جاستاردى اسكەري-پاتريوتتىق رۋحتا تاربيەلەۋ – باستى مىندەت. وسى ماقساتقا وراي شىمكەنتتەگى 10216 اۋە شابۋىلىنا قارسى قورعانىس اسكەرلەرىنىڭ اسكەري بولىمىندە جوعارى سىنىپ وقۋشىلارىنا «اشىق ەسىك كۇنى» ۇيىمداستىرىلدى. ءىس-شاراعا قالاداعى جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتەردەن جۇزگە جۋىق وقۋشى قاتىستى.
«اشىق ەسىك كۇنى» جاستاردىڭ اسكەري قىزمەتكە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان. وقۋشىلار اسكەري بولىمدەگى ساربازداردىڭ ءومىرىن تاماشالاۋ ارقىلى پاتريوتتىق ءتالىم-تاربيە الدى, اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ كۇندەلىكتى تىرشىلىگىن بىرەۋ ارقىلى ەستىمەي نەمەسە ينتەرنەتتەن كورمەي وزدەرى شىنايى كوزبەن كورىپ, باعالاپ قايتتى. اسكەردەگى جاعدايدى تانىستىرىپ, ەكسكۋرسيا جاساتۋدى ءبولىم باسشىلىعى قولعا الدى. ولار جاس قوناقتاردى بىرگە ەرتىپ ءجۇرىپ جاۋىنگەردىڭ ءومىرى مەن قىزمەتىنىڭ قالاي ءوتىپ جاتقانىن تاماشالاتتى.
ال ەكسكۋرسيا بارىسىندا وقۋشىلار ءبىرىنشى كەزەكتە اسكەري ءبولىمنىڭ كۇزەتى مەن ىشكى قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدە شەشۋشى ءرول اتقاراتىن قاراۋىل قالاشىعىمەن تانىستى. ءبولىم باسشىلىعى قوناقتارعا قاراۋىل قىزمەتىنىڭ قۇرىلىمى مەن مىندەتتەرى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى ايتىپ بەردى. سونداي-اق كۇن ءتارتىبىنىڭ ەرەكشەلىكتەرىن, كۇزەت قىزمەتىنىڭ ەرەجە-زاڭدارىن, كەزەكشىلىكتى قابىلداۋ مەن تاپسىرۋدىڭ تارتىپتەرىن ءتۇسىندىردى. وقۋشىلار قاراۋىل قىزمەتىن اتقاراتىن جەكە قۇرامعا ارنالعان ءۇي-جايلاردىڭ قالاي جابدىقتالاتىنىن, جەكە قورعانىس قۇرالدارى مەن قارۋ-جاراق ساقتاۋدىڭ قاعيدا-تاسىلدەرىن جاقىننان كورىپ ءبىلدى. مەكتەپ وقۋشىلارى نىسانداردىڭ كۇزەت رەجىمى قالاي باقىلاناتىنىن, قاراۋىلدار مەن كەزەكشىلەر اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل قالاي ۇيىمداستىرىلاتىنىن اڭعاردى.
ءوز كەزەگىندە مەرزىمدى قىزمەتتىڭ اسكەري قىزمەتشىلەرى ورنالاسقان كازارمالىق ءۇي-جايلار كەلگەن قوناقتاردىڭ ەرەكشە قىزىعۋشىلىعىن تۋدىردى. ارالاۋ بارىسىندا وقۋشىلار جاتىن ورىندارداعى تارتىپكە, ءۇي-جايلاردىڭ سانيتارلىق جاعدايىنا, ىشكى ءتارتىپ تالاپتارىنىڭ ساقتالۋىنا زەر سالا قارادى. ەكسكۋرسيا كەزىندە ءبولىم باسشىلىعى ارميا ستاندارتتارى بويىنشا كەرەۋەتتى قالاي دۇرىس سالۋ كەرەكتىگىن كورسەتتى, ءار اسكەري قىزمەتشىنىڭ جەكە ايماعىندا كۇندەلىكتى تازالىق پەن ۇقىپتىلىقتى ساقتاۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن دا وقۋشىلارعا ۇعىندىردى.
