وركەندەۋدىڭ قوزعاۋشى كۇشى

قاسىم-جومارت توقاەۆ ساياسي قىزمەتىنىڭ ءار كەزەڭىندە جاستاردى ستراتەگيالىق رەسۋرس ءارى ەل دامۋىنىڭ قوزعاۋشى كۇشى رەتىندە قاراس­تى­رىپ كەلەدى. جىل باسىنداعى ءداستۇرلى كەڭ كولەم­دەگى سۇحباتىندا دا مەملەكەت باسشىسى وسى ۇستانىمىنا بەرىك ەكەنىن اڭعارتتى. بۇل – كەز­­دەيسوق ەمەس, دەموگرافيالىق ءارى الەۋمەتتىك شىن­­دىقپەن ساباقتاسقان ۇستا­نىم. سەبەبى بۇ­گىن­دە ەل حالقىنىڭ شامامەن 30 پايىزىن جاس­­تار قۇ­رايدى. دەمەك ەلدىڭ بولا­شاعى, دامۋ با­عى­تى مەن رەفور­مالاردىڭ ناتيجەسى, ەڭ الدىمەن, وسى بۋىننىڭ ساناسى مەن بەل­سەن­دىلىگىنە تىكە­لەي بايلانىستى.

سۇحباتتا پرەزيدەنت جاستارعا جۇكتەلەر نەگىزگى مىندەت رەتىندە جاۋاپ­كەرشىلىك مادەنيە­تىن قا­­لىپتاستىرۋ ماسەلەسىن العا شى­­­عاردى. مەملەكەت باسشىسى تا­لاپ­شىلدىقتى تەك سىن ايتۋ نە­­مەسە نارازىلىق بىلدىرۋمەن شەكتەمەي, ونى ناقتى ىسپەن, ادال ەڭبەكپەن جانە كاسى­بي وسۋگە ۇمتىلۋمەن ۇشتاستىرۋ قاجەت­تىگىن اتاپ ءوتتى. ياعني ەلگە دەگەن جاناشىرلىق سوزبەن ەمەس, ناق­تى ارەكەتتەن كورىنۋگە ءتيىس. بۇل پىكىردى «اسسام­بلەيا جاستارى» رەسپۋبليكالىق قوعام­دىق بىر­­لەس­تىگىنىڭ توراعاسى تيمۋر جۇمىرباەۆ تا قولدايدى.

– مەملەكەت باسشىسى سۇحبا­تىن­دا حاكىم اباي مۇراسىنا ەرەك­شە ءمان بەردى. ۇلى وي­شىلدىڭ قارا سوزدەرىندە ەڭبەك پەن ءبىلىم, ىزگى­لىك پەن كىسىلىك قاسيەتتەر تەرەڭ قامتىلعان. بۇل قۇندىلىقتار تسيفرلاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكت داۋىرىندە دە وزەكتىلىگىن جويمايدى. ولار ادام مادەنيەتى مەن پاراساتىن ايقىندايتىن نەگىزگى ولشەم بولىپ قالا بەرەدى. وسى تۇرعىدا «اسسامبلەيا جاستارى» ءۇشىن اعارتۋشىلىق, مادەني جانە كرەاتيۆتى جوبالار ارقىلى جاسامپاز ءپاتريوتيزمدى ناسيحاتتاۋ – باستى باعىتتاردىڭ ءبىرى. ۇيىم ابايدىڭ «تولىق ادام» ءىلىمىن ءتۇرلى فورماتتا دا­رىپتەپ كەلەدى. سونىڭ ىشىندە اباي وقۋلارىن وتكىزۋ جانە ۇلى ويشىلدىڭ تۋعان جەرىنە ەكسپەديتسيالار ۇيىمداستىرۋ بار. مۇنداي باستامالار جاستارعا اقىن شىعارماشىلىعىمەن ءۇستىرت تانىسىپ قانا قويماي, ونىڭ ەڭبەكتەرىندەگى تەرەڭ ويلاردى زەردەلەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بيىل دا كەزەكتى اباي وقۋ­لارى جوسپارلانعان. بۇل ءىس-شارا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن عانا ەمەس, كورشىلەس مەملەكەتتەردەن دە تالاپتى جاستاردىڭ باسىن قوسادى, – دەدى ت.جۇمىرباەۆ.

سونىمەن قاتار ول پرەزيدەنت جۇكتەگەن مىندەت­تەردى ناقتى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىنداعى بيىل­عى جوسپارلارىمەن ءبولىستى. ونىڭ ايتۋىن­شا, جاۋاپكەرشىلىگى جوعارى ءارى باسە­كەگە قابىلەتتى جاس بۋىندى تاربيەلەۋگە باعىت­تال­عان «جاڭا تولقىن», «قازاقستان حالقى اسسام­بلەيا­سىنىڭ كوشباسشىلار مەكتەبى», «Jastar Wave», «Jastar Generation» سىندى تۇراقتى جو­با­لا­رىنان بولەك, بىرقاتار جاڭا باستاما ىسكە قوسىلادى.

– بيىل ءبىز قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ «مەنىڭ تازا قازاقستانىم» جوباسىن ىسكە اسى­رۋعا كىرىسەمىز. باس­تاما قور­شاعان ورتاعا ۇقىپ­تى قاراۋ مادەنيەتىن قالىپ­تاس­تىرۋدى كوزدەيدى. سو­نىمەن قاتار قوعامدىق كەسەلدەردەن – لۋدومانيا, ەسىرتكىگە تاۋەلدىلىك پەن ماسكۇنەمدىكتەن اۋلاق بولۋعا, ياعني نيەت پەن ءىستىڭ تازالىعىنا باسا نازار اۋدار­ماقپىز. مەملەكەت باسشىسى اتاپ وتكەندەي, تازالىق ۇلتتىق بولمىسىمىزدىڭ وزەگىنە اينالۋى كەرەك. «مەن قازاقستاننىڭ پاتريوتىمىن» جوباسىن دا باستايمىز. ىلكىمدى ءىس ەلدىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە ناقتى ۇلەس قوسىپ جۇرگەن جاستاردىڭ جەتىستىكتەرىن ۇلگى ەتۋدى ماقسات ەتەدى. ونىڭ ۇستىنە, پرەزيدەنت 2026 جىلدى تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى دەپ جاريالادى. وسىعان وراي, كوپتەگەن جوبا اتالعان سالالارداعى داعدىلاردى مەڭ­گە­رۋگە باعىتتالادى. قازىردىڭ وزىندە «Digital Assembly» ءمودۋلى ىسكە قوسىلدى, ال ۇيىم بەل­سەن­دى­لەرى الەۋمەتتىك جوبا­لارعا ارنالعان جاڭا تسيفرلىق شە­شىمدەردى ازىرلەۋگە جۇمىل­دى­رىل­دى. الدىمىزدا وتە ماڭىزدى ءارى جاۋاپتى مىندەت تۇر. بۇل جۇمىستىڭ تاۋەلسىزدىكتىڭ 35 جىل­دىعىمەن تۇسپا-تۇس كەلۋىنىڭ ءمانى زور, – دەدى «اسسامبلەيا جاستارى» رقب توراعاسى.

سۇح­باتتا كوتەرىلگەن تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلە – قۇندىلىقتار جۇيەسى. قاسىم-جومارت توقاەۆ جاستاردىڭ اشىق ويلى, ادىلەتتى قوعامدى قالايتىن تالابىن قولداي وتىرىپ, ۇلتتىق بولمىس پەن تاريحي جادىنى ساقتاۋدىڭ ماڭىزىن ەسكە سالدى. پرەزيدەنت ءۇشىن جاڭاشىلدىق پەن ۇلتتىق قۇندىلىقتار ءبىر-بىرىنە قارسى ۇعىم ەمەس, كەرىسىنشە, ءبىرىن-ءبىرى تولىقتىراتىن تىرەك ەكەنى اڭعارىلادى. ءارى ءسوز اراسىندا مەملەكەت باسشىسى جاستاردى پوپۋليزمگە, جەڭىل جول ىزدەۋگە نەمەسە ارانداتۋشىلىق كوزقاراستارعا ەرمەۋگە جاناما تۇردە ەسكەرتۋ جاسادى. ونىڭ پىكىرىنشە, ەلدىڭ تۇراقتىلىعى مەن ۇزاقمەرزىمدى دامۋى سابىرلى, ساۋاتتى ءارى جاۋاپتى ۇرپاقتىڭ قولىندا. سون­دىق­تان جاستارعا قويىلاتىن تالاپ تا جوعارى.

– مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەل بولاشاعىنا قاتىس­تى پايىمى, ساياسي ينستيتۋتتاردى جاڭ­عىرتۋ مەن ەكونوميكالىق تەتىكتەردى جاڭارتۋ جوسپارى تىكەلەي جاس­تار­عا ارنالعان. ويتكەنى جاڭا جاعدايدا ءومىر سۇرەتىن دە, بۇگىنگى رەفورمالاردىڭ يگىلىگىن كورەتىن دە – كەلەشەك ۇرپاق. سوندىقتان پرە­زيدەنت سۇحباتىنداعى نە­گىز­گى مەسسەندجدەردى جاس وقىرمان­دار­دىڭ تەرەڭ ءتۇسىنىپ, زەردەلەگەنى ماڭىزدى. اسىرەسە وسكەلەڭ ۇرپاق بۇگىنگى احۋالعا ارمان-قيالمەن ەمەس, ناقتى كوزقاراسپەن قاراۋى قاجەت, ۆيرتۋال­دى ەمەس, شىنايى الەمدە ءومىر ءسۇرۋى كەرەك. اۋىر­دىڭ ۇستى­مەن, جەڭىلدىڭ استىمەن جۇر­مەي, ەرىنبەي ەڭبەك ەتىپ, ءوزىن تەمىر­دەي تارتىپكە تاربيەلەي بىل­گەنى ءجون دەگەنى ماڭىزدى. ياعني جاس بۋىن جاساندىلىق مەن كوزبوياۋشىلىققا بوي الدىرماي, وتانعا دەگەن سۇيىسپەن­شى­لىكتى سوزبەن ەمەس, ناقتى ىسپەن, جەتىستىكتەرمەن, تىڭ جاڭا­لىق­تارمەن, وقۋداعى نە كاسىبي جەتىس­تىكتەرىمەن ولشەۋى قاجەت. ەلدىڭ ەڭ باستى كاپيتالى دا وسىدان قا­لىپتاسادى. سوندا عانا الەۋ­مەت­تىك جەلىدە ءجيى ايتىلاتىن قازاقستاننىڭ پرايم-ءداۋىرى باستالادى, – دەدى «مەديتسينا جاس­تارى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى ابىلايحان ءابدىراش.

قورىتا ايتقاندا, پرەزيدەنت جاستاردى تەك مەملەكەتتىڭ قول­داۋىنا يەك ارتاتىن الەۋمەت­تىك توپ رەتىندە ەمەس, ەل تاعدىرىنا تىكەلەي ىقپال ەتەتىن شەشۋشى كۇش رەتىندە قاراستىرادى. ال جۇكتەلگەن مىندەتتىڭ وزەگى – ءبىلىم, ەڭبەك, جاۋاپكەرشىلىك جانە ەلگە ادال قىزمەت. بۇل – بۇگىنگى جاستار ءۇشىن عانا ەمەس, قازاقستاننىڭ ۇزاقمەرزىمدى دامۋى ءۇشىن دە ايقىنداۋشى فاكتور.