اقىن سىيعا تارتقان كىتاپحانا

زايسان اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ سۇيىكتى ورنىنا اينالدى «كىتاپ – ءبىلىم بۇلاعى» دەپ قالاي ورىندى ايتىلعان. وسى­دان 50 جىلداي بۇرىن ءبىلىم ورداسىنىڭ قارا شاڭىراعى  قازمۋ-ءدىڭ جۋرناليستيكا فاكۋل­تەتىنە وقۋعا تۇسكە­نىمىزدە ۇستازىمىز, كەڭەس وداعى­نىڭ با­تىرى مالىك عابدۋلليننەن ءدا­رىس العانىمىز بار. كەڭ-بايتاق ەلى­مىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جينال­عان قا­را دومالاقتاردىڭ ءبىلىمى مەن ءىلى­مىنە كوڭىلى تولماعان اكادەميك اعامىز «وۋ اينالايىندار-اۋ, ەرتەڭ ديپلوم العان سوڭ جۋرناليست بولاسىڭدار, ال بۇل ماماندىق تەرەڭ ءبىلىم مەن بىلىك­تىلىكتى قاجەت ەتەدى, ەندەشە, ۋاقىت­تارىڭدى بوس جىبەرمەي, گازەت-جۋرنال, كىتاپ وقىڭدار, ال كىتاپ دەگەنىمىز رۋحاني ازىق, سانانى سىلكىنتەدى, ءبىلىمدى بولاسىڭدار دەۋشى ەدى. سون­دىقتار بولار, سول كەزدەگى ستۋدەنت­تەر كىتاپحانادان شىقپايتىن, جاڭا شىعارمالاردى ىزدەپ ءجۇرىپ وقيتىن. ال قازىرگى جاستار شە؟ بۇل ساۋالدى جاقىندا زايسان اۋدانىنداعى ورتالىق كىتاپحانادا بولعانىمىزدا, مەكەمە  ديرەكتورى رايسا سامارحانوۆاعا قويعان ەدىك. – قازىر ەرەسەكتەر دە, جاستار دا كىتاپحاناعا ءجيى كەلەدى. اۋداننىڭ بارلىق ەلدى مەكەندەرىندە, ياع­ني, سەگىز اۋىلدىق وكرۋگتە كىتاپ­­­حانالار جۇمىس ىستەپ تۇر. اۋدان بويىنشا كىتاپ قورى 105 مىڭ دانا, ال بىزدە 46700 كىتاپ بار. وبلىستىق پۋشكين اتىن­داعى كىتاپحانانىڭ ديرەكتورى, «قۇرمەت» وردەنىنىڭ يەگەرى حابيبا  اقجىگىتوۆا بىزگە ۇنەمى قولعابىس جاساپ تۇرادى, 2012 جىلدان بەرى سول كىسىنىڭ قامقور­لىعى ناتيجەسىندە «ير­بيس» باعدارلاماسى  بويىنشا ەلەكتروندى كاتالوگقا  كىتاپ ءتىزىمى ەنگىزىلدى, كەلىپ كىتاپ وقيمىن دەگەن وقىرماندار قاجەتتى وقۋلىقتار مەن كوركەم شىعارمالاردى تەز تاۋ­ىپ الىپ جاتادى. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ «دامۋ» باعدارلاماسى بويىنشا ەكراندى 3 بەينەپروەكتور ساتىپ اپەردى. قازىر مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر جانە جوعارى مەكتەپ وقۋشىلارى تەست تاپسىرامىن دەسە, بىزدە ءبىلىم ساپاسىن تەكسەرە الادى. اۋداندىق كىتاپحانادا جانە قاراتالداعى كىتاپحانادا ون-لاين كەستەسى بويىنشا قىزمەت كورسەتۋدە. بۇل كۇندەرى تەك زايسان قالاسى بويىنشا 4 300 ەرەسەكتەر, ءبىر جارىم مىڭ وقۋشىلار كىتاپحانا قىزمەتىن پايدالانۋدا, – دەدى كىتاپحانا ديرەكتورى. كىتاپحانانى ارالادىق.  