ۇكىمەتتە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىنىڭ باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا كەڭەس ءوتتى. تالقىلاۋ قورىتىندىسى بويىنشا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين تۇراقتاندىرۋ قورلارىندا كوكونىستى ساقتاۋ جۇمىسىن ءتيىستى دەڭگەيدە اتقارماعان وبلىس اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارىنا سوگىس جاريالادى.
ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, وتكەن اپتادا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىنىڭ ورتاشا باعا يندەكسى 0,2%-دى قۇرادى, بۇل 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرگى ەڭ تومەن كورسەتكىش. ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ايجان بيجانوۆا 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرى باعاسىنىڭ ورتاشا ءوسىمى 3,4%-دى قۇراعانىن, بىراق ناۋرىز ايىنىڭ باسىنان باستاپ باعانىڭ ءوسۋ ديناميكاسى 0,4%-عا باسەڭدەگەنىن اتاپ ءوتتى. بيىلعى جىلدىڭ باسىنان بەرى ەڭ جوعارى باعا ءوسىمى كارتوپقا (+19,3%), قىرىققاباتقا (+23,2%) جانە سيىر ەتىنە (+9,0%) تيەسىلى. سونىمەن قاتار كۇرىشتىڭ (-3,4%), جۇمىرتقانىڭ (-2,1%) جانە ۇننىڭ (-0,3%) باعاسى تومەندەگەنى بايقالدى.
«باعانىڭ ەڭ جوعارى ءوسىمى اقتوبە وبلىسىندا (+0,8%), شىعىس قازاقستان جانە پاۆلودار وبلىستارىندا (+0,5%), جەتىسۋ وبلىسىندا (+0,4%) تىركەلدى. سونىمەن قاتار استانا قالاسىندا (-0,2%) جانە باتىس قازاقستان وبلىسىندا (-0,1%) باعا يندەكسى تومەندەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ا.بيجانوۆا.
اۋىل شارۋاشىلىعى ۆيتسە-ءمينيسترى ەربول تاسجۇرەكوۆ وڭىرلەردەگى كوكونىس قورلارىنىڭ بوساتىلۋ بارىسى تۋرالى حابارلادى. جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ مالىمەتىنشە, 12 ناۋرىزداعى جاعداي بويىنشا الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسيالار (اكك) تۇراقتاندىرۋ قورلارى ءۇشىن كەلىسىمشارت جاساعان كارتوپ قورى 41,3 مىڭ توننانى قۇرايدى. الايدا كەيبىر وڭىرلەردە جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋ ناتيجەسىندە مالىمدەلگەن كولەم مەن كارتوپتىڭ ناقتى قورى اراسىندا ايتارلىقتاي ايىرماشىلىق بار ەكەنى انىقتالدى.
ماڭعىستاۋ وبلىسىندا مالىمدەلگەن اكك-ءنىڭ 2,5 مىڭ توننادان استامىنىڭ تەك 25 تونناسى عانا ناقتى راستالدى. شىعىس قازاقستان وبلىسىندا مالىمدەلگەن اكك-ءنىڭ 1,6 مىڭ توننادان استامىنىڭ تەك 35 تونناسى عانا بولعان. اتىراۋ وبلىسىندا مالىمدەلگەنى – 394 توننا, راستالعانى – 110 توننا.
اباي وبلىسىندا مالىمدەلگەنى 2,2 مىڭ توننادان استام, راستالعانى 183 توننا. جامبىل وبلىسىندا مالىمدەلگەنى 2,6 مىڭ توننادان استام, تەكسەرۋ ناتيجەسىندە بار بولعانى 308 توننا راستالدى. ۇلىتاۋ وبلىسىندا اكك 1,8 مىڭ توننادان استام دەپ مالىمدەگەننىڭ ناقتى 827 تونناسى بولعان. باتىس قازاقستان وبلىسىندا اكك مالىمدەگەن 2,3 مىڭ توننادان استامىنىڭ 1,3 مىڭ تونناسى راستالدى.
انىقتالعان كەمشىلىكتەر نەگىزىندە ۆيتسە-پرەمەر وبلىس اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارىنا كارتوپ قورلارىنىڭ دۇرىس باقىلانباۋىنا بايلانىستى سوگىس جاريالادى. سەرىك جۇمانعارين ۇكىمەت الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىنىڭ باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى شارالاردى قابىلداعانىن اتاپ ءوتتى. ماسەلەن, اسىلتۇقىمدى مالداردى ەكسپورتتاۋعا تىيىم سالىندى, كارتوپتى ءۇشىنشى ەلدەرگە ەكسپورتتاۋعا التى ايعا شەكتەۋ ەنگىزىلدى, يمپورتتىق تاۋىق جۇمىرتقالارىن اكەلۋگە تىيىم ەنگىزىلەدى. دەگەنمەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان تاراپىنان ءتيىستى باقىلاۋ بولماسا, قابىلدانعان شارالاردىڭ ناتيجەلەرى ءتيىستى اسەر بەرمەيدى.
قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستانعا پاكىستان مەن قىتايدان ارزان باعاداعى يمپورتتىق كارتوپ جەتكىزۋ بويىنشا جۇمىستار بەلسەندى تۇردە جۇرگىزىلىپ جاتىر. قازىردىڭ وزىندە ساۋدا كوميتەتى مەن «KTZ express» ەكونوميكالىق وپەراتورىمەن بىرگە 4000 توننادان اسا كارتوپ يمپورتتالدى, تاعى 700 توننا جولدا.
قوسىمشا, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى مەن «ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسى» اق بىرلەسىپ كوكونىس باعالارىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن ءوزارا ءىس-قيمىل سحەماسىن ازىرلەدى. بۇل سحەما الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسيالار مەن «ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسى» اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل ارقىلى ءونىم جەتكىزۋ جانە وندىرۋشىلەردى قارجىلىق قولداۋ كورسەتۋ ءۇشىن قاراستىرىلعان.