«ورتالىق ازيا – وڭتۇستىك كاۆكاز – تاياۋ شىعىس ۇشتاعانىنداعى قاۋىپسىزدىك, گەوساياسات جانە تۇركى ينتەگراتسياسى». ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە وتكەن حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا وسىنداي تاقىرىپ اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى. ەكى كۇنگە سوزىلعان جيىنعا ازەربايجان, تۇركيا, ءۇندىستان, پاكىستان, قىرعىزستان, وزبەكستان, ارمەنيا, گرۋزيا, رەسەي جانە ۇلىبريتانيادان كەلگەن عالىمدار, ساراپشىلار مەن تالداۋ ورتالىقتارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
حالىقارالىق باسقوسۋ قازىرگى گەوساياسي احۋالداعى ەۋرازيا كەڭىستىگىنىڭ ماڭىزىن, وڭىرارالىق قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىن, تۇركى ينتەگراتسياسىنىڭ دامۋ باعىتىن, سونداي-اق كولىك-لوگيستيكا دالىزدەرىنىڭ ستراتەگيالىق ءرولىن تالقىلاۋعا ارنالدى.
عىلىمي جيىندى ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ حالىقارالىق قاتىناستار فاكۋلتەتىنىڭ حالىقارالىق قاتىناستار جانە الەمدىك ەكونوميكا كافەدراسى, ايماقتىق قاتىناستاردى تالداۋ ورتالىعى جانە حالىقارالىق عىلىمدى دامىتۋ ورتالىعى ۇيىمداستىردى. كونفەرەنتسيا PhD, دوتسەنت مىندەتىن اتقارۋشى ادىلبەك ەرمەكباەۆ جەتەكشىلىك ەتەتىن «قازاقستاننىڭ ۇلتتىق مۇددەلەرىن قامتاماسىز ەتۋ كونتەكسىندە حالىقارالىق ترانسكاسپي باعىتىن ىسكە اسىرۋداعى سىن-قاتەرلەر مەن مۇمكىندىكتەر» جانە «تۇركى ينتەگراتسياسىن تەرەڭدەتۋ: قازاقستان ءۇشىن پەرسپەكتيۆالار, گەوساياسي تاۋەكەلدەر مەن قاۋىپتەر» عىلىمي جوبالارى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلدى.
كونفەرەنتسيا بارىسىندا ورتالىق ازيا, وڭتۇستىك كاۆكاز جانە تاياۋ شىعىس كەڭىستىگىندەگى قاۋىپسىزدىك ارحيتەكتۋراسى, گەوساياسي وزگەرىستەر, وڭىرلىك ينتەگراتسيا, ەنەرگەتيكا, كوشى-قون, سۋ رەسۋرستارى, كولىك دالىزدەرى جانە حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق ماسەلەلەرى تالقىلاندى. ساراپشىلار اتالعان وڭىرلەردىڭ ءبىر-بىرىمەن بارعان سايىن تىعىز بايلانىسىپ كەلە جاتقانىن, سوندىقتان ولاردىڭ بىرىندەگى ساياسي نەمەسە ەكونوميكالىق وزگەرىس تۇتاس ەۋرازيا كەڭىستىگىنە اسەر ەتەتىنىن ايتتى.
پانەلدىك سەسسيالاردا وڭىرلىك جانە وڭىردەن تىس اكتورلاردىڭ سىرتقى ساياسي باسىمدىقتارى, تاياۋ شىعىستاعى تۇراقسىزدىقتىڭ كورشىلەس ايماقتارعا ىقپالى, تۇركيا ساياساتىنىڭ وزگەرۋى, ءۇندىستاننىڭ ستراتەگيالىق مۇددەلەرى جانە قازاقستاننىڭ تاياۋ شىعىس ەلدەرىمەن قارىم-قاتىناسىنداعى كوپۆەكتورلى ۇستانىمى قاراستىرىلدى. قاۋىپسىزدىك تاقىرىبىنا ارنالعان سەسسيادا پاكىستان, اۋعانستان جانە ورتالىق ازيا توعىسىنداعى ترانسۇلتتىق قاتەرلەر, تەرروريزم, ءداستۇرلى ەمەس قاۋىپتەر, سۋ فاكتورى, كوشى-قون ۇدەرىستەرى جانە ايماقتىق تۇراقتىلىق ماسەلەلەرى تالقىلاندى. سونىمەن قاتار شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدەگى ءرولى مەن جاساندى ينتەللەكتىنىڭ جۇمساق كۇش قۇرالى رەتىندەگى الەۋەتى ءسوز بولدى.
تۇركى ينتەگراتسياسىنا ارنالعان وتىرىستا ساراپشىلار تۇركى الەمىنىڭ قازىرگى دامۋ باعىتىن, تۇركى ايماقشىلدىعىنىڭ كەلەشەگىن, مادەني جانە ءبىلىم بەرۋ قاۋىپسىزدىگىن, سونداي-اق تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ ساياسي, گۋمانيتارلىق جانە ساراپشىلىق بايلانىستاردى نىعايتۋداعى ورنىن تالقىلادى. قازاقستان, ازەربايجان جانە تۇركيانىڭ ستراتەگيالىق ۇستانىمدارى مەن جاھاندىق تۇراقسىزدىق جاعدايىنداعى ىقتيمال تاۋەكەلدەر دە نازارعا الىندى.
كونفەرەنتسيا قورىتىندىسىندا قاتىسۋشىلار ورتالىق ازيا, وڭتۇستىك كاۆكاز جانە تاياۋ شىعىس ەلدەرى اراسىنداعى عىلىمي جانە ساراپشىلىق ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بىرلەسكەن زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ, ۋنيۆەرسيتەتارالىق بايلانىستاردى دامىتۋ جانە وڭىرلىك قاۋىپسىزدىك پەن ينتەگراتسيالىق ۇدەرىستەر بويىنشا تۇراقتى اكادەميالىق ديالوگ قالىپتاستىرۋ ماڭىزدى باعىت رەتىندە ايقىندالدى.