«س5+1» – ورتالىق ازيا مەن اقش ىنتىماقتاستىعىن ارتتىرا تۇسەدى

اقوردادا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك حات­شىسى گۇلشارا ابدىقالىقوۆا مەن اقش مەملەكەتتىك حاتشى­سىنىڭ ازاماتتىق قاۋىپسىزدىك, دەموكراتيا جانە ادام قۇقىق­تارى جونىندەگى ورىنباسارى سارا سيۋەللدىڭ كەزدەسۋى ءوتتى. شارا اياسىندا تاراپتار ەكى ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ جاي-كۇيى مەن پەرسپەكتيۆالارىنا قاتىستى كەڭ اۋقىمدى ماسەلەلەردى تالقىلادى. سونداي-اق, وڭىرلىك جانە حالىقارالىق كۇن ءتارتىبىنىڭ وزەكتى جايتتارى جونىندە دە پىكىر الماستى. «مەن ەڭ الدىمەن ۆاشينگتوندا وتكەن كەزدەسۋ ءۇشىن ارنايى العىس ايتقىم كەلەدى. ويتكەنى, سول كەزدە اشىق تۇردە ديالوگ قۇرىپ, وتە ماڭىزدى ماسەلەلەردى تالقىلادىق. ال ەندى بيىلعى جىلى ءبىز ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىن اتاپ وتۋدەمىز. وسى جىلدار ىشىندە قازاقستان مەن اقش اراسىنداعى ارىپتەستىك قارىم-قاتىناسقا ەرەكشە كوڭىل ءبولىندى. اتاپ ايتقاندا, وباما مىرزا پرەزيدەنتتىك ەتىپ وتىرعان قازىرگى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ بايلانىسىمىز ەداۋىر نىعايا ءتۇستى. سونداي-اق, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە قازاقستاننىڭ كانديداتۋراسىن قولداعانى ءۇشىن اقش-قا ايرىقشا العىسىمىزدى بىلدىرەمىز», – دەدى گ.ابدىقالىقوۆا. كەزدەسۋدە گۇلشارا ناۋشاقىزى ۆاشينگتوندا وتكەن يادرولىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى سامميتتە پرەزيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ «الەم. ءححى عاسىر» اتتى ماني­فەسىن جاريالاعانىنا دا توقتالدى. ايتا كەتەيىك, ەلباسى مالىمدەگەن ماڭىزدى قۇجاتتا دۇنيە ءجۇزىن يادرو­لىق قاتەردەن قۇتقارۋ, ورنىق­تى الەم گەوگرافياسىن كەڭەيتۋ, اسكەري بلوكتاردى جويۋ جانە الەمدىك دامۋدىڭ تۇبەگەيلى جاڭا پاراديگمالارىن ازىرلەۋ جونىندەگى ناقتى ۇسىنىستار باياندالعان بولاتىن. «بۇگىندە بۇل مانيفەست بۇۇ-نىڭ باس اسسامبلەياسى مەن قاۋىپ­سىزدىك كەڭەسىنىڭ رەسمي قۇجاتىنا اينالدى. اقش ساپارى اياسىندا جاريالانعان مانيفەست قازىر حالىقارالىق شەڭبەردە قول­داۋعا يە بولىپ وتىر. مۇنى اقش تا ماقۇلدايدى دەگەن ۇمىتتەمىز», – دەدى مەملەكەتتىك حاتشى. سونىمەن قاتار, گۇلشارا ناۋ­شاقىزى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭە­سى­نىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشە­لىگىنە 2017-2018 جىلدارعا قازاق­ستان رەس­­پۋب­ليكاسىنىڭ كاندي­دا­تۋراسىن قول­دا­عانى ءۇشىن س.سيۋەلل­گە ەل اتىنان زور ءىلتيپات, ىقىلا­سىمىزدى جەت­كىزدى. بۇدان كەيىن گ.ابدىقالىقوۆا اڭگىمە اۋانىن ورتالىق ازيا ەلدەرى مەن اقش سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆولارىنىڭ باسشىلارى دەڭگەيىندەگى «س5+1» پىشىمىندەگى ۇنقاتىسۋعا قاراي بۇردى. قازاقستان مۇنداي دەڭگەيدەگى پىكىر الماسۋ الاڭىن قولداپ, قۋاتتايتىندىعىن اتاپ وتكەن مەملەكەتتىك حاتشى, بۇل باستاما ءوڭىرىمىزدىڭ جاھاندىق ەكونوميكالىق ۇدەرىستەرگە كىرىگۋ جولىنداعى ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى مەن اقش اراسىن­داعى ىنتىماقتاستىقتىڭ ءوزارا ءتيىمدى دامۋىنا جاعداي جاساۋ كەرەكتىگىنە توقتالدى. سونداي-اق, كەزدەسۋ اياسىندا قازاقستان پرەزيدەنتى ۇسىنعان بەس ينستيتۋتتىق رەفورما مەن «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارى ەلىمىزدە جاڭا ينستيتۋتتىق ورتا قالىپتاستىراتىنى ايتىلدى. وسى كۇندەرى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان «نۇرلى جول» جانە يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلامالارى جونىندە دە جان-جاقتى باياندالدى. گ.ابدىقالىقوۆا ورايى كەلگەندە اقش مەملەكەتتىك حاتشى­سىنىڭ ورىنباسارى سارا سيۋەللدى ەكسپو-2017 كورمەسىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا مارتەبەلى مەيمان رەتىندە قاتىسۋعا شاقىردى. سونى­مەن قاتار, اقش كومپانيالارىن كورمەگە بەلسەندى قاتىسۋعا ۇندەپ, ول جەردە «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى اشىلاتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇل رەتتە سپيكەر قا­زاقستان تاراپىنىڭ امەريكا ين­ۆەس­تيتسيالىق قورلارى مەن كور­پو­راتسيالارىن تارتۋعا مۇددەلى ەكەندىگىن دە ەسكەردى. ءدىني ەكسترەميزم مەن تەرروريزمگە قارسى كۇرەس پەن قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرى توڭىرەگىندە وي قوزعاعان گۇلشارا ناۋشاقىزى وسى باعىتتاعى قىزمەتتە قازاقستان مەن اقش تىعىز قارىم-قاتىناس جاسايتىندىعىن ايتتى. «قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستان بۇۇ باس حاتشىسىنىڭ ەكسترەميزمگە قارسى ءىس-قيمىل جوسپارى بويىنشا جۇمىستاردى بەلسەندى جۇرگىزۋدە. وسى رەتتە ءبىزدىڭ ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق جوسپارىمىز بار. سول سياقتى, تەرروريزمگە قارسى ارنايى توپ قىزمەت ەتۋدە. مەنىڭ ويىمشا, بۇل باعىتتاعى بىرلەسكەن جوسپار, جوبالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋى جالعاسىن تابا تۇسەتىن بولادى», – دەدى مەملەكەتتىك حاتشى. نۇرلىبەك دوسىباي, «ەگەمەن قازاقستان» سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان وماروۆ