ۇستىمىزدەگى جىلعى 26 ءساۋىر كۇنى ءوتىپ, بۇكىل قازاقستان حالقىنىڭ ورتاق جەڭىسى مەن جەتىستىگى رەتىندە باعالانىپ وتىرعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ سايلاۋى 29 ءساۋىر كۇنى كەرۋەن كەرگەن مەملەكەت باسشىسىن ۇلىقتاۋ راسىمىمەن بىرگە ءوزىنىڭ تولىق مارەسىنە جەتتى. ول اقپاننىڭ 14-ءى كۇنى العاش رەت قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىندا كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋ وتكىزۋ تۋرالى ۇسىنىس كوتەرىلگەن ۋاقىتتان بەرگى قىسقا ارالىقتا ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەلدىگى مەن ەرتەڭگە قول سوزعان مىندەت-مەجەلەرىنىڭ ءورىسى مەن ورەسىن تانىتا الاتىن ايتۋلى جولداردىڭ جوندارىمەن ءجۇرىپ ءوتتى. بۇل ارالىق ءبىزدىڭ بارشا ۇلتتار مەن ۇلىستارىنىڭ بىرلىگى جاراسقان جاسامپاز ەلىمىزدىڭ ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سارا دا سارابدال ساياساتىنىڭ ارقاسىندا دۇرىس باعىتپەن ءجۇرىپ كەلە جاتقانىن تاعى ءبىر مارتە ايقىن ايعاقتاپ بەردى.
ال وسى كۇندەردەگى وقيعالاردىڭ تىزبەگى بىلايشا سويلەيدى.
14 اقپان
استاناداعى بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى كەڭەسىنىڭ وتىرىسى بولدى. كەڭەس جۇمىسىنا پارلامەنت دەپۋتاتتارى, رەسپۋبليكالىق ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ جەتەكشىلەرى, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى عىلىمي-ساراپتامالىق كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
وتىرىستا اسسامبلەيا توراعاسىنىڭ ورىنباسارى اناتولي باشماكوۆ ءسوز الىپ, اسسامبلەيا اتىنان 2015 جىلى كەزەكتەن تىس قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ سايلاۋىن وتكىزۋ جونىندە باستاما ەنگىزدى. ول بۇل ۇسىنىستى كەڭەس مۇشەلەرىنىڭ ءبىراۋىزدان قولداپ وتىرعانىن ايتۋ ارقىلى جەتكىزدى.
جيىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ماجىلىسىندەگى اسسامبلەيانىڭ دەپۋتاتتىق توبىنا, ساياسي پارتيالارعا, مەملەكەتتىك ەمەس ۇيىمدارعا جانە بۇكىل قازاقستان حالقىنا كەزەكتەن تىس قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ سايلاۋىن وتكىزۋگە باستاما كوتەرۋ تۋرالى ۇندەۋ قابىلدادى. باستاما كوتەرۋشىلەر مۇنى الەمدە قازىرگى تاڭدا قالىپتاسىپ وتىرعان ەكونوميكالىق داعدارىسپەن جانە كۇردەلى حالىقارالىق جاعدايمەن بايلانىستىرا وتىرىپ العا تارتتى.
«جاھاندىق سىن-قاتەرلەر كەزەڭىندە ەلىمىزدىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆقا قازاقستاندى داعدارىستان الىپ شىعۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن جاڭا سەنىم مانداتى بەرىلۋى قاجەت, – دەلىنگەن ودان ءارى. – الەمدە تۇراقسىزدىق ورىن العان جاڭا ءارى كۇردەلى كەزەڭدە ەلىمىز ستراتەگيالىق باعىتىنان اينىماي, قازاقستاندى جاڭعىرتۋ جانە دۇنيەجۇزىنىڭ وزىق 30 ەلىنىڭ قاتارىنا ەنۋى ءۇشىن ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆقا سەنىم ءبىلدىرۋ قاجەت».
