«مەكتەپ – كەمە, ءبىلىم – تەڭىز» دەگەن ۇعىمنىڭ استارى تەرەڭدە جاتىر. وسى قاناتتى سوزگە دالەل بولارلىق ءبىلىم مەكەمەلەرى قازاقستاندا كوپتەپ سانالسا, باردى باعالاپ, ءبىلىمىن جەتىك سارالاپ, ولاردى حالىققا جەتكىزگەننىڭ ەش ايىبى جوق.
وسى تۇرعىدا, ءبىلىم مەكەمەلەرىنىڭ اراسىندا كوپشىلىكتىڭ ىقىلاسىنا بولەنگەن, از ۋاقىت اراسىندا تولاعاي تابىستارىمەن قازاقستاندى الەمگە پاش ەتىپ كەلە جاتقان ءبىلىم ورداسىنىڭ ءبىرى – استانا قالاسىنداعى دارىندى قىز بالالارعا ارنالعان قازاق-تۇرىك ليتسەيى مەملەكەتتىك مەكەمەسى. بۇگىندە ءوز بالالارىن وسى ليتسەيگە بەرۋگە ىنتالىلار كوپ بولعانىمەن, ول تۋرالى بىرەۋ بىلسە, بىرەۋ بىلە بەرمەيدى. حالىقتان كەلەتىن كوپتەگەن سۇراقتاردىڭ كەيبىرەۋلەرىنە نازار اۋدارساق: الدىمەن, «بۇل ليتسەي اقىلى ما؟», «قاي سىنىپتان باستاپ قابىلدانادى؟», «قانداي ساباقتار اعىلشىن تىلىندە جۇرگىزىلەدى؟» «ۇستازدارى شەتەلدىكتەر مە؟», «قانشا بالا قابىلدانادى, قاي ۋاقىتتاردان باستاپ قانداي پاندەردەن ەمتيحان الىنادى جانە قاشان», دەگەن سياقتى سۇراقتار كوپ.
جالپى, قازاقستانداعى 30-عا جۋىق قازاق - تۇرىك ليتسەيلەرى 1992 جىلى ەكى ەل پرەزيدەنتتەرى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن تۇرعىت ءوزالدىڭ قولداۋىمەن اشىلعان بولاتىن. مۇنداعى ماقسات – ەكى ەل اراسىندا ءبىلىم سالاسىندا تاجىريبە الماسىپ, ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ جانە قازاقستانعا قىزمەت ەتەتىن ءبىلىمدى, بىلىكتى, قازىرگى وركەنيەتكە ساي مىنەز-قۇلقى, تاپقىرلىعى, تالابى مەن تالانتى جەتىك, ءوز ورتاسىنان وزىق شىعىپ, باسەكەگە توتەپ بەرە الاتىن, مەملەكەتتىك, شەتەل, ورىس تىلدەرىن ەركىن مەڭگەرگەن جاس ۇرپاق تاربيەلەۋ. استانا قالاسىنداعى دارىندى قىز بالالارعا ارنالعان قازاق-تۇرىك ليتسەيى 2003 جىلى ءساۋىر ايىندا اشىلعان.
وتكەن ون ەكى جىل ىشىندە وسىندا وقيتىن قانشاما دارىندى قىز شەت مەملەكەتتەردە وتكىزىلەتىن ءبىلىم وليمپيادالارىنا قاتىسىپ, التىن, كۇمىس, قولا مەدالداردى قانجىعالارىنا بايلادى. قازىرگى ۋاقىتتا ولار شەت مەملەكەتتەردىڭ جانە ءوز ەلىمىزدىڭ ماڭدايالدى جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الۋدا. ال ليتسەيدەگى ءبىلىم جۇيەسىنە كەلەر بولساق, قازاق, ورىس, اعىلشىن جانە تۇرىك تىلدەرى وقىتىلادى, سونىڭ ىشىندە ماتەماتيكا, حيميا, بيولوگيا, فيزيكا, ينفورماتيكا پاندەرى 7-11 سىنىپتاردا اعىلشىن تىلىندە وقىتىلادى. بۇل دەگەنىمىز, ءبىزدىڭ جاس ۇرپاقتىڭ وزگە ەلدەرگە ەركىن شىعۋىنا جانە وڭاي قارىم-قاتىناسقا تۇسۋىنە مۇمكىندىك بەرەدى. ليتسەي ۇستازدارى – شەتەلدەردىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىن تامامداعان, ءتۇرلى ءبىلىم كوتەرۋ كۋرستارىنان وتكەن, تۇرىك اعايىندارىمىز بەن قازاق باۋىرلارىمىزدان قۇرالعان بىلىكتى ماماندار.
ليتسەيگە قىزمەتكە كەلگەننەن بەرى مەنى تامساندىرىپ كەلە جاتقان نارسە – ۇستازدار مەن وقۋشىلاردىڭ ىزگى قاسيەتتەرى. ياعني, ارىپتەستەرىمىزدىڭ ادامعا دەگەن قامقورلىعى, ادامگەرشىلىكتى بەرىك ۇستانۋى, قىزدارىمىزدىڭ ىزەتتىلىكتەرى, ءتورت تىلدە ەركىن سويلەپ, ليتسەيگە سىرتتان كەلگەن قوناقتارىمىزدى تاڭداي قاقتىرۋى. ۇجىمدا قازاقى ءداستۇر دە ەش كەنجە قالعان ەمەس. ليتسەيدە قىز بالالاردى بولە وقىتۋداعى ماقسات – ءبىر-بىرىنە باۋىر باسىپ, ءبىر ءۇيدىڭ اپالى-ءسىڭلىلى قىزدارىنداي بولىپ وسۋىنە, ءبىر-بىرىنە كومەك قولىن سوزۋعا تاربيەلەۋ. مۇنىڭ وزگە ويدان بويلارىن اۋلاق ۇستاپ وسۋلەرىنە دە ۇلكەن سەپتىگى تيۋدە.
«ءبىلىم مەن تاربيە – ەگىز ۇعىم» دەيتىن بولساق, ليتسەيىمىزدىڭ قىزدارى ونەردەن كەندە ەمەس, بۇعان دالەل مەكتەپىشىلىك ۇيىرمەلەر جانە سىنىپتان تىس شارالار ءوز دەڭگەيىندە وتكىزىلۋدە. مەكتەپىشىلىك دومبىرا ۇيىرمەسى, ۆوكال, حور, بي ءۇيىرمەلەرى دۇرىس جولعا قويىلعان. تاربيە تال بەسىكتەن باستالاتىندىعىن ەسكەرسەك, ەڭ باستىسى, تۋعان تىلگە دەگەن قۇرمەت ليتسەيدە باستى نازاردا. وسى ورايدا, استانا مەكتەپتەرىنىڭ اراسىندا ۇيىمداستىرىلاتىن جىل سايىنعى «جارقىن بولاشاق» رەسپۋبليكالىق ءتىل فەستيۆالى, كوركەمسوز وقۋ شەبەرلەرى سايىسى وسى مەكتەپتە وتكىزىلۋى تىلگە دەگەن قۇرمەتتىڭ بىرەگەي كورىنىسى. قىزدارىمىزدىڭ جەكە تۇلعا بولىپ قالىپتاسۋىنا باسقا دا شارالاردىڭ سەپتىگى مول. ايتالىق, ناۋرىز مەرەكەسىن اتا-انالارمەن بىرلەسىپ, ەرەكشە ىقىلاسپەن تويلاۋ وقۋشىلارعا سالت-داستۇرلەرىمىزدى ناسيحاتتاۋدىڭ ۇلكەن ۇلگىسى.
ادامي قاسيەتتى بىلىممەن ۇشتاستىرعاندا عانا جەتىستىك جەمىس بەرەتىنى ۇستازدارعا ايان. وسى باعىتتا ليتسەي بىلىمگە بەت بۇرعىزۋ باعىتىندا شاكىرتتەرىنىڭ قاي سالاعا بەيىم ەكەنىن انىقتاپ, سول پاندەر بويىنشا كۇش-جىگەرلەرىن جۇمسايتىنى باستى قاعيدا. ۇنەمى وقۋشىلاردىڭ ءبىلىمىن جۇيەلى تۇردە قاداعالاپ وتىرۋ باستى نازاردا. ولاي دەيتىنىم, ءار توقسان سايىن سول توقساندا وتكەن تاقىرىپتاردى تەكسەرۋ ماقساتىندا بتس ء(بىلىم تەكسەرۋ سىناقتارى) الىنىپ, تومەن كورسەتكىش كورسەتكەن وقۋشىلارمەن قوسىمشا ساباقتار جۇرگىزىلەدى, تىنىمسىز ەڭبەكپەن العا قويعان ماقساتقا جەتۋ جولىنداعى ىزدەنىس پەن جوسپارلى جۇمىستار ءوز ناتيجەسىن بەرىپ تە كەلەدى.
توقسان اۋىز ءسوزدىڭ توبىقتاي ءتۇيىنى, بالاڭىز بەيبىت ەلدىڭ ءبىلىمدى بولاشاعى بولىپ, زىمىران زاماننىڭ جاڭاشىل كوشىنە ىلەسەمىن دەسە, ليتسەيگە كەلۋگە تالپىنسىن. ال ءوزىڭىز بالاڭىزعا دۇرىس جول ءسىلتەپ, باعىت كورسەتۋگە ۇمتىلىڭىز, اعايىن.
جاسۇلان ساعىمبەكوۆ,
دارىندى قىز بالالارعا ارنالعان
قازاق-تۇرىك ليتسەيىنىڭ مۋزىكا جەتەكشىسى.
استانا.