جەر اياعى كەڭىگەندە ەلىمىزدە جول جوندەۋ ناۋقانى باستالاتىنى بەلگىلى. جول جوندەۋشىلەرمەن قاتار, جۇمىستىڭ ساپاسىنا باقىلاۋ جاسايتىن ماماندار ءۇشىن دە جاز – جاۋاپتى مەزگىل. جالپى, جول توسەنىشىنىڭ ساپاسى اسفالتتىڭ قۇرامى مەن قۇرىلىمىنا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنى انىق. سوندىقتان جول اكتيۆتەرى ساپاسىنىڭ ۇلتتىق ورتالىعى فيليالدارى جول-قۇرىلىس ماۋسىمىنىڭ باسىندا تۇراقتى نەگىزدە اسفالت-بەتون زاۋىتتارىنا (ابز) تەكسەرۋ جۇمىسىن جۇرگىزەدى.
زاۋىتتى تەكسەرۋ 16 نەگىزگى تارماقتى قامتيتىن اسفالت-بەتون زاۋىتتارىنان اسفالت-بەتون قوسپالارىن شىعارۋ مەن ونىڭ ساپاسىن باقىلاۋ جونىندەگى قاعيدا نەگىزىندە جۇزەگە اسادى (قوسپا ءتۇرىنىڭ كولەمىن ساقتاۋ, كومپونەنتتى مولشەرلەۋ دالدىگىن تەكسەرۋ, ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك تۋرالى شارا). ول شيكىزاتتى تاڭداۋ مەن دايىنداۋدان باستاپ, توسەۋ الدىندا دايىن قوسپانى باقىلاۋعا دەيىنگى ءوندىرىستىڭ بارلىق كەزەڭىن قامتيدى. تەكسەرۋ جونىندەگى دەرەكتەردى «قازجولعزي» اق وڭدەپ, rcmbase.kz جول ماتەريالى بىرىڭعاي بازاسىنا ەنگىزەدى.
ء«بىز كولىك مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جەرگىلىكتى جولداردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ اياسىندا تەكسەرۋ جۇرگىزىپ جاتىرمىز. ەلدەگى بارلىق 415 زاۋىت نارىققا شىقپاس بۇرىن تەكسەرىلەدى. ەگەر سايكەسسىزدىك انىقتالعان جاعدايدا تاپسىرىس بەرۋشىگە تەرىس قورىتىندى جىبەرەمىز. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, ءونىمنىڭ ەلىمىزدە قابىلدانعان ستاندارتتارعا سايكەستىگى قورىتىندىدا راستالادى», دەدى «جول اكتيۆتەرى ساپاسىنىڭ ۇلتتىق ورتالىعى» شجق رمك ينجەنەرلىك-تەحنيكالىق ءبولىمىنىڭ باستىعى وتەگەن قاناتباەۆ.
كولىك مينيسترلىگىنىڭ تالابىنا قاراي, ءاربىر زاۋىتتى تەكسەرۋ شەڭبەرىندە ماماندار ءونىمنىڭ بەلگىلەنگەن ستاندارتتارعا سايكەستىگىن باعالاپ, بيتۋمنىڭ, ينەرتتى ماتەريالداردىڭ ساپاسى مەن تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەردىڭ ساقتالۋىن باقىلايدى. زەرتحانادا ماتەريالدىڭ تالاپقا ساي ەكەنىنە كوز جەتكىزۋ ءۇشىن قوسپا ۇلگىلەرى مۇقيات تالدانادى.
بۇل سىندى تەكسەرۋ تەك ءنورماتيۆتى ساقتاۋعا عانا ەمەس, ەڭ باستىسى جول قوزعالىسىنا قاتىسۋشىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە باعىتتالعان ماڭىزدى جۇمىس. ويتكەنى اسفالتتىڭ ساپاسى جولدى پايدالانۋدىڭ مەرزىمى مەن اۆتوكولىك جۇرگىزۋشىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە تىكەلەي بايلانىستى. سوندىقتان باقىلاۋ تەك ءوندىرىستى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار كومپونەنتتى ساقتاۋ مەن تاسىمالداۋدى دا قامتيدى. بۇل قولدانىلاتىن ءونىمنىڭ تۇراقتىلىعى مەن جوعارى ونىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە, جولداعى ساپانى جۇيەلى باقىلاۋ مەن جىل سايىنعى ىقتيمال اۋىتقۋدى ۋاقتىلى انىقتاۋعا, ونى تەز جويۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«جول اكتيۆتەرى ساپاسىنىڭ ۇلتتىق ورتالىعى» شجق رمك ءوز جۇمىسىن جالعاستىرىپ, باقىلاۋدىڭ جوعارى دەڭگەيىن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى زاماناۋي, قاۋىپسىز جول ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋدى ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىكپەن جۇرگىزەدى. تاياۋدا استاناداعى «قاز سناب ستروي سەرۆيس» دەگەن مەردىگەر مەكەمەنىڭ زاۋىتىنا اتالعان ورتالىق ماماندارىمەن بىرگە باردىق. مۇندا ۇساق جانە ءىرى اسفالت-بەتوندى قوسپالار شىعارادى. قۇرامىندا قۇم, ءىرىلى-ۇساقتى قيىرشىق تاستار بار. وعان قوسىمشا بيتۋم قوسپاسى دا جاسالادى. ول – وتاندىق مۇناي قالدىعىنان ىستەلگەن بيتۋم قوسپاسى. ايتارلىعى مۇنداعى ينەرتتى ماتەريالدىڭ ءبارى وتاندىق ءونىم. استانا اينالاسىنداعى, اسىرەسە تاس بۇلاقتى يەكتەگەن مايلىتاۋداعى كارەرلەردەن الىنعان تاستاردان جاسالادى.
«بۇل – وزىق تەحنولوگيامەن جۇمىس ىستەيتىن ەلورداداعى بەتكە ۇستار مەردىگەر كومپانيانىڭ ءبىرى. جوعارى تالاپقا ساي ساپامەن جۇمىس ىستەۋىنە قاجەتتى اسفالت-بەتون زاۋىتتارى مەن زەرتحاناسى بار. راسىن ايتقاندا, وسى مەردىگەر كومپانيا بۇگىندە ەلوردانىڭ ىشكى جولىن 50 پايىز قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار, استانادان شىعاتىن ۇلكەن جولدارعا دا ءونىمىن جىبەرىپ وتىر. رەسپۋبليكا بويىنشا وسىنداي اسفالت-بەتون زاۋىتى 415, ونىڭ 18-ءى ەلوردادا», دەدى ءبولىم باستىعى.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەلدەگى اسفالت-بەتون زاۋىتتارىنىڭ سانى كوپ بولعانىمەن, بىرقاتارىنىڭ تەحنيكا-تەحنولوگياسىنىڭ توزىعى جەتكەن. ولار تالاپقا ساي ماتەريال شىعارا المايدى. ايتسە دە, زاۋىتتاردى جاڭارتۋ جۇمىستارى ۇزدىكسىز جۇرگىزىلىپ جاتىر. سەبەبى بۇگىندە ۇكىمەت رەسپۋبليكالىق جولدارعا قاراعاندا, جەرگىلىكتى جولدارعا باسا نازار اۋدارىپ تۇر. سوعان وراي وڭىرلەردەگى اسفالت-بەتون زاۋىتتارىنا دا سۇرانىس ارتا ءتۇستى.
«وكىنىشتىسى, زاۋىت سانى كوپ بولعانىمەن, بىرنەشەۋىنىڭ تەحنيكا-تەحنولوگياسى توزعاندىقتان, قازىرگى تالاپتارعا ساي ءونىم بەرە المايدى. دەسەك تە باسىم كوپشىلىگى ساعاتىنا 100 توننادان باستاپ, 380 تونناعا دەيىن اسفالت-بەتون شىعارادى. زاۋىتتاعى اسفالت-بەتون جاساۋشى قوندىرعىلار گەرمانيا, يتاليا, ۋكراينادان اكەلىنگەنىمەن, وتاندىق ستاندارتقا ساي تەحنولوگيامەن ءونىم جاسايدى», دەدى ءو.قاناتباەۆ.
بىلتىر استانا قالاسىنداعى جول قۇرىلىس جۇمىسىنا 100 ملرد تەڭگە اقشا جاراتىلعان ەكەن. بۇل – اسا ءىرى كولەمدەگى قاراجات. ونىڭ ءبىر بولىگى زاۋىت قوندىرعىلارىن جاڭارتۋعا جۇمسالعان.
ءبىز كەلگەن «AMMAN UB340» ەلوردانىڭ كوكتال شاعىن اۋدانىنىڭ شەت جاعىنا ورىن تەپكەن. «كاسىپورىننىڭ ىرگەتاسى 2020 جىلى قالاندى. مۇندا 26 ادام ەكى اۋىسىممەن جۇمىس ىستەيدى. قۋاتى تۋرالى ايتار بولسام, ءبىر ساعاتتا 340, ال تاۋلىگىنە 5 مىڭ توننا ءونىم شىعارادى», دەدى زاۋىت باستىعى ايدوس تولەۋتاەۆ.
ساپا ورتالىعىنىڭ ماماندارى تەكسەرۋگە العان دايىن اسفالتتىڭ قۇرامىندا قانداي ماتەريالدار مەن قوسپالار بار ەكەنىن سۇرادىق. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل اسفالت-بەتوننىڭ اتى «شما-20» پوليمەر. بۇعان ءار ءتۇرلى ءىرىلى ۇساقتى قيىرشىق تاس پەن مينەرالدى ۇنتاق, سونداي-اق پوليمەر قوسىمشاسى قوسىلادى.
«سودان سوڭ زەرتحانا سىناعىنان ناتيجەلى ءوتىپ, ساپاسى تالاپقا لايىقتى بولسا, وندىرىسكە جىبەرىلەدى. زاۋىتتا وسىنداي ءونىمنىڭ 8 ءتۇرى شىعارىلادى. تاپسىرىسقا قاراي كەز كەلگەنىن جىلدام جاساپ بەرە الامىز», دەدى زاۋىت باستىعى.