Industrial AI الەمدىك ەكونوميكانىڭ كەز كەلگەن سالاسىندا سۇرانىسقا يە بولا باستادى. بۇگىندە مەديتسينا, ءبىلىم بەرۋ, كرەاتيۆتى يندۋستريانى جاساندى ينتەللەكتىسىز ەلەستەتۋ مۇمكىن بولماي وتىر. جاساندى ينتەللەكتى تۇراقتى دامۋدا (ESG), كيبەرقاۋىپسىزدىك, قارجى سەكتورىنا, مەديتسينا مەن بيوتەحنولوگيادا عانا ەمەس, تىپتەن سپورتتا دا ءتيىمدى پايدالانۋعا بولاتىنىنا Digital Almaty فورۋمىنداعى جوبالار دالەل.
«اتاكەنت» ىسكەرلىك ورتالىعىندا جينالعان 200-دەن استام قاتىسۋشىلار ەاەو ەلدەرى عانا ەمەس, ودان تىسقارى كەڭىستىكتەگى جي جەتىستىكتەرىن تالقىلادى.
پلەنارلىق وتىرىستا پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ جاساندى ينتەللەكتى دامىتۋ ءۇشىن ادامي كاپيتال مەن تسيفرلىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, ياعني ونىڭ مەن ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزىن قۇرۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
«بۇگىندە ءبىز جاساندى ينتەللەكت داۋىرىندە ءومىر ءسۇرىپ, دامىپ جاتىرمىز. IDC اناليتيكالىق كومپانياسىنىڭ زەرتتەۋىنە سايكەس, 2030 جىلعا قاراي اي-ءنىڭ الەمدىك ەكونوميكاعا قوسقان ۇلەسى شامامەن 20 ترلن دوللارعا جەتەدى. بۇل رەتتە تەك جي تەحنولوگيالارى ەسەبىنەن ءجىو ءوسىمىن جىل سايىن 2-3 پايىزعا جەتكىزۋگە بولادى. بۇل مۇمكىندىكتى ەلدەردىڭ ەكونوميكاسىن دامىتۋ ءۇشىن پايدالانۋ قاجەت», دەپ اتاپ وتكەن ۇكىمەت باسشىسى Alem.ءاى ورتالىق بازاسىندا جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى بىرلەسكەن R&D جوبالارىن ازىرلەۋدە ەاەو بويىنشا ارىپتەستەردىڭ كۇش-جىگەرىن بىرىكتىرۋ قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى:
«مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ اlem.ءاى حالىقارالىق جاساندى ينتەللەكت ورتالىعىنىڭ نەگىزىندە قۇزىرەتتەر ەكوجۇيەسىن قۇرۋ باستاماسىن كوتەردى. ول بيىل استانادا اشىلادى. بۇل ءبىر الاڭدا جەتەكشى IT-كومپانيالاردى, زەرتتەۋ زەرتحانالارىن, ستارتاپتار مەن شەشىمدەردى بىرلەسىپ ازىرلەۋ ءۇشىن ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن بىرىكتىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. الەمدە جاساندى ينتەللەكتىنىڭ جاھاندىق مودەلى جەدەل تۇردە باسەكەلەستىكتەن كووپەراتيۆتىك ۇلگىگە اۋىسىپ, IT-يندۋستريا كوشباسشىلارى ىنتىماقتاسا وتىرىپ, عىلىمي-زەرتتەۋ جوبالارىن بىرلەسە جۇزەگە اسىرىپ, تانىمال پلاتفورمالاردا تەحنولوگيالاردى دامىتۋ ماقساتىندا ءوز ازىرلەمەلەرىمەن ءبولىسىپ جاتىر. بۇل تاجىريبەنى ءوزىمىزدىڭ, سونداي-اق بىرلەسىپ جاسالاتىن ازىرلەمەلەر ءۇشىن پايدالانۋىمىز كەرەك», دەپ اتاپ ءوتتى پرەمەر-مينيستر.
وسىعان بايلانىستى جاساندى ينتەللەكت سالاسىندا ماماندار دايارلاۋ باسىم مىندەتتەردىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر. الداعى 5 جىلدا 1 ملن ادامدى وقىتۋ جوسپارلانىپ, جۇيەلى جۇمىستار قولعا الىنباق. بىلتىر ەلىمىزدە Tomorrow School جاساندى ينتەللەكت مەكتەبى اشىلدى. مۇندا ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسى يننوۆاتسيالىق ادىستەرگە, سونىڭ ىشىندە گەيميفيكاتسياعا جانە وقىتۋشىلاردى قاجەت ەتپەيتىن peer-to-peer جۇيەسىنە نەگىزدەلگەن. قازاقستان بىلىكتى كادرلاردى دايارلاۋدا ستاندارتتى ەمەس تاسىلدەردى ەنگىزۋ ماسەلەلەرىندە تاجىريبە الماسۋعا دايىن.
قازىرگى كەزدە ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزىن قالىپتاستىرۋ شەڭبەرىندە ۇلتتىق جاساندى ينتەللەكت ستراتەگياسىن ازىرلەۋگە نەگىز بولاتىن تۇجىرىمداما بەكىتىلدى. يننوۆاتسيالاردى دامىتۋعا قۇقىقتىق نەگىز بولاتىن جاساندى ينتەللەكت تۋرالى زاڭ جوباسىن ازىرلەندى. مۇنىمەن قوسا پرەزيدەنت جانىنان وزىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ءۇشىن جەتەكشى وتاندىق جانە حالىقارالىق ساراپشىلاردى بىرىكتىرەتىن جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ جونىندەگى كەڭەس قۇرىلاتىن بولادى. AI-ستارتاپتارىن قولداۋ ءۇشىن Astana Hub بازاسىندا $1 ملرد-تى قۇرايتىن ۆەنچۋرلىك ينۆەستيتسيالار قورى قۇرىلدى.
بۇگىندە 1500-نان استام Astana Hub قاتىسۋشىلارىنىڭ 150-ءى AI-ستارتاپتارى. ولاردىڭ قاتارىندا Higgsfield AI, Cerebra AI, CodiPlay, Arlan Biotech جانە Alaqan سياقتى جوبالار بار. ولاردىڭ كەيبىرىنىڭ باعاسى 100 ميلليون دوللارعا جەتتى.
ۇكىمەت باسشىسى جاساندى ينتەللەكتى دامىتۋدا ەڭبەك نارىعىنا اسەر ەتەتىن سىن-قاتەرلەردى, مامانداردى قايتا دايارلاۋ, ەتيكا, ەكولوگيالىق جۇكتەمە جانە تەحنولوگيالارعا قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋمەن بايلانىستى ماڭىزدى اسپەكتىلەردى اتاپ ءوتتى.
Digital Almaty فورۋمىندا ەاەو ەلدەرى ۇكىمەت باسشىلارىنا تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى جاسلان ماديەۆ Alem.ai حالىقارالىق جاساندى ينتەللەكت ورتالىعى ستەندىمەن تانىستىردى. جاساندى ينتەللەكت قازىردىڭ وزىندە جاھاندىق ەكونوميكانى وزگەرتتى. بۇل باعىتتا قازاقستان كوشباسشىلار قاتارىنان تابىلۋعا ۇمتىلىپ جاتىر.
مينيستر ۇلتتىق باعدارلاما اياسىندا 2030 جىلعا قاراي وقىتىلاتىندار قاتارىندا AI Kyzmet Bootcamp باعدارلاماسى اياسىندا 500 مىڭ وقۋشى, 300 مىڭ ستۋدەنت, سونداي-اق 90 مىڭ مەملەكەتتىك قىزمەتشى بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. جي سالاسىنداعى زاماناۋي بىلىمگە قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن AI Movement جانە LMS ءبىلىم بەرۋ پلاتفورمالارىن دامىتۋ, سونداي-اق وقۋشىلار اراسىندا AI Olymp رەسپۋبليكالىق وليمپياداسىن وتكىزۋ جوسپارلانىپ جاتىر.
فورۋمدا ەلىمىزدىڭ جانە شەتەلدەردىڭ جي-ستارتاپتارى مەن جوبالارى ۇسىنىلدى. ولاردىڭ قاتارىندا بۇگىندە 13 ەلدە قولدانىلىپ جاتقان Codiplay ءموبيلدى قوسىمشاسى بار. IT-ساۋات قوسىمشاسى بويىنشا 13 ملن بالا ءبىلىم الىپ جاتىر. سونداي-اق Oqylyq, Alaqan قوسىمشالارى ءبىلىم وشاقتارىندا تيىمدىلىگىن كورسەتىپ وتىر. شىنايى ءومىردى مودەلدەۋ جانرىندا تانىستىرىلعان Grand Mobile ويىنىن پايدالانۋشىلار سانى ايىنا 5 ملن-نان اساتىن بولسا, ءىرى كاسىپورىننىڭ جۇمىسىن باسقارۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن امك X Belka AI تەحنولوگياسىن اقتوبە مىس وندىرىسىنە ەنگىزىلگەن.
الماتى