ەلىمىز ۇلتتىق ۆاليۋتا كۇنىن اتاپ ءوتىپ جاتقان كەزدە مەن العاش رەت ءوزىمىزدىڭ بانكنوتىمىز – تەڭگەنى كورگەن جانە قولىمدا ۇستاعان ءساتىمدى ەرىكسىز ەسكە ءتۇسىرەمىن. شىنىمدى ايتسام, ول كەزدە تەڭگە ءبىز ءۇشىن تەك ساتىپ الۋشى مەن ساتۋشى اراسىنداعى ايىرباس قۇرالى عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە تاۋەلسىزدىكتىڭ, مەملەكەتتىلىكتىڭ وتە ماڭىزدى ەلەمەنتى, ءتىپتى مۇلدە جاڭا قازاقستاندىق دۇنيەتانىمدى قالىپتاستىرۋ قۇرالى بولادى دەپ ويلاعان ەمەسپىن. العاشقى بانكنوتتاردىڭ ءتۇپ-توركىنى انگليادان بولاتىن, بىراق بۇگىندە ءوزىمىز قولدانىپ جۇرگەندەر – تولىقتاي ءوزىمىزدىكى, قازاقستاندىق.
قازاقستاننىڭ تاريحىندا كوپتەگەن داڭقتى بەتتەر بار, قازىر مەن سولاردىڭ ءبىرى – نۇرسۇلتان نازارباەۆ سەمەي يادرولىق پوليگونىن جاپقان 1990 جىلدىڭ 29 تامىزىن ەسكە تۇسىرگىم كەلەدى. ول كەزدە ءالى دە قازاق كسر-ءى بولاتىن, بىراق مەن قازىر ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىزدىڭ سول كەزدە قابىلداعان شەشىمى تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ حابارشىسى بولعانىن, ونىڭ ءبىزدىڭ كوشباسشىمىزدىڭ جانە ەلىمىزدىڭ قانداي بولۋى مۇمكىن ەكەنىن كورسەتكەنىن ءتۇسىنىپ وتىرمىن.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان بانكنوتتا تۇڭعىش پرەزيدەنت پورترەتىنىڭ بەينەلەنۋى – بۇكىل قازاقستان حالقىنىڭ نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ ءوز ەلى ءۇشىن جانە وتانداستارى ءۇشىن جاساعان بارلىق جاقسىلىقتارىن جاقسى تۇسىنەتىندىگىنىڭ جانە وتە جوعارى باعالايتىندىعىنىڭ بەلگىسى. مەن جاڭا بانكنوتتى قاناعاتتانۋشىلىق سەزىممەن قاراپ شىقتىم. ديزاينى وتە تاماشا, بىرنەشە ەسەلەنگەن قورعانىش جۇيەسى بار. ول قازاقستان قوعامىنىڭ بۇرىنعىدان بەتەر توپتاسۋىنا جانە بىرىگۋىنە جاعداي جاسايتىن بولادى دەپ ويلايمىن.
تاۋەلسىزدىكتىڭ ءتول تەڭگەسىندە تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىزدىڭ تۇلعاسى بەدەرلەنۋى – تاريحي وقيعا. وتانداستارىمىزدىڭ ورتاق قۋانىشى. ەل مەرەيى ەسەلەپ وسكەن 25 جىل ىشىندە قول جەتكەن تابىستار وسىنىڭ ايعاعى.
الەم مەملەكەتتەرىنىڭ تاريحىندا كوشباسشىلاردى ۇلتتىق ۆاليۋتادا بەينەلەۋ ءداستۇرى بار. نەلسون ماندەلا, مۇستافا كەمال اتاتۇرىك, لي كۋان يۋ, ۋينستون چەرچيل سياقتى تاڭداۋلى تۇلعالار توبىنان ءبىزدىڭ ەلباسىمىزدى كورۋ زور قۋانىش.
