اقش-تاعى رەيسترەك-پلايا اتتى وزەن وسى كۇنى تولىعىمەن شولگە اينالعان. ءتىپتى وسىمدىك اتاۋلى دا جوق دەسەدى. ءبىر قىزىعى, مۇندا 30 كيلو تاستار وزدىگىنەن قوزعالادى.
حح عاسىردىڭ باسىندا عالىمدار مۇنىڭ سەبەبىن عىلىمي تۇرعىدان ماگنيتتىك تارتىلىس دەپ تۇجىرىمداعان. ناقتى زەرتتەۋلەر 1940–1950 جىلدارى شىقتى. بەلگىلى زەرتتەۋشىلەر ريچارد پەن دجەيمس نورريس بۇل قۇبىلىستىڭ قۇپياسىن اشۋعا تىرىستى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, تاۋ جىنىستارى مۇز داۋىرىندە پايدا بولعان جەراستى مۇزىنىڭ اسەرىنەن قوزعالادى.
تىلسىمعا تولى ورمان
بوليۆيانىڭ امازونكا وزەنىندە جەرگىلىكتى حالىقتان باسقا ەشكىم اياق باسا المايتىن ورمان بار. وسىنداعى ماديدي ۇلتتىق پاركىنىڭ تىلسىمى تەرەڭ.
مۇندا جانۋارلاردان باستاپ وسىمدىكتەرگە دەيىن ءبارى ۋلى. ولارعا قول تيگىزگەن ادام نە مۇگەدەك بولادى, نە ومىرمەن قوشتاسادى. «National Geographic» جۋرنالىنىڭ ءتىلشىسى دجوەل سارتورە مۇندا 3 اپتا تۇرۋعا عانا شىداعان. كەيىن دارىگەرلەر وعان قاراپايىم ميكروورگانيزمدەر تۋدىراتىن لەيشمانيوز جانە قارا تروپيكالىق بەزگەك دياگنوزىن قويدى.
مواي ەسكەرتكىشتەرى
چيليدەگى پاسحا ارالى ادامعا ۇقساس الىپ تاس مۇسىندەرىمەن ايگىلى.
ارالدا جالپى سانى 900-گە جۋىق تاس ءمۇسىن بار. رەسمي اتاۋى – مواي. بۇل ەسكەرتكىشتەردىڭ سالماعى 3 توننادان 12 تونناعا دەيىن بارادى. بۇگىندە الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن اتالعان ارالعا كەلۋشىلەر سانى وتە كوپ. 1995 جىلى پاسحا ارالى يۋنەسكو-نىڭ الەمدىك مۇرا تىزىمىنە ەندى.
دايىنداعان –
ديدار اسىلحان,
ق.ا.ياساۋي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى