قازاق كينوسىنىڭ جارقىن بەلەسى

سالا باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, كەيىنگى جىلدارى كوپشىلىك كورەر­مەننىڭ, سونىڭ ىشىندە شەتەلدىك اۋدي­تو­ريانىڭ دا قازاق فيلمدەرىنە ىقى­لاسى ارتىپ كەلەدى.

جوعارىدا اتاپ وتكەن جەتىستىكتەرمەن قاتار بيىل كەيىنگى 30 جىلدا العاش رەت قازاق­ستان كانن قالاسىندا وتكەن ەڭ ءىرى كينونارىقتاردىڭ ءبىرى – «Marché du Film» الاڭىندا ءوز ستەندىن ۇسىندى. بۇل – وتاندىق پروديۋسەرلەر مەن ديستريبيۋتورلار ءۇشىن ۇلكەن بەلەس.

«سونىمەن قاتار ءبىز «ەۋرازيا» حالىق­ارالىق كينوفەستيۆالىن قايتا جاڭ­عىرت­تىق. بۇل – ناقتى قادامدار­­دىڭ ءبىرى. ءبىز ءۇشىن فيلمدەرىمىزدىڭ شەتەلدىك فەستيۆالداردا كورىنگەنى عانا ەمەس, ءوز كورەرمەندەرىمىزگە دە كەڭىنەن جەتۋى اسا ماڭىزدى. بيىل ەلىمىزدىڭ كينوتەاترلارىندا «تەزەك», «فەيكوۆىي ارمان», «قايتادان» سەكىلدى وتاندىق 10 فيلم كورسەتىلدى. سولاردىڭ ىشىندە «قايتادان» ءفيلمى پرو­كاتتا 1 ميلليارد تەڭگەدەن استام تابىس تا­ۋىپ, مەملەكەت سالعان قاراجات­­­تى تولىق قايتاردى. بۇل – كينو سالاسىن جاڭ­عىر­تۋداعى باعىتىمىزدىڭ دۇرىس ەكەنى­نىڭ ءبىر دالەلى» دەيدى مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ايدا بالاەۆا.

قازىر كورەرمەن اۆتورلىق تۋىندىلاردان گورى, كوبىنە جەڭىل جانرداعى فيلمدەردى تاڭدايتىن بولعان. سول سەبەپتى جوبالاردى ىرىكتەۋ كەزىندە كوبىنە يدەيا جانە ستسەناريمەن قاتار, ءفيلمنىڭ كورەرمەنگە قانشالىقتى قىزىق بولاتىنىنا دا ءمان بەرىلەدى ەكەن.

2024 جىلدان باستاپ مەملەكەت تارا­پىنان قولداۋ تاپقان ءاربىر فيلم الدىمەن ەل كينوتەاترلارىن­دا كورسەتىلۋگە ءتيىس دەگەن مىندەتتى شارت ەنگىزىلدى. تەك سودان كەيىن عانا ونلاين-پلاتفورمالارعا شىعارى­لادى. اتالعان شەشىم فيلمدەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرىپ, كورەرمەن­­مەن بايلانىس ورناتۋعا سەبەپ بولادى.

ء«بىز تاريحي ءارى پاتريوتتىق باعىت­­تاعى جوبالاردى دا تۇراقتى تۇردە قولدايمىز. سونىڭ ايعاعى – جۋىر­دا جارىق كورگەن «كاپيتان بايتاسوۆ» ءفيلمى. بۇل تۋىندى – ەرلىك, نامىس پەن بورىش الدىنداعى ادالدىق جايىندا تەرەڭ ويعا جەتەلەيدى. حا­لىق قاھارمانى, پوليتسيا كاپيتانى عازيز بايتاسوۆتىڭ ەرلىگىنە ارنالعان شىعارما كوپشىلىكتى ىزگى قۇندىلىقتارعا ۇندەيدى.

سونداي-اق تاعى ءبىر ايرىقشا جوبا – ء«اليا» فيلمىنە توقتالىپ وتكىم كەلەدى. «Microcosm Pictures» جاۋاپ­كەر­شىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەس­تى­گى­مەن بىرلەسكەن جوبا بىلتىر ۇلتتىق كينونى قولداۋ ورتالىعى وتكىزگەن بايقاۋدا جەڭىمپاز اتانعان ەدى. الايدا پروداكشن-كومپانيا قارجىلىق سەبەپتەرگە بايلانىستى تۇسىرۋدەن باس تارتتى. سوعان قاراماستان, الداعى ۋاقىتتا بۇل يدەيا قايتا جاندانىپ, ءاليا مولداعۇلوۆا تۋرالى فيلم مىندەتتى تۇر­دە كورەرمەندەرگە جول تارتادى دەپ سەنەمىز» دەيدى مينيستر.

ونىڭ مالىمدەۋىنشە, كينو ءوندىرىسىن بارىنشا اشىق ءارى زامانعا ساي ەتۋ ماقساتىندا ە-كينو اتتى تسيفرلىق پلاتفورما قۇرىلىپ جاتىر. وندا فيلمدەردىڭ ءتۇسىرىلىمى, تابىسى, كورەرمەننىڭ سانى سياقتى بارلىق دەرەك جينالادى. بۇگىندە ەلىمىزدەگى كينوتەاترلاردىڭ جارتىسى وسى جۇيە­گە قوسىلدى. بۇل باعىتتا جۇمىس جال­عا­­سۋ­دا. ە-كينو جۇيەسى نارىقتاعى ناقتى جاعدايدى اشىق كورۋگە جول اشادى.