كەڭەس مۇشەلەرى اتاپ وتكەندەي, الەمدىك ەكونوميكالىق داعدارىس كەزىندە ءبىزدىڭ ەلىمىزدە كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋ «نۇرلى جول – بولاشاققا باستار جول» باعدارلاماسىن ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋعا, «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا كورسەتىلگەن ەلىمىزدى دامىتۋعا باعىتتالعان باعدارلامالاردى دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
19 اقپان
پارلامەنت سەناتىنىڭ جالپى وتىرىسىندا پالاتا دەپۋتاتتارى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى كەڭەسىنىڭ كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋ وتكىزۋ تۋرالى ۇسىنىسىن قاراپ, پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆقا ۇندەۋ جولدادى. «قۇرمەتتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى! پارلامەنت سەناتى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى كەڭەسىنىڭ كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى باستاماسىن تولىعىمەن قولدايدى, – دەدى پالاتا اتىنان ۇندەۋدى وقىعان سەنات توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ. – ۋاقىتتىڭ ءوزى تالاپ ەتىپ وتىرعان باستاما بارشا حالىقتىڭ قىزۋ قولداۋىنا يە بولدى, قازاقستاندىق قوعامدا وڭ پىكىرلەر قالىپتاستىردى». «حالىقارالىق شيەلەنىستىڭ ارتىپ وتىرعان جاعدايىندا جاھاندىق ەكونوميكادا داعدارىس قۇبىلىستارى كۇشەيە تۇسكەن ۋاقىتتا ىشكى ساياسي تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ, ءسىز ايقىنداعان الەمنىڭ وزىق 30 ەلىنىڭ قاتارىنا ەنۋدى ماقسات ەتەتىن «قازاقستان-2050» ۇزاق مەرزىمدى ستراتەگياسىن, ماڭگىلىك ەل تۇجىرىمداماسىن, «نۇرلى جول» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا جاعىمدى احۋال قالىپتاستىرۋ قاجەت, – دەدى ول سوسىن. – ءسىزدىڭ دانا ءارى كۇشتى كوشباسشىلىعىڭىزبەن قازاقستان ءوزىنىڭ دامۋى مەن قالىپتاسۋىنا قاتىستى بارلىق قيىنشىلىقتاردى لايىقتى ەڭسەردى. تاۋەلسىزدىك جىلدارى ءسىزدىڭ ساياساتىڭىزدىڭ ناتيجەسىندە نارىقتىق ەكونوميكاسى دامىعان, حالىقارالىق قاۋىمداستىق الدىندا بەدەلدى, قۋاتتى مەملەكەت قالىپتاستى. سوندىقتان دا, قازاقستاندىقتار بارلىق جەتىستىكتەردى ءسىزدىڭ اتىڭىزبەن بايلانىستىرادى».
25 اقپان
پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەلىمىزدە كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋىن وتكىزۋ ماسەلەسىنە قاتىستى ۇندەۋ جاريالادى. ول مەملەكەت باسشىسى ەل ىشىندە بيىل كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋ وتكىزۋ ماسەلەسىنىڭ قىزۋ تالقىلانىپ جاتقانىنا توقتالا كەلىپ, وزىنە ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن وسى مازمۇندا كۇنىنە جۇزدەگەن حاتتاردىڭ كەلىپ تۇسەتىنىن جەتكىزدى.