سونداي-اق اسكەري ءبولىمنىڭ ساپتىق الاڭىندا مەكتەپ تاربيەلەنۋشىلەرىنە ارنالعان كورمە ۇيىمداستىرىلدى. وندا ءارتۇرلى قارۋ-جاراق تۇرلەرى مەن اسكەري كيىم ۇلگىلەرى كەلۋشىلەر نازارىنا ۇسىنىلدى. وفيتسەرلەر مەن سەرجانتتار قارۋ-جاراقتىڭ سيپاتتامالارى, ونى پايدالانۋ ەرەجەلەرى مەن قولدانۋ كەزىندەگى قاۋىپسىزدىك شارالارى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى بايانداپ بەردى. وقۋشىلار نىساندى كيىم ۇلگىلەرىن, ونىڭ ىشىندە ارنايى جابدىقتاردى كورۋگە ەرەكشە ىقىلاس تانىتتى. كورمە اياقتالعاننان كەيىن قوناقتارعا جەكە رادياتسيالىق, حيميالىق جانە بيولوگيالىق قورعانىس قۇرالدارىن قالاي دۇرىس پايدالانۋ كەرەكتىگىن ساربازدار تاجىريبە جۇزىندە كيىپ كورسەتتى. اسكەريلەر مۇنداي قورعانىس كيىمدەرىن قولدانۋدىڭ ماڭىزىن ءتۇسىندىرىپ ءوتتى. جالپى, ءبولىم باسشىلىعى اسكەردە ءتارتىپ پەن جاۋىنگەرلىك دايىندىق قاتاڭ بولۋ كەرەكتىگىن ەسكەرتتى. ويتكەنى جاۋىنگەردىڭ ماقسات-مىندەتى ەلدى قورعاۋ بولسا, ول وعان ءاردايىم دايىن ءجۇرۋى كەرەك.
– بۇگىن مەن اسكەري قىزمەت تۋرالى كوپ نارسە ءبىلدىم. وتان قورعاۋشىلاردىڭ قالاي ءومىر ءسۇرىپ جاتقانىن كوزبەن كور-ءدىم, اسكەري ءبولىمنىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن جاقىننان تانىستىم. بۇل ماعان قاتتى ۇنادى, ۇمىتىلماس ەرەكشە اسەر سىيلادى. راسىمەن, اسكەري ازاماتتاردىڭ قىزمەتىن شىنايى تۇردە تاماشالاۋ وتە قىزىق ەكەن. ء«جۇز رەت ەستىگەننەن ءبىر رەت كورگەن ارتىق» دەپ جاتادى عوي. مەنى بۇگىنگى ءىس-شارا ايرىقشى شابىتتاندىردى. اسكەري قىزمەتشى بولماسام دا وتان الدىنداعى بورىشىمدى وتەپ, جاۋىنگەرلىك ادال مىندەتىمدى اتقارعىم كەلدى. جانە اسكەري قىزمەتشىنىڭ جۇمىسى قانشالىقتى جاۋاپتى ءارى ماڭىزدى ەكەنىن وسى ءىس-شارا ارقىلى جاقسى ءتۇسىندىم. ەلدىڭ تىنىشتىعىن كۇزەتكەن ساربازدار امان بولسا ەكەن. قازاقستاندا ءاردايىم بەيبىتشىلىك ورناپ تىنىشتىق ساقتالسىن. جالپى, الەمدە سوعىس دەگەن بولماي, بىردە-ءبىر وق اتىلماسا ەكەن دەپ تىلەيمىن, – دەدى ەكسكۋرسيادان العان اسەرى جونىندە وي بولىسكەن قالالىق №106 مەكتەپتىڭ وقۋشىسى نۇرداۋلەت ءاجىماحان.
سونىمەن, وقۋشىلارعا ەرەكشە كوڭىل كۇي سىيلاعان «اشىق ەسىك كۇنى» ءىس-شاراسى ساربازدار اسحاناسىندا تۇيىندەلدى. وندا قوناقتارعا اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ تاماقتانۋ مازىرىنە قانداي اس تۇرلەرى كىرەتىنى, اس پىسىرۋگە نەندەي ونىمدەر ءجيى پايدالاناتىنى, سونداي-اق تاماق ازىرلەۋدەگى نورمالار مەن ەرەجەلەر تۋرالى جان-جاقتى باياندالدى.
شىمكەنت