ءسو­رە­لەردەگى كىتاپتار ۇقىپپەن جي­نالعان, تازالىق بايقالادى. مۇندا قازىر 7 كىتاپحاناشى قىزمەت ەتەدى. جالاقىلارى بيىلدان باستاپ 40 پايىزعا وسكەن. ءبىر بۇرىشتا «زايسان اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى, قازاقستان جازۋ­شىلار وداعىنىڭ مۇشەسى اۋباكىر داس­تان­ ۇلى نىلىباەۆ ءوزىنىڭ تۋعان ولكەسىنە جەكە كىتاپ­تار قورىن سىيعا تارتتى» دەگەن جازۋ كوز تارتادى. الماتىلىق قالامگەرلەر ءاۋ­باكىر اعامىزدىڭ كىتاپ قورى­نىڭ مولدىعى جايلى جىر قىلىپ ايتاتىنىن  سان مارتە ەستىگەنبىز. وسىدان التى جىل بۇرىن قالامگەر اعامىز زايسانعا كەلگەن ساپارىندا اقىننان جەكە كىتاپحاناڭىزدا قانشا كىتاپ بار دەپ سۇراعانىمىزدا, ساقتىق جاساپ, شىنىن ايتپاعان, الماتىدا مەنەن كىتاپ قورى كوپ ءبىر-ەكى ادام عانا بار دەپ جىميعان. ءوزىنىڭ سەكسەننەن اسقان عۇمىرىندا  بايلىق ەمەس, كىتاپ جيناعان اۋباكىر داس­تان ۇلى سوڭعى رەت كىندىك قانى تامعان ولكەسىنە كەلگەندە جەكە كىتاپ قورىنان 400 كىتاپتى سىي­عا تارتىپتى. كىتاپ بولعاندا قانداي, قولعا تۇسە بەرمەيتىن شەت­ەلدىك كلاسسيكتەردىڭ, اتاپ ايت­قاندا, فيردوۋسي, ناۋاي, الەك­ساندر بلوكتىڭ سيرەك كەز­دەسەتىن جىرلارى, تاگوردىڭ ءبىر­نەشە تومدارى ەندى زايسان اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ يگىلىگىنە ارنال­عان. قازاقتىڭ بەلگىلى اقىنى, ءۇندىستاننىڭ تاگور اتىنداعى حالىقارالىق سىيلىعىنىڭ لاۋرەا­تى نىلىباەۆ اعامىزدىڭ ونەگەلى ءىسىن باسقالار جالعاستىرىپ جاتسا, قانەكي, دەيمىز دە. ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا اۋداندىق كىتاپحانا تاعى ءبىر يگىلىكتى شارانى قولعا الىپتى. كىتاپحانا قىزمەتكەرلەرى اۋىلداردى ارالاپ, جەرلەس جازۋشىلار شىعارمالارىنىڭ كورمەسىن وتكىزە باستاعان. جا­قىندا ۇلكەن قاراتال اۋىلىندا ۇلى وتان سوعى­سىنىڭ ارداگەرى, ۇستاز ورازباي تۇرعانباي ۇلى اتىنداعى ساياباقتىڭ سالتاناتتى اشىلۋىندا كىتاپحانا ديرەكتورى رايسا سامارحانوۆا جەرلەس اقىن-جازۋشىلاردىڭ كىتاپ كورمەسىن ۇيىمداستىردى. ادام­­دارعا جان شۋاعىن سىيلاعان كى­تاپحانا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ىسىنە ساتتىلىك تىلەيمىز. وڭداسىن ەلۋباي, جۋرناليست شىعىس قازاقستان وبلىسى, زايسان اۋدانى سۋرەتتى تۇسىرگەن اۆتور