اناتولي باشماكوۆ,
ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ-دىڭ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى
جەتىستىكتەرىمىز – ەلباسىنىڭ ەرەن ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى
ءبىزدىڭ ەلىمىز ايرىقشا تاريحي وقيعانىڭ – تاۋەلسىزدىكتىڭ جيىرما بەس جىلدىعىنىڭ قارساڭىندا تۇر. قازاقستان سەكىلدى جاس رەسپۋبليكا ءۇشىن بۇل – وتە ماڭىزدى كۇن. ءبىزدىڭ كونستيتۋتسيامىز, ەگەمەندىگىمىزدى العاننان كەيىن شەگەندەلگەن شەكارامىز, كوك تۋىمىز, ەڭسەلى ەلتاڭبامىز جانە اسقاق ءانۇرانىمىز, سودان كەيىن, ءبىزدىڭ ۇلتتىق ۆاليۋتامىز – تەڭگە – دەربەستىگىمىزدىڭ ءتول نىشاندارى بولىپ تابىلادى. وسىدان جيىرما ءۇش جىل بۇرىن مەملەكەت باسشىسى ءوزىنىڭ جارلىعىمەن ۇلتتىق ۆاليۋتامىزدىڭ شىققانىن جانە ونىڭ اينالىمعا ەنگەنىن جاريالادى. مىنە, سول كەزدە ەلىمىزدىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى ىرگەتاسى قالاندى. قۋانىشتىسى سول, ءبىز تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى قارساڭىنداعى ۇلتتىق ۆاليۋتا كۇنىندە تۇڭعىش پرەزيدەنتتىڭ سۋرەتى مەن مەملەكەتىمىزدىڭ سيمۆولى بەينەلەنگەن ون مىڭ تەڭگەلىك بانكنوتتى شىعاردىق. ءار ەلدىڭ مەملەكەتتىگىنىڭ قالىپتاسۋىنا, دامۋىنا وراسان كۇش جۇمساعان كورنەكتى تۇلعالاردىڭ سۋرەتتەرى ءتول كۋپيۋرالارىنا باسىلۋى الەمدىك تاجىريبەدە ىلگەرىدەن بار ءۇردىس. وسى ۋاقىتقا دەيىنگى قازاقستاندىق تەڭگەلەردە ءبىزدىڭ ۇلى فيلوسوفتارىمىزدىڭ, تاريحتاعى بيلەۋشىلەرىمىزدىڭ, بىرەگەي مۋزىكانتتارىمىزدىڭ بەينەسى بولعانى ەلدىڭ ەسىندە. ەندى بۇل قاتارعا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى قوسىلدى. مۇنى بارشا حالىقتىڭ, قوعامنىڭ ەلباسىنىڭ ەگەمەندىگىمىزدى قالىپتاستىرۋداعى ايرىقشا ءرولىن, قارىشتاپ دامۋىمىزداعى باعا جەتپەس ەڭبەگىن تانۋى جانە باعالاۋى دەپ بىلەمىن. سوندىقتان مۇنداي ەسكەرتكىش بانكنوتتىڭ پايدا بولۋىن ماڭىزدى وقيعالار ساناتىنا قوسۋىمىز كەرەك. بۇل بۇدان ءارى دامۋعا ۇمتىلۋىمىزدىڭ جانە ءوتىپ بارا جاتقان جىلدىڭ ءساتتى سيمۆولى بولىپ قالارى ءسوزسىز. ابىلاي مىرزاحمەتوۆ, «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ باسقارما توراعاسىتابىستارىمىزدى جارقىراتا كورسەتە بىلەيىك
1993 جىلى وسكەمەن قالاسىندا ديۆيزيا كومانديرى بولىپ جۇرگەنمىن. بىردە بىزدەن اقشا تيەلگەن ۆاگونداردان جاڭا ۇلتتىق ۆاليۋتامىزدى ءتۇسىرۋدى سۇرادى. بۇل قۋانىش ءالى ەسىمدە. ءويتكەنى, ءبىز ءارتۇرلى سالادا – ءبىرىمىز گەنەرال, ءبىرىمىز مۇعالىم, ءبىرىمىز دانەكەرلەۋشى بولىپ قىزمەت اتقارىپ, جۇمىس ىستەسەك تە, بارلىعىمىزدى ءبىر نارسە عانا بىرىكتىرەدى, ول – پاتريوتيزم. ءبىز – پاتريوتپىز. پاتريوت دەگەنىمىز – وتانىن شەكسىز سۇيەتىن, وعان بارلىق كۇش-جىگەرىن جۇمسايتىن, سونىڭ جولىندا ەرلىك جاسايتىن ادام. ال مەن ءوزىمدى قازاقستاندا تۇراتىندىعىم ءۇشىن باقىتتى سەزىنەمىن. 1985 جىلعا دەيىن روستوۆ وبلىسى نوۆوشاحتينسك قالاسىندا تۇرعان قاراپايىم كەنشىنىڭ ۇلى بولعانىمدى ماقتان تۇتامىن. سودان كەيىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كۇشتەرى ورتالىق اسكەري وكرۋگىنىڭ قولباسشىسى بولىپ, «استانا» وڭىرلىك اسكەرلەرى قولباسشىلىعىندا قىزمەت ەتتىم. استانا قالاسىندا ۇيىمداستىرىلعان العاشقى پارادتى جۇرگىزۋ مەن ءۇشىن ۇلكەن قۇرمەت بولدى. ءبىز پرەزيدەنتىمىز ءۇشىن جانە ەلىمىزدىڭ يگىلىگى ءۇشىن ادال قىزمەت ەتۋگە ارقاشان دايىنبىز. ال قازاقستان كوشباسشىسى سۋرەتتەلگەن جاڭا ەستەلىك بانكنوت ەلىمىزدىڭ جيىرما بەس جىل بويعى قادامدارى مەن جەتىستىكتەرىنىڭ زاڭدى جالعاسى جانە ناتيجەسى بولىپ تابىلادى. ۆلاديمير شاتسكوۆ, ارميا گەنەرالى, قورعانىس مينيسترلىگى «اسكەري-تەحنيكالىق مەكتەبى» رمقك باس ديرەكتورى
