اقتوبە وبلىسى بيىل سۋ تاسقىنى قاۋپى ورتاشا دەڭگەيدەگى ءوڭىردىڭ قاتارىنا ەندى. وعان قىستا تۇسكەن قاردىڭ ازدىعى, جەردەگى توڭنىڭ جۇقالىعى سىندى بىرنەشە سەبەپ بار.
دەگەنمەن تابيعاتتىڭ توسىن مىنەزىن الدىن الا بولجاۋ مۇمكىن ەمەس. ونىڭ ۇستىنە الدىڭعى جىلدارداعى تاسقىننىڭ كەلتىرگەن زاردابىن جۇرت ۇمىتقان جوق. بيىل جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن بولىنگەن 639 ملن تەڭگە وزەن جاعالاۋلارىن بەكىتۋگە, سۋ وتكەلدەرىن قوقىس پەن قۋراعان اعاش-قامىستان تازارتۋعا, ينەرتتى ماتەريالدار مەن جانار-جاعارماي ساتىپ الۋعا, قالا كوشەلەرىندە جينالعان قار سۋىن شىعارۋعا جۇمسالىپ جاتىر. قازىر قالا كوشەلەرى مەن تۇرعىن ءۇي الاپتارىندا جينالعان ەرىگەن قار سۋىن سورۋعا 120 اسسەنيزاتور كولىگى, ەكى جىلجىمالى سورعىلاۋ بەكەتى, موتوپومپالار, باسقا دا ارنايى تەحنيكالار جۇمىلدىرىلىپ, 10 مىڭ تەكشە مەتر ينەرتتى ماتەريال, 15 مىڭ دانا قاپ دايىندالدى. قالا كوشەلەرىندەگى ارىقتار مەن سۋاعارلار قار مەن مۇزدان تازارتىلدى. اقتوبەدەگى سۋ جينالاتىن ارىقتاردى بۇرۋ جۇيەسى رەتكە كەلتىرىلدى. جۇيەنىڭ جالپى ۇزىندىعى – 61,6 شاقىرىم, ونىڭ ىشىندە 55 شاقىرىمى – اشىق ارىقتار, 6,6 شاقىرىمى – جابىق جەلىلەر. بۇگىندە 45 درەناجدى-جيناقتاۋ قۇدىعى مەن بەس سورعىلاۋ بەكەتى جۇمىسقا دايىن.
قالا شەتىندەگى ەلەك, سازدى وزەندەرىندە مۇز جارۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. جىلدا كوكتەمدە قالا شەتىندەگى تۇرعىن ءۇي الاپتارىنا قاۋىپ توندىرەتىن پەسچانكا وزەنىنىڭ 800 مەتر ارناسى قامىستار مەن قۋراعان اعاشتاردان تازارتىلىپ, جاعالاۋى بەكىتىلدى. وبلىستىق توتەنشە جاعداي دەپارتامەنتىنىڭ ماماندارى اۆتوكولىك جولدارىنداعى سۋ وتكىزۋ وتكەلدەرى مەن كوپىرلەردىڭ اينالاسىن تازارتىپ, سۋ جولىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن جولداردى ارشىدى. ويىل, ىرعىز وزەندەرىنىڭ سەڭ جۇرەتىن بولىكتەرىندە مۇز جارۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. بۇل – دالالىق وزەندەردىڭ ارناسىنان شىعىپ, جاعالاۋداعى ەلدى مەكەندەر مەن كولىك جولدارىن باسىپ قالماس ءۇشىن جاسالعان شارالار.
«قازسۋشار» رمك اقتوبە وبلىستىق فيليالىنىڭ ديرەكتورى رينات شاۋەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, قارعالى, اقتوبە, سازدى سۋقويمالارى تاسقىن سۋدى قابىلداۋعا دايىن. قارعالى سۋقويماسى 193 ملن تەكشە مەتر, اقتوبە سۋقويماسى 143 ملن تەكشە مەتر, سازدى 4,6 ملن تەكشە مەتر سۋ قابىلداي الادى. ەگەر سۋ دەڭگەيى تەز كوتەرىلىپ, قويمالار تولىپ بارا جاتسا, قارعالى, ەلەك, سازدى وزەندەرىنە جىبەرۋگە بولادى. قازىر وسى ستراتەگيالىق نىسانداردا تاۋلىك بويى كەزەكشىلىك ۇيىمداستىرىلعان.
اقتوبە وبلىسىندا دالالىق وزەندەر ءساۋىردىڭ باسىندا تاسيدى. «قازگيدرومەت» رمك فيليالىنىڭ حابارلاۋىنشا, كۇن كۇرت جىلىنعاندا اقتوبە سۋقويماسىنا 110 ملن تەكشە مەتر, قارعالىعا 72 ملن تەكشە مەتر سۋ جينالۋى مۇمكىن. سازدى سۋقويماسى نەگىزىنەن ەرىگەن قار سۋىمەن تولىعاتىن بولعاندىقتان, ماماندار جينالعان سۋدى بىرتىندەپ سازدى وزەنىنە جىبەرىپ وتىرۋدى جوسپارلاعان. دەگەنمەن بىلتىرعى جىلدارعا قاراعاندا, وڭىردە سۋ تاسقىنى قاۋپى اسا جوعارى ەمەس ءارى كەلەتىن سۋ مولشەرى دە از دەگەن بولجام بار.
اقتوبە وبلىسى