«بۇل كۇندەرى مەنىڭ اتىما كاسىپورىنداردىڭ ەڭبەك ۇجىمدارىنان, ارداگەرلەردەن, ستۋدەنتتەردەن, جاسى جانە كاسىبى ءارتۇرلى ادامداردان كوپتەگەن حاتتار مەن جەدەلحاتتار ءتۇسىپ جاتىر. مۇنىڭ ءوزى ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىزدىڭ وسە تۇسكەن ساياسي بەلسەندىلىگى مەن ولاردىڭ ەل تاعدىرىنا شىنايى قامقورلىعىن بىلدىرەدى. بارلىقتارىڭىزعا وسى ءۇشىن زور راحمەت», – دەپ مالىمدەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوزىنىڭ ۇندەۋىندە. ال ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىز ءۇشىن بۇگىن نە نارسە اسا ماڭىزدى؟ بىرىنشىدەن, ەلباسىنا جولدانعان بارلىق ۇندەۋلەردە ەشقانداي ىشكى كيكىلجىڭدەر مەن سىرتقى جانجالدار ءبىزدىڭ ەلىمىزگە كەسىرىن تيگىزبەسىن دەگەن بۇكىلحالىقتىق الاڭداۋشىلىق بايقالادى. ادامدار بۇل ءۇشىن تۇراقتىلىق پەن قوعامىمىزدىڭ بىرلىگىن نىعايتۋ قاجەت ەكەنىن تۇسىنەدى. ەكىنشىدەن, الەمدىك ەكونوميكالىق داعدارىس بەلەڭ الا تۇسكەن كەزەڭدە حالىققا ەرتەڭگى كۇنىنە دەگەن سەنىمدىلىك كەرەك. بۇل, ەڭ الدىمەن, جۇمىس ورىندارىمەن قامتاماسىز ەتۋ, الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ, جالاقىنىڭ, ستيپەنديالاردىڭ تۇراقتىلىعى. ءۇشىنشىدەن, جاھاندىق گەوساياسي قاراما-قايشىلىقتار ۋشىعا تۇسكەن جاعدايدا, ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىزدى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى الاڭداتادى. سوندىقتان قازاقستاندىقتار تەڭدەستىرىلگەن ىشكى جانە سىرتقى ساياساتتىڭ ءارى قاراي جالعاستىرىلعانىن قالايدى.
«مەنىڭ مەملەكەت باسشىسى لاۋازىمىنداعى كونستيتۋتسيالىق وكىلەتتىلىگىمنىڭ مەرزىمى 2016 جىلى اياقتالادى, – دەپ وسى ويدى جالعاي تۇسەدى ەلباسى. – وسىعان بايلانىستى ەكى ۇسىنىس ايتىلۋدا. ءبىرىنشى – كەزەكتەن تىس ەل پرەزيدەنتىنىڭ سايلاۋىن وتكىزۋ. ەكىنشى – مەملەكەت باسشىسىنىڭ وكىلەتتىلىگىن ۇزارتۋ تۋرالى رەفەرەندۋم وتكىزۋ. ەكى ۇسىنىستى دا جۇزەگە اسىرۋعا بولادى. كوڭىلگە قونىمدىسى, كونستيتۋتسيا تالاپتارىنا جاۋاپ بەرەتىنى سايلاۋ وتكىزۋ بولىپ تابىلادى. سوندىقتان حالىقتىڭ مۇددەسىنە وراي, ونىڭ ءوتىنىشىن, جالپىعا ورتاق ەرىك-جىگەرىن ەسەپكە الا وتىرىپ, نەگىزگى زاڭدى بۇلجىتپاي ساقتاۋ ءۇشىن مەن كونستيتۋتسيانىڭ 41-بابىنىڭ 3.1 تارماعىنا سايكەس شەشىم قابىلداپ, 2015 جىلدىڭ 26 ساۋىرىندە كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋ بەلگىلەۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدىم».
11 ناۋرىز
وسى كۇنى استاناداعى تاۋەلسىزدىك سارايىندا «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ كەزەكتى XVI سەزى بولىپ ءوتتى. وندا مەملەكەت باسشىسى, پارتيا كوشباسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋعا قاتىساتىنىن مالىمدەدى.
پرەزيدەنت العا قويعان بەلگىلى ءبىر ماقساتىڭ جوق بولسا, سايلاۋعا قاتىسۋدىڭ قاجەتى جوق ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
پرەزيدەنتتىككە كانديدات رەتىندە نۇرسۇلتان نازارباەۆ لينگۆيستيكالىق كوميسسياعا مەملەكەتتىك ءتىل بويىنشا ەمتيحان تاپسىردى. كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ بايانداۋلارىنشا, ول جازبا جۇمىسى بارىسىندا بىردە-ءبىر قاتە جىبەرمەگەن.
كوميسسيا توراعاسى مىرزاتاي جولداسبەكوۆ: «جازبا جۇمىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوزى تاڭداعان كونۆەرت بويىنشا «ءبىزدىڭ كۇشىمىز – بىرلىكتە» دەگەن تاقىرىپتا بولدى. بۇل كىسى پرەزيدەنت بولعالى بەرى مەملەكەتىمىزدىڭ تۋىن تۇعىرلى ەتىپ, ەلدىڭ ىنتىماعىن كوتەرىپ كەلە جاتقان ادام. سول ىنتىماق-بىرلىكتىڭ ارقاسىندا قازاقستان 23 جىلدىڭ ىشىندە وسىنداي دارەجەگە جەتتى. وسىنىڭ ءبارىن ەكى پاراق قاعازعا وتە كەڭ, اۋقىمدى, سىيىمدى ەتىپ, تاقىرىپتى وتە ادەمى اشا ءبىلدى. قاتە جوق. كانديدات وسىنداي بولۋ كەرەك دەپ ويلايمىن», – دەدى.
13 ناۋرىز
بۇل كۇنى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتىگىنە كانديدات – ءىس باسىنداعى پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سايلاۋالدى شتابى قۇرىلدى. وعان بەس پارتيا كىردى. ال شتاب جۇمىسىن باسقارۋ مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇرىنعى كەڭەسشىسى مۇحتار قۇل-مۇحاممەدكە تاپسىرىلدى.
30 ناۋرىز
پرەزيدەنتتىككە كانديدات نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسى «بارشاعا بىردەي وسى زامانعى مەملەكەت: بەس ينستيتۋتتىق رەفورما» دەپ اتالدى. وندا ەلباسى ءوزىنىڭ 5 تارماقتان تۇراتىن جۇمىس جوسپارىن ۇسىندى. باعدارلامانىڭ «قازاقستاندىق ۇلى جول» دەپ اتالاتىن ءبىرىنشى تاراۋىندا ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا ءجۇرىپ وتكەن جولدارىنا قىسقاشا شولۋ جاسالىپ, قول جەتكىزىلگەن جەتىستىكتەردىڭ جايى تارقاتىلىپ ايتىلادى. ال «ءداۋىردىڭ سىن-قاتەرلەرى» دەگەن اتاۋ العان كەلەسى تاراۋ ارقىلى قازىرگى الەمنىڭ جاي-كۇيى, قازاقستاننىڭ ونداعى الاتىن ورنى ساراپتالىپ كورسەتىلەدى.
قازىر قازاقستان ەكونوميكا سالاسىندا تاعى دا سەنىمدى جاۋاپ قايتارا الدى. «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتى دەر كەزىندە ازىرلەنىپ وتىر. ول, بىرىنشىدەن, ينفراقۇرىلىمدىق دامۋدىڭ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى شەڭبەرىندە الەمدىك داعدارىسقا قارسى تۇرۋ شارالارىنان, ەكىنشىدەن, ەكىنشى بەسجىلدىق شەڭبەرىندە يندۋستريالاندىرۋ باعىتىن جالعاستىرۋدان قۇرالادى.
باعدارلامانىڭ «بەس ينستيتۋتتىق رەفورما» دەپ اتالاتىن تاراۋى بۇگىنگى قازاقستاننىڭ الدىندا تۇرعان باستى مىندەتتەرى اتاپ كورسەتىلەدى. ەلباسى وسى بەس رەفورمانى «بارشاعا بىردەي وسى زامانعى مەملەكەت», «زاڭنىڭ ۇستەمدىگى», «ورنىقتى ەكونوميكا», «بولاشاعى ءبىرتۇتاس ۇلت» جانە «اشىق جانە حالىققا ەسەپ بەرۋشى مەملەكەت» دەپ اتالاتىن تارماقتار بويىنشا جىكتەپ بەرەدى. جانە بۇلاردى كەزەڭ-كەزەڭىمەن ىسكە قوسۋ كەرەك ەكەنىنە قازىق بايلايدى.
23 ءساۋىر
استاناداعى بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ توراعاسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن «ماڭگىلىك ەل: ءبىر ەل – ءبىر تاعدىر» تاقىرىبىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ 20 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان ءححىى سەسسياسى بولىپ ءوتتى.
مەرەيتوي جىلىندا بولعان سەسسيانىڭ جۇمىسىنا 1500-دەن استام ادام قاتىسىپ وتىردى. ولاردىڭ اراسىندا ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرلەرىنەن كەلگەن اسسامبلەيا مۇشەلەرى مەن ارداگەرلەرى, رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ توراعالارى, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, مەملەكەتتىك ورتالىق اتقارۋ ورگاندارىنىڭ, ساياسي پارتيالاردىڭ, ءدىني بىرلەستىكتەردىڭ, ۇەۇ مەن جوو-لاردىڭ باسشىلارى, شەتەلدىك ديپلوماتيالىق ميسسيالار مەن شىعارماشىل زيالى قاۋىم وكىلدەرى بولدى. حالىقتىڭ كوڭىل كۇيى كوتەرىڭكى, كوڭىل-حوشى ەرەكشە ەكەندىگى ۇلكەن زالدىڭ بارلىق بۇرىشىنان كورىنىپ تۇردى.
«قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ 20 جىلدىعىمەن بارشاڭىزدى شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايمىن, – دەپ باستادى ءسوزىن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ. – ءبىز بيىلعى جىلدى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى جىلى دەپ جاريالادىق. بۇل – اسسامبلەيانىڭ مەرەيىن اسىرۋ ارقىلى نىعايا تۇسەتىن ەل بىرلىگى جىلى. تاريحي جىلدا ءبىز قازاقستان حالقىنىڭ مىزعىماس بىرلىگى مەن ۇلى وتانعا ماڭگىلىك سۇيىسپەنشىلىگىن ۇلىقتاي تۇسەمىز».
سەسسيا جۇمىسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان حالقىنا ۇندەۋ قابىلداندى. وندا قحا ءححىى سەسسياسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ «ماڭگىلىك ەل» يدەياسى, «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتى سياقتى كورنەكتى باستامالارىن تولىعىمەن قولدايتىندىعى ايتىلدى. سونداي-اق, قازاقستاندىق بىرتەكتىلىكتى ودان ءارى نىعايتىپ, تىلدەردىڭ ۇشتۇعىرلىلىعىن دامىتىپ, ورتا تاپقا نەگىزدەلگەن «بولاشاعى ءبىرتۇتاس ۇلت» قانا تابىستى مەملەكەتتىڭ سەنىمدى ىرگەتاسى بولاتىنى اتاپ ءوتىلدى.
24 ءساۋىر
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ كونستيتۋتسيا كەپىلى رەتىندە جالپىعا ورتاق سايلاۋ قۇقىعىن جۇزەگە اسىرۋ تۋرالى قازاقستان ازاماتتارىنا ۇندەۋ جاريالادى.
بۇكىلحالىقتىق سايلاۋ – ءبىزدىڭ كونستيتۋتسيامىزدا, ارنايى زاڭىمىزدا كورىنىس تاپقان اسا ماڭىزدى ساياسي ءىس-شارا. سايلاۋ ارقىلى ازاماتتارىمىز, بىرىنشىدەن, ءوزىنىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىعىن جۇزەگە اسىرادى, ەكىنشىدەن, ەل باسقارۋ ىسىنە تىكەلەي قاتىسادى. ءاربىر ازامات وزىنە ۇنايتىن, ساياساتىن تۇسىنەتىن, حالىقتى العا باستاي الادى دەپ سەنەتىن كانديداتقا داۋىس بەرەدى.
بۇل – الەمدىك قاۋىمداستىق وكىلدەرىنىڭ نازارىن اۋداراتىن ەل ءومىرىندەگى ەلەۋلى وقيعا. سايلاۋدى بايقاۋ ءۇشىن ەلىمىزگە 1 مىڭنان استام بايقاۋشى, 200-گە جۋىق شەتەلدىك اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرى كەلەدى. ولاردىڭ الدىندا ءبىز ىنتىماعىمىزدى كورسەتۋىمىز كەرەك. حالىق نەعۇرلىم بەلسەنە قاتىساتىن بولسا, سوعۇرلىم ەلىمىزدىڭ بىرلىگى نىعايادى, بولاشاققا دەگەن سەنىمى بەكي تۇسەدى.