ناقتى وزگەرىس ءوز ناتيجەسىن بەرە باستاعان. سونىڭ ناتي­جەسىندە, مەملەكەت قولداۋىنا يە بولعان 57 جوبانىڭ 40-ى – جاس رەجيسسەرلەردىڭ جۇمىسى. ال قازاق تىلىندەگى فيلمدەردىڭ ۇلەسى بۇگىندە 75 پايىزعا جەتىپ وتىر.

كينەماتوگرافيا تۋرالى زاڭعا ەن­گىزىل­گەن جاڭا تۇزەتۋلەر مەملەكەتكە قارجىلاندىرۋدىڭ 30 پايىزىن تىكەلەي «قازاقفيلم» كينوستۋدياسىنا بولۋگە جول اشتى. بۇل – ۇلتتىق كينو يندۋسترياسىنىڭ كوشباسشىسى ءۇشىن ۇلكەن مۇمكىندىك.

«بۇگىندە «قازاقفيلم» بەلسەن­دى دامىپ, سەرىكتەستەرمەن بىرلە­سىپ جۇمىس ىستەپ, تەحنيكالىق مۇم­كىن­دىكتەرىن ارتتىرىپ كەلەدى. كينو­ستۋ­ديا ۇلتتىق كينو قورىن تسيفر­لان­دىرۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ جۇ­­­مىس­تارىن جۇرگىزۋدە. سونىمەن بىرگە «قازاقانيماتسيا» جوباسى ىسكە قوسىلىپ, ەلىمىزدە العاش رەت انيماتسيانى كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ بولىگى رەتىندە دامىتۋ تۇجىرىمداماسى ازىرلەندى. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – شىعار­ما­شىلىق ەركىندىككە جاعداي جاساۋ جانە اۆتور مەن كورەرمەن اراسىندا سەنىمدى ديالوگ ورناتۋ.

بارلىق ۇيىمداستىرۋشىلىق جانە تەحنيكالىق شەشىم اشىق ءارى زاڭ اياسىندا قابىلدانادى. قازىر ۇلتتىق كينونى قولداۋ ورتالىعىن «قازاقفيلم» كينوستۋدياسىمەن بىرىك­تىرۋ ماسەلەسى قاراستىرىلىپ جاتىر. بۇل – ءوندىرىس ۇدەرىسىن جەڭىل­دەتىپ, تيىمدىلىكتى ارتتىرۋعا باعىت­تالعان قادام. مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى الداعى ۋاقىتتا دا وتان­دىق كينونى دامىتۋ باعىتىنداعى جۇمىسىن جالعاستىرا بەرەدى», دەيدى ايدا عالىمقىزى.

سونىمەن قاتار مينيستر قوعام تاراپىنان تۇسەتىن سۇراقتارعا توقتالدى. ماسەلەن, جاقىندا كوپ تالقىلانعان تاقىرىپتاردىڭ ءبىرى – رەجيسسەر رۇستەم وماروۆتىڭ «وفسايد» اتتى سەريالىنىڭ YouTube جەلىسىنەن ءوشى­رىلىپ, اۆتوردىڭ Instagram پاراق­شاسىنىڭ بۇعاتتالۋى. «بۇل جاعدايدىڭ جەكە, ياعني ناقتى ءبىر اككاۋنتقا قاتىستى جايت ەكەنىن اتاپ وتكىم كەلەدى. مۇنداي كەزدە اككاۋنت يەسى ءوز بەتىمەن ونلاين-پلاتفورمانىڭ اكىمشىلىگىنە حابارلاسىپ, پاراقشانى قالپىنا كەلتىرۋ جانە سەبەپتەرىن انىقتاۋ تۋرالى ءوتىنىش بەرە الادى.

وتاندىق ونلاين-سەريالدار مەن بەينەجوبالاردا ادەپسىز سوزدەردىڭ قولدانىلۋىنا بايلانىستى دا سۇراقتار كوتەرىلدى. بۇل رەتتە ەسكەرەتىن جايت – قازىرگى زاڭنامادا مۇنداي ارەكەت ءۇشىن ناقتى جاۋاپكەرشىلىك بەلگىلەنگەن. ياعني قوعامدىق ورىنداردا ادەپسىز ءسوز ايتۋ — ۇساق بۇزاقىلىق دەپ تانىلادى. ول ءۇشىن 20 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش كولەمىندە ايىپپۇل سالۋ, 20-دان 60 ساعاتقا دەيىن قوعامدىق جۇمىستارعا تارتۋ نەمەسە 5-تەن 15 تاۋلىككە دەيىن اكىمشىلىك قاماۋعا الۋ جازاسى قاراستىرىلعان. قۇزىرلى ورگاندار ءاربىر وسىنداي جاعدايدى جەكە قاراستىرادى.

بيىل جىل باسىنان بەرى ينتەرنەت­تەگى مونيتورينگ ناتيجەسىندە وسىنداي 50-دەن استام قۇقىقبۇزۋشىلىق انىقتالىپ, ولاردىڭ بارلىعى بويىنشا ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنە ءتيىستى حابارلاما جولداندى» دەدى مينيستر.

ءسوزىن تۇيىندەي كەلە سالا باسشىسى مينيسترلىك ءاردايىم اشىقتىقتى, شىعارماشىلىق ەركىندىكتى جانە كورەر­مەن­گە دەگەن جاۋاپكەرشىلىكتى باس­تى ماقسات ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار كينو مەن مەديا سالاسىنىڭ دامۋى قو­عامعا, مادەنيەتكە جانە بۇقارانى ورتاق قۇندىلىقتارعا قۇرمەتپەن قاراۋعا نەگىزدەلۋگە ءتيىس ەكەنىنە توقتالدى.

دايىنداعان –

جولدىباي بازار,

«Egemen Qazaqstan»