كەشە پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە ءبىلىم جانە عىلىم سالاسىنداعى باقىلاۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى ءلاززات بولەباەۆا, وسى مينيسترلىككە قاراستى مەكتەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى جاڭىل جونتاەۆا مەن ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قالي ابديەۆ 2016 جىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ قورىتىندىلارى بويىنشا بريفينگ وتكىزدى.
بريفينگتە ەلىمىزدە وتكىزىلگەن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ جاي-جاپسارى ايتىلىپ, مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ اتا-انا مەن ۇستازدار ءۇمىتىن اقتاعانى تىلگە تيەك ەتىلدى. اتالعان سىناق 13 جىلدان بەرى وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم باسەكەسىندەگى قابىلەتى مەن ولاردىڭ مەكتەپ قابىرعاسىندا ءجۇرىپ العان ءىلىمىن سوڭعى ساتتە سارالاپ كەلەدى. وسى جىلدار ىشىندە تەستىلەۋگە 1 ميلليون 587 مىڭ تۇلەك قاتىسسا, بۇل مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ 77 پايىزىن قۇرايدى.
جيىندا ءلاززات بولەباەۆا بيىلعى تەستىلەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا, وقۋشىلاردىڭ قاتىسۋى مەن جوعارى بالعا قول جەتكىزۋى جايىنا توقتالدى.
– وسى جىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ ەلىمىز بويىنشا 165 جەردە وتكىزىلدى. وعان 121 مىڭ 92 مەكتەپ ءبىتىرۋشىنىڭ 86 999-ى قاتىسۋعا نيەت تانىتىپ, ءبىلىم باسەكەسىندە باعىن سىنادى. وسى جەردە ايتا كەتەيىك, اتالعان تۇلەكتەردىڭ 83 330-ى قازاق تىلىندە, 37 762-ءسى ورىس تىلىندە ءبىلىم العان. بيىلعى ورتاشا بالل 81,2 پايىزدى قۇرادى. بۇل كورسەتكىش 2015 جىلى 79,4 پايىز بولعان ەدى, – دەدى ول. سونىمەن قاتار, ءلاززات بولەباەۆا تەستىلەۋ ناتيجەسىندە ەڭ جوعارى بالل جيناعان تۇلەكتەردى تىزبەكتەپ ءوتتى.
– رەسپۋبليكا بويىنشا 19 مەكتەپ ءبىتىرۋشى 125 بالعا قول جەتكىزدى. مۇنىڭ دەرلىگى – استانا, الماتى قالالارىمەن قاتار, وڭتۇستىك قازاقستان, باتىس قازاقستان, پاۆلودار جانە قاراعاندى وبلىستارىنىڭ وقۋشىلارى. تاعى دا ستاتيستيكاعا توقتالسام, 2015 جىلى 5 وقۋشى ءدال وسىنداي 125 بالدى ەنشىلەگەن بولاتىن. بيىل 100-دەن اسىرعاندار سانى 16 565 بالا بولسا, وتكەن جىلى 14 420 تۇلەك جاقسى ناتيجە كورسەتكەن, – دەدى مينيسترلىك وكىلى.
سونىمەن قاتار, «التىن بەلگى» يەگەرلەر سانى وسى بريفينگتە تولىق ايتىلدى. مەكتەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى جاڭىل جونتاەۆانىڭ ايتۋىنشا, ۇزدىك وقۋشىلاردىڭ 50 پايىزعا جۋىعى «التىن بەلگىنى» اقتاپ شىققان. ناقتىراق ايتقاندا, 4 831 مەكتەپ ءبىتىرۋشىنىڭ 2 453-ءى اتا-انا مەن ۇستازدار ۇدەسىنەن كورىنىپ, «التىن بەلگىگە» قول جەتكىزگەن.
– اتالعان «التىن بەلگى» يەگەرلەرىنىڭ 1 959-ى قازاق مەكتەبىندە وقىعان بولسا, 469-ى ورىس, 19-ى وزبەك, 6-ى ۇيعىر مەكتەبىنەن ءبىلىم العان. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, «التىن بەلگىگە» 1 بالل جەتپەگەن 492, ال 2 بالل جەتپەي قالعان 377, سونىمەن قاتار, 3 بالدى 304 بالا الا الماي قالىپ, ولارعا «ۇزدىك اتتەستات» بەرىلدى. قازىر بارلىق مەكتەپتەردە وقۋشىلارعا اتتەستات بەرۋ شاراسىنا دايىندىق جۇمىستارى وتكىزىلىپ جاتىر. قوشتاسۋ كەشى 17 ماۋسىم كۇنى وتەدى, – دەدى جاڭىل جونتاەۆا.
مۇنان كەيىن, تەستىلەۋ كەزىندە ەرەجە بۇزعاندار ايتىلدى. ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قالي ابديەۆتىڭ كەلتىرگەن مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, 38 تۇلەك تارتىپكە باعىنباي, باقىلاۋشىلار نازارىنا ىلىككەن. ولار دەر كەزىندە تەستىلەۋدەن شەتتەتىلىپ, كورسەتكەن ءناتيجەلەرى جويىلعان. سونىمەن قاتار, 52 982 وقۋشىدان تىيىم سالىنعان زاتتار تاركىلەنگەن. ال 14 252 مەكتەپ ءبىتىرۋشى 50 بالدى جيناي الماعان. وسى جەردە قالي ابديەۆ وقۋشىلاردىڭ ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋ بارىسىنا توقتالدى.
– قايتا تاپسىرۋ مەرزىمى تامىز ايىندا وتەدى. ازىرگە تۇلەكتەر تاراپىنان تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋ جونىندە وتىنىشتەر كەلىپ تۇسكەن جوق. مۇمكىن, جوعارىدا ايتىلعان 50 بالل الا الماعان وقۋشىلار مەن شىلدە ايىندا وتەتىن كەشەندى تەستىلەۋدە سۇرىنگەن تالاپكەرلەر ەكىنشى رەت باقتارىن سىنايتىن بولار. دەسە دە, ءبىز تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋعا 50-60 مىڭ وقۋشى ءوتىنىش بەرەر دەپ جوبالاپ وتىرمىز, – دەدى ول.
ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ وكىلدەرى, سونداي-اق, بيىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ كەزىندە دە, ودان كەيىن دە ءوز-وزىنە قول جۇمساعان وقۋشىلار بولماعانىن العا تارتتى. ولاردىڭ پايىمداۋىنشا, وقۋشىلاردىڭ بويىنداعى «ۇبت دەگەن ۇرەيدى» سەيىلتۋدە ۇستازدار مەن اتا-انالار تىعىز بايلانىستا بالامەن جان-جاقتى جۇمىس ىستەگەن. ارينە, بۇل تۇرعىدا مەكتەپ پسيحولوگتارىنىڭ ەڭبەگى زور. ولار ءاربىر بالامەن جەكە-جەكە سويلەسە وتىرىپ, وتكىزىلەتىن تەستىلەۋدىڭ سونشالىقتى قاۋىپتى ەمەس ەكەنىن, ءتيىستى بالدى جيناي الماعانىمەن ودان كەيىن دە وقۋعا تۇسۋگە مۇمكىندىك بار ەكەنىن ۇعىندىرعان.
بريفينگتە ءبىلىم سالاسىنىڭ وكىلدەرى الداعى جىلى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ فورماسى وزگەرەتىنىن ايتتى. سونىمەن بىرگە, وسى سىناقتىڭ 13 جىلداعى ناتيجەسى مەن كەمشىلىگى ءسوز بولدى. جاڭىل جونتاەۆانىڭ ايتۋىنشا, رەسپۋبليكا بويىنشا مەكتەپ بىتىرۋشىلەر ءبىر مەزگىلدە, ءبىر جەردە تەست تاپسىرۋعا مۇمكىندىك السا, كەمشىلىگى, وقۋشىلار وسى جىلدار ىشىندە تەستىلەۋدىڭ سۇراقتارىن جاتتاپ العان.
– الدىمەن تەستىلەۋدىڭ جاقسى جاقتارىنا توقتالسام, قالادان باستاپ, اۋدان, اۋىل بالالارى ءبىر جەردە تەست تاپسىردى. مەملەكەت تاراپىنان بارلىق جاعداي جاسالدى, ولار بىردەن مەكتەپ ەمتيحانىن جانە سول مەزەتتە وقۋعا ءتۇسۋ ماسەلەسىن شەشىپ كەتە الادى. ال كەمشىن تۇسىنا نازار اۋدارساق, بالالار تەستىلەۋدىڭ سۇراقتارىن جاتتاپ الادى. بۇل, ارينە, دۇرىس ەمەس. سونىمەن قاتار, بۇرىندارى وقۋشىلار 10-عا جۋىق پاننەن اۋىزشا جانە جازباشا ەمتيحان تاپسىراتىن. قازىر ارنايى ءبىر 5 پاننەن عانا سىناق تاپسىرادى. مىنە, وسىلاردى قاپەرگە الا وتىرا, قورىتىندى شىعارىپ, كەلەسى جىلى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى ۇلكەن جۇمىستى باستايدى, – دەدى جاڭىل جونتاەۆا.
ايتا كەتەيىك, تەستىلەۋدىڭ جاڭاشا ءتۇرى مينيسترلىك تاراپىنان ءالى دە پىسىقتالىپ جاتىر. ال بۇل ماسەلە ۇستازداردىڭ الداعى تامىز كەڭەسىندە ناقتى ايتىلاتىن بولادى. ايتپاقشى, وسى جيىندا «نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ» وقۋشىلارى نەلىكتەن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدەن وتپەيدى, دەگەن توڭىرەكتە سۇراق قويىلدى. جۋرناليستەردىڭ بۇل ساۋالىنا جاڭىل جونتاەۆا بىلاي دەپ جاۋاپ بەردى:
– نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى اتالعان تەستىلەۋدەن دە كۇردەلى ەمتيحاندار تاپسىرادى. ولاردىڭ ىشكى ەرەجەسى مەن ءتارتىبى وزگە مەكتەپتەرمەن سالىستىرۋعا كەلمەيدى. مويىنداۋىمىز كەرەك, بۇل ءبىلىم ۇيىمدارىنىڭ وقۋشىلارى پاندىك وليمپيادالار مەن حالىقارالىق جارىستاردا توپ جارىپ ءجۇر.
جيىن سوڭىندا مينيسترلىك وكىلدەرى بيىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ وتكەن جىلدارمەن سالىستىرعاندا, ەرەكشە ءارى وسى جىلى توتەنشە وقيعانىڭ بولماعانىن زور قۋانىشپەن اتاپ ءوتتى. ەڭ باستىسى – وقۋشى دا, اتا-انا دا, ۇستازدار دا ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ جاقسى ناتيجەمەن اياقتالعانىنا قۋانىش ءبىلدىردى.
تالعات رايىمبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»
كەشە پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە ءبىلىم جانە عىلىم سالاسىنداعى باقىلاۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى ءلاززات بولەباەۆا, وسى مينيسترلىككە قاراستى مەكتەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى جاڭىل جونتاەۆا مەن ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قالي ابديەۆ 2016 جىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ قورىتىندىلارى بويىنشا بريفينگ وتكىزدى.
بريفينگتە ەلىمىزدە وتكىزىلگەن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ جاي-جاپسارى ايتىلىپ, مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ اتا-انا مەن ۇستازدار ءۇمىتىن اقتاعانى تىلگە تيەك ەتىلدى. اتالعان سىناق 13 جىلدان بەرى وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم باسەكەسىندەگى قابىلەتى مەن ولاردىڭ مەكتەپ قابىرعاسىندا ءجۇرىپ العان ءىلىمىن سوڭعى ساتتە سارالاپ كەلەدى. وسى جىلدار ىشىندە تەستىلەۋگە 1 ميلليون 587 مىڭ تۇلەك قاتىسسا, بۇل مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ 77 پايىزىن قۇرايدى.
جيىندا ءلاززات بولەباەۆا بيىلعى تەستىلەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا, وقۋشىلاردىڭ قاتىسۋى مەن جوعارى بالعا قول جەتكىزۋى جايىنا توقتالدى.
– وسى جىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ ەلىمىز بويىنشا 165 جەردە وتكىزىلدى. وعان 121 مىڭ 92 مەكتەپ ءبىتىرۋشىنىڭ 86 999-ى قاتىسۋعا نيەت تانىتىپ, ءبىلىم باسەكەسىندە باعىن سىنادى. وسى جەردە ايتا كەتەيىك, اتالعان تۇلەكتەردىڭ 83 330-ى قازاق تىلىندە, 37 762-ءسى ورىس تىلىندە ءبىلىم العان. بيىلعى ورتاشا بالل 81,2 پايىزدى قۇرادى. بۇل كورسەتكىش 2015 جىلى 79,4 پايىز بولعان ەدى, – دەدى ول. سونىمەن قاتار, ءلاززات بولەباەۆا تەستىلەۋ ناتيجەسىندە ەڭ جوعارى بالل جيناعان تۇلەكتەردى تىزبەكتەپ ءوتتى.
– رەسپۋبليكا بويىنشا 19 مەكتەپ ءبىتىرۋشى 125 بالعا قول جەتكىزدى. مۇنىڭ دەرلىگى – استانا, الماتى قالالارىمەن قاتار, وڭتۇستىك قازاقستان, باتىس قازاقستان, پاۆلودار جانە قاراعاندى وبلىستارىنىڭ وقۋشىلارى. تاعى دا ستاتيستيكاعا توقتالسام, 2015 جىلى 5 وقۋشى ءدال وسىنداي 125 بالدى ەنشىلەگەن بولاتىن. بيىل 100-دەن اسىرعاندار سانى 16 565 بالا بولسا, وتكەن جىلى 14 420 تۇلەك جاقسى ناتيجە كورسەتكەن, – دەدى مينيسترلىك وكىلى.
سونىمەن قاتار, «التىن بەلگى» يەگەرلەر سانى وسى بريفينگتە تولىق ايتىلدى. مەكتەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى جاڭىل جونتاەۆانىڭ ايتۋىنشا, ۇزدىك وقۋشىلاردىڭ 50 پايىزعا جۋىعى «التىن بەلگىنى» اقتاپ شىققان. ناقتىراق ايتقاندا, 4 831 مەكتەپ ءبىتىرۋشىنىڭ 2 453-ءى اتا-انا مەن ۇستازدار ۇدەسىنەن كورىنىپ, «التىن بەلگىگە» قول جەتكىزگەن.
– اتالعان «التىن بەلگى» يەگەرلەرىنىڭ 1 959-ى قازاق مەكتەبىندە وقىعان بولسا, 469-ى ورىس, 19-ى وزبەك, 6-ى ۇيعىر مەكتەبىنەن ءبىلىم العان. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, «التىن بەلگىگە» 1 بالل جەتپەگەن 492, ال 2 بالل جەتپەي قالعان 377, سونىمەن قاتار, 3 بالدى 304 بالا الا الماي قالىپ, ولارعا «ۇزدىك اتتەستات» بەرىلدى. قازىر بارلىق مەكتەپتەردە وقۋشىلارعا اتتەستات بەرۋ شاراسىنا دايىندىق جۇمىستارى وتكىزىلىپ جاتىر. قوشتاسۋ كەشى 17 ماۋسىم كۇنى وتەدى, – دەدى جاڭىل جونتاەۆا.
مۇنان كەيىن, تەستىلەۋ كەزىندە ەرەجە بۇزعاندار ايتىلدى. ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قالي ابديەۆتىڭ كەلتىرگەن مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, 38 تۇلەك تارتىپكە باعىنباي, باقىلاۋشىلار نازارىنا ىلىككەن. ولار دەر كەزىندە تەستىلەۋدەن شەتتەتىلىپ, كورسەتكەن ءناتيجەلەرى جويىلعان. سونىمەن قاتار, 52 982 وقۋشىدان تىيىم سالىنعان زاتتار تاركىلەنگەن. ال 14 252 مەكتەپ ءبىتىرۋشى 50 بالدى جيناي الماعان. وسى جەردە قالي ابديەۆ وقۋشىلاردىڭ ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋ بارىسىنا توقتالدى.
– قايتا تاپسىرۋ مەرزىمى تامىز ايىندا وتەدى. ازىرگە تۇلەكتەر تاراپىنان تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋ جونىندە وتىنىشتەر كەلىپ تۇسكەن جوق. مۇمكىن, جوعارىدا ايتىلعان 50 بالل الا الماعان وقۋشىلار مەن شىلدە ايىندا وتەتىن كەشەندى تەستىلەۋدە سۇرىنگەن تالاپكەرلەر ەكىنشى رەت باقتارىن سىنايتىن بولار. دەسە دە, ءبىز تەستىلەۋدى قايتا تاپسىرۋعا 50-60 مىڭ وقۋشى ءوتىنىش بەرەر دەپ جوبالاپ وتىرمىز, – دەدى ول.
ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ وكىلدەرى, سونداي-اق, بيىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ كەزىندە دە, ودان كەيىن دە ءوز-وزىنە قول جۇمساعان وقۋشىلار بولماعانىن العا تارتتى. ولاردىڭ پايىمداۋىنشا, وقۋشىلاردىڭ بويىنداعى «ۇبت دەگەن ۇرەيدى» سەيىلتۋدە ۇستازدار مەن اتا-انالار تىعىز بايلانىستا بالامەن جان-جاقتى جۇمىس ىستەگەن. ارينە, بۇل تۇرعىدا مەكتەپ پسيحولوگتارىنىڭ ەڭبەگى زور. ولار ءاربىر بالامەن جەكە-جەكە سويلەسە وتىرىپ, وتكىزىلەتىن تەستىلەۋدىڭ سونشالىقتى قاۋىپتى ەمەس ەكەنىن, ءتيىستى بالدى جيناي الماعانىمەن ودان كەيىن دە وقۋعا تۇسۋگە مۇمكىندىك بار ەكەنىن ۇعىندىرعان.
بريفينگتە ءبىلىم سالاسىنىڭ وكىلدەرى الداعى جىلى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ فورماسى وزگەرەتىنىن ايتتى. سونىمەن بىرگە, وسى سىناقتىڭ 13 جىلداعى ناتيجەسى مەن كەمشىلىگى ءسوز بولدى. جاڭىل جونتاەۆانىڭ ايتۋىنشا, رەسپۋبليكا بويىنشا مەكتەپ بىتىرۋشىلەر ءبىر مەزگىلدە, ءبىر جەردە تەست تاپسىرۋعا مۇمكىندىك السا, كەمشىلىگى, وقۋشىلار وسى جىلدار ىشىندە تەستىلەۋدىڭ سۇراقتارىن جاتتاپ العان.
– الدىمەن تەستىلەۋدىڭ جاقسى جاقتارىنا توقتالسام, قالادان باستاپ, اۋدان, اۋىل بالالارى ءبىر جەردە تەست تاپسىردى. مەملەكەت تاراپىنان بارلىق جاعداي جاسالدى, ولار بىردەن مەكتەپ ەمتيحانىن جانە سول مەزەتتە وقۋعا ءتۇسۋ ماسەلەسىن شەشىپ كەتە الادى. ال كەمشىن تۇسىنا نازار اۋدارساق, بالالار تەستىلەۋدىڭ سۇراقتارىن جاتتاپ الادى. بۇل, ارينە, دۇرىس ەمەس. سونىمەن قاتار, بۇرىندارى وقۋشىلار 10-عا جۋىق پاننەن اۋىزشا جانە جازباشا ەمتيحان تاپسىراتىن. قازىر ارنايى ءبىر 5 پاننەن عانا سىناق تاپسىرادى. مىنە, وسىلاردى قاپەرگە الا وتىرا, قورىتىندى شىعارىپ, كەلەسى جىلى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى ۇلكەن جۇمىستى باستايدى, – دەدى جاڭىل جونتاەۆا.
ايتا كەتەيىك, تەستىلەۋدىڭ جاڭاشا ءتۇرى مينيسترلىك تاراپىنان ءالى دە پىسىقتالىپ جاتىر. ال بۇل ماسەلە ۇستازداردىڭ الداعى تامىز كەڭەسىندە ناقتى ايتىلاتىن بولادى. ايتپاقشى, وسى جيىندا «نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ» وقۋشىلارى نەلىكتەن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدەن وتپەيدى, دەگەن توڭىرەكتە سۇراق قويىلدى. جۋرناليستەردىڭ بۇل ساۋالىنا جاڭىل جونتاەۆا بىلاي دەپ جاۋاپ بەردى:
– نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى اتالعان تەستىلەۋدەن دە كۇردەلى ەمتيحاندار تاپسىرادى. ولاردىڭ ىشكى ەرەجەسى مەن ءتارتىبى وزگە مەكتەپتەرمەن سالىستىرۋعا كەلمەيدى. مويىنداۋىمىز كەرەك, بۇل ءبىلىم ۇيىمدارىنىڭ وقۋشىلارى پاندىك وليمپيادالار مەن حالىقارالىق جارىستاردا توپ جارىپ ءجۇر.
جيىن سوڭىندا مينيسترلىك وكىلدەرى بيىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ وتكەن جىلدارمەن سالىستىرعاندا, ەرەكشە ءارى وسى جىلى توتەنشە وقيعانىڭ بولماعانىن زور قۋانىشپەن اتاپ ءوتتى. ەڭ باستىسى – وقۋشى دا, اتا-انا دا, ۇستازدار دا ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ جاقسى ناتيجەمەن اياقتالعانىنا قۋانىش ءبىلدىردى.
تالعات رايىمبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»
سوڭعى جاڭالىقتار
پەداگوگتەردى اتتەستاتسيالاۋ جۇيەسى جاڭارتىلادى
ءبىلىم • كەشە
اتىراۋ وبلىسىندا جەر ۋچاسكەلەرى مەملەكەتكە قايتارىلدى
ايماقتار • كەشە
اتوم ەنەرگەتيكاسى سالاسى: ۇزاق مەرزىمدى باعدار ايقىندالدى
ەنەرگەتيكا • كەشە
جاپونيادا 7,7 بالدىق جەر سىلكىنىسى تىركەلدى
تابيعات • كەشە