«بارشاڭىزدى سايلاۋعا قاتىسىپ, داۋىس بەرۋگە شاقىرامىن», – دەپ اتاپ ءوتتى ەلباسى.
26 ءساۋىر
قازاقستاننىڭ ءىس باسىنداعى پرەزيدەنتى, «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ ءتوراعاسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىندا ايتارلىقتاي باسىمدىقپەن جەڭىسكە جەتكەنى الدىن الا بەلگىلى بولدى.
«بۇعان سايلاۋ ۋچاسكەلەرىندە ءجۇرگىزىلگەن ساۋالداما بارىسى ايعاق بولىپ وتىر», – دەلىنگەن حابارلامادا.
«دەموكراتيا ينستيتۋتى» عىلىمي-زەرتتەۋ اسسوتسياتسياسى» قوعامدىق بىرلەستىگى جۇرگىزگەن exit-poll ناتيجەلەرى بويىنشا, نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءۇشىن سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنە كەلگەن سايلاۋشىلاردىڭ 97,5 پايىزى داۋىس بەرگەن.
سايلاۋداعى ەكىنشى كانديدات – قازاقستان حالىقتىق كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ وكىلى تۇرعىن سىزدىقوۆ 1,87 پايىز داۋىس العان. ءۇشىنشى كانديدات – ءوزىن ءوزى ۇسىنۋشى, قازاقستان كاسىپوداعى فەدەراتسياسىنىڭ توراعاسى ابىلعازى قۇسايىنوۆ ءۇشىن ەلەكتوراتتىڭ 0,63 پايىزى ءوز داۋىستارىن بەرگەن.
exit-poll وسىنداي ناتيجەلەر كورسەتتى.
قازاقستان پرەزيدەنتى سايلاۋىن 37 ەلدەن 200-دەن استام شەتەلدىك جۋرناليستەر جازىپ كورسەتتى.
27 ءساۋىر
باس پروكۋراتۋرا سايلاۋ تۋرالى قورىتىندى مالىمدەمە جاريالادى. وندا سايلاۋ ناۋقانىندا سايلاۋ پروتسەسىنىڭ بارلىق قاتىسۋشىلارىنىڭ زاڭناما تالاپتارىن جانە ازاماتتاردىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن ءمۇلتىكسىز ساقتاۋ ماسەلەلەرى پروكۋراتۋرا ورگاندارى ءۇشىن جۇمىستىڭ باستى باسىمدىلىعى بولعانى اتاپ كورسەتىلدى.
جۇرگىزىلگەن قاداعالاۋ ءىس-شارالارى كەزىندە سايلاۋ كوميسسيالارى نەمەسە مەملەكەتتىك ورگاندار تاراپىنان قانداي دا ءبىر بۇزۋشىلىقتار انىقتالعان جوق.
سايلاۋ ناۋقانىندا پروكۋراتۋرا ورگاندارىنا سايلاۋمەن بايلانىستى نەبارى 4 ءوتىنىش ءتۇستى, ولاردىڭ 3-ءۋى زاڭنامانى بۇزۋ فاكتىلەرى تۋرالى اقپارات نەمەسە شاعىمداردى قامتىماعان.
«سايلاۋ كۇنى قانداي دا ءبىر ەلەۋلى بۇزۋشىلىقتارسىز, تىنىش جاعدايدا وتكەنىن اتاپ وتەمىز. داۋىس بەرۋ كۇنى قارساڭىنداعى كەزەڭدە تەك قانا سايلاۋ الدىنداعى ۇگىتتى وتكىزۋ, سونداي-اق, قوعامدىق پىكىرگە سۇراۋ سالۋ ناتيجەلەرiن جاريالاۋ شارتتارىنىڭ جەكەلەگەن بۇزۋشىلىقتارى تىركەلگەن, ولار بويىنشا الدىن الۋ سيپاتىنداعى شارالار قولدانىلدى», – دەلىنگەن مالىمدەمەدە.
ال ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ وتىرىسىندا قازاقستان پرەزيدەنتى سايلاۋىندا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جەڭىمپاز اتانعانى رەسمي تۇردە جاريالاندى. سايلاۋشىلاردىڭ 97,75 پايىزى نازارباەۆتىڭ كانديداتۋراسىن جاقتاپ داۋىس بەرگەن.
«سايلاۋدا بارلىق داۋىس بەرۋشىلەردىڭ 95,21 پايىزى ءوز تاڭداۋىن جاسادى. ولاردىڭ داۋىستارى تومەندەگىدەي ءبولىندى: ابىلعازى قۇسايىنوۆقا – 57 718 نەمەسە 0,64%, نۇرسۇلتان نازارباەۆقا – 8 833 250 نەمەسە 97,75%, تۇرعىن سىزدىقوۆقا – 145 765 نەمەسە 1,61% سايلاۋشى داۋىس بەرگەن. وبلىستاردان جانە الماتى مەن استانا قالالارىنان الىنعان ناتيجەلەر نەگىزىندە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ قازاقستان پرەزيدەنتى بولىپ سانالسىن دەپ قاۋلى ەتەدى», – دەدى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى قۋاندىق تۇرعانقۇلوۆ.
29 ءساۋىر
استاناداعى تاۋەلسىزدىك سارايىندا قازاقستان پرەزيدەنتى بولىپ سايلانعان نۇرسۇلتان نازارباەۆتى ۇلىقتاۋ ءراسىمى ءوتتى.
ءىس-شارا مەملەكەتتىك تۋ مەن پرەزيدەنت بايراعىنىڭ, سونداي-اق, قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستيتۋتسياسىنىڭ ءتاۋەلسىزدىك سارايىنىڭ ۇلكەن زالىنا سالتاناتتى جاعدايدا اكەلىنۋىنەن باستالدى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ كورتەجى «اقوردا» رەزيدەنتسياسىنان تاۋەلسىزدىك سارايىنىڭ باسقى ەسىگىنىڭ الدىنا كەلدى. وسى جەردە جاڭادان سايلانعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنە مەملەكەتتىك كۇزەت قىزمەتىنىڭ باستىعى ا.كۇرەڭبەكوۆ راپورت بەردى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ ارتيللەريالىق وت-شاشۋ بولىپ جاتقان كەزدە تاۋەلسىزدىك سارايىنا كىردى.
تاۋەلسىزدىك سارايىنىڭ ۇلكەن زالىندا كونستيتۋتسيالىق كەڭەس توراعاسى ي.روگوۆ كونستيتۋتسيانىڭ 42-بابىنا سايكەس, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى حالىققا انت بەرگەن ساتتەن باستاپ لاۋازىمىنا كىرىسەتىنىن مالىمدەدى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ وڭ قولىن كونستيتۋتسياعا قويىپ: «قازاقستان حالقىنا ادال قىزمەت ەتۋگە, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى مەن زاڭدارىن قاتاڭ ساقتاۋعا, ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىنا كەپىلدىك بەرۋگە, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ وزىمە جۇكتەلگەن مارتەبەلى مىندەتىن ادال اتقارۋعا سالتاناتتى تۇردە انت ەتەمىن!», – دەپ مەملەكەتتىك تىلدە انت قابىلدادى.
سودان كەيىن ەلباسى مەملەكەتتىك تۋدى ءسۇيدى. مەملەكەتتىك گيمندى ورىنداۋ بارىسىندا 21 رەت زەڭبىرەكتەردەن وق اتىلدى.
ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ ءتوراعاسى قۋاندىق تۇرعانقۇلوۆ نۇرسۇلتان نازارباەۆقا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كۋالىگىن تاپسىردى.
مەملەكەت باسشىسى ۇلىقتاۋ ءراسىمىندە سويلەگەن سوزىندە