دوللارلىق دەپوزيتتەر سىرتقا اعىلماسىن دەسەك

2016 جىلدىڭ العاشقى ءتورت ايىنىڭ ىشىندە-اق ەل تۇرعىن­دارىنىڭ بانكتەرگە شەتەلدىك ۆاليۋتامەن سالعان دەپوزيتتەرى 80 پايىزدان 71 پايىزعا دەيىن ازايىپ قالعان. بۇل – ەلىمىزدەگى دول­لار­سىزداندىرۋ ساياساتىنىڭ ءوسىپ كەلە جاتقاندىعىنىڭ كورىنىسى. الايدا, دەپوزيتتەردە, سونداي-اق, بانك­تەردە دوللاردىڭ جاپپاي ازايۋى جاقسىلىق ەمەس. ويتكەنى, ساپالى دۇنيەنىڭ ءبارى سىرتتان دوللارمەن نەمەسە ەۋرومەن عانا كەلەدى. ءبىز حالىقتىڭ اقشالارىن دەپوزيتتەرگە سالۋ ۇدەرىسىنە ءبىرشاما ساراپ جاساعان ەدىك. سوندا 2000 جىل­­دان باستاپ 2016 جىلعا دەيىن دەپو­زيت­تەردىڭ ۇنەمى ءوسىپ وتىرعان­دىعىنا كوز جەتكىزدىك. ناقتىلاپ ايتاتىن بولساق, ول, 2000 جىلى 57 ملرد. تەڭگەدەن 2016 جىلى 7 ترلن. 187 ملرد. تەڭگەگە دەيىن وسكەن. سونىڭ ارقاسىندا ءبىزدىڭ بانك جۇيەمىزدىڭ الەۋەتى ارتىپ, قارىمى كۇشەيدى. بۇل اقشا-قارا­جات جۇيەسىنىڭ تۇراقتالۋىنا ۇلكەن كومەگىن تيگىزدى. ەندى, 2016 جىلدان باستاپ دەپو­زيت­تەردىڭ ازايۋ ءۇردىسى ورىن الا باستاعانى الاڭداتادى. ءۇستىمىز­دەگى جىلدىڭ مامىر ايىنا دەيىن بانكتەر تەڭگەگە شاققاندا 434 ملرد. رەسۋرسىن جوعالتقان. ءسوي­تىپ, بانك جۇيەسى ءار ايعا شاق­قاندا 100 ملرد. تەڭگەسىن جوعال­تىپ وتىرعان. بۇل, نەگىزىنەن, دوللار­دىڭ دەپوزيتتەن الىنۋىنىڭ سال­دارى­نان ورىن الىپ وتىر. جىل باسى­نان بەرى شەتەلدىك ۆاليۋتامەن سالىنعان دەپوزيتتەر تەڭگەگە شاق­قاندا 888 ميللياردقا ازايىپ كەت­كەن, ال تەڭگەمەن سالىنعان دەپو­زيت­تەر نەبارى 429 ملرد.-قا وسكەن. كورىپ وتىرعانىمىزداي, كىرىس شى­عىستىڭ جارتىسىن عانا جاۋىپ وتىر. وسىلاي جالعاسا بەرەتىن بولسا, جىلدىڭ اياعىنا دەيىن 1 تريلليوننان ارتىق اقشا­نى جو­عالتامىز. ياعني, مۇنى وتە الاڭ­داتارلىق جاعداي دەۋىمىز كەرەك. ەندى مۇنداي جاعداي نەنىڭ كەسى­رىنەن بولىپ وتىر دەگەن ماسە­لەگە كەلەيىك. بۇگىنگى كۇنى ۇلت­تىق بانك دوللارسىزداندىرۋ سايا­­ساتىن جۇرگىزۋ شەڭبەرىندە شەت­ەل­دىك ۆاليۋتانىڭ جىلدىق دەپو­زيتتىك ءوسىمىنىڭ ماكسيمۋم شەگىن 2 پايىزعا شەگەندەپ تاستادى. ال تەڭگەنىڭ جىلدىق ءوسىمى ودان 7,5 ەسە ارتىق. بۇل حالىقتىڭ اقشاسىن تەڭگەمەن جيناقتاۋعا ىنتالاندىرۋ ءۇشىن جاسالىپ وتىر. ونىسى دۇرىس-اق شىعار, بىراق دوللاردىڭ ءوسىمىن سونشالىق ازايتقانى ونىڭ دەپوزيتىنىڭ سىرتقا اعىلۋىنا سوعا­تىنى ەسكەرىلمەگەن. دوللارعا ەش­قان­داي شەكارا جوق, ءبىزدىڭ ادام­دارى­­م­ىز دا, ءححى عاسىردىڭ ۇرپاق­تا­­رى بولعاندىقتان, ونى جاقسى ءبى­لە­دى. سوندىقتان, دوللارىن ءوسىمى جو­عا­رى شەتەلدىك بانكتەردىڭ في­ليال­دارىنا اۋدارا سالىپ, ونىڭ قىز­­مەتى­مەن شەتەلدىك بانكيرلەردىڭ جا­رىلقانۋىنا جاعداي تۋعىزىپ وتىر. ماجىلىستەگى حالىقشىل كوم­مۋ­نيس­­تەر فراكتسياسى وسى­عان قاتتى الاڭداۋشىلىق ءبىل­دى­رىپ, ۇلتتىق بانك توراعاسى د.اقىشەۆكە دەپۋ­تاتتىق ساۋال جولداپ, وسى ماسەلەگە كوڭىل ءبولۋىن وتىندىك. كاپي­تالدىڭ سيمۆولى بولىپ تابىلاتىن دوللارعا كوممۋ­نيس­تەردىڭ جانى نەگە اشىپ وتىر دەپ وي­لاماڭىزدار, بۇل ەلدىڭ ءمۇد­دەسى ءۇشىن جاسالىپ وتىرعان جاناشى­ر­لىق دەپ ەسكەرتۋدى دە ۇمىتپادىق. قاي كۇندە بولسا دا نە نارسەنىڭ شەكتەن شىعۋى جامان, قۇراندا دا سولاي دەيدى عوي. دوللاردى دا شەكتەن ارتىق قىسۋعا بولمايدى, ويتكەنى, ونىڭ زيانى حالىققا تيەدى. وسى ماسەلەلەردى ەسكەرىپ, ۇلتتىق بانك ۇلاعاتتى شەشىم قابىلدار دەگەن ۇمىتتەمىز. ايقىن قوڭىروۆ, ءماجىلىس دەپۋتاتى