقتى بولۋى كەرەك» دەگەنىن ورنىمەن كەلتىردى. كادر دايارلاۋدى قوعامنىڭ 10-15 جىلداعى ءوسۋىن ەسكەرە وتىرىپ جۇزەگە اسىرعان ءجون, دەگەن ءا.بايمەنوۆ كادر دايار­لاۋ جۇيەسى ەلىمىزدىڭ دامۋى بارىسىن ەسكەرە ءارى دامۋ الەۋەتىن قاپەرگە الا جۇزەگە اسقانى ءجون دەگەن پىكىرىن ورتاعا سالدى. قورىتا ايتقاندا, تالقىلاۋ بارىسىندا ساراپشىلار زاڭگەر كادرلاردى دايارلاۋ, ىرىكتەۋ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىندا زاڭ كادرلارىنىڭ مانساپتىق ءوسۋىن قامتاماسىز ەتۋ سياقتى ماسە­لە­لە­ر­دە ءوز پىكىرلەرىمەن جانە ءتا­جىريبەلەرىمەن ءبولىستى. ونىڭ ءنا­تيجەلەرى بويىنشا زاڭ كادرلارىن دايا­رلاۋ, ىرىكتەۋ جانە ىلگەرىلەتۋ ءجۇي­ەسىن جەتىلدىرۋ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى كادر ساياساتىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ بويىنشا ۇسىنىمدار ەنگىزىلگەندىگىن اتاپ كەتكەن ورىندى. اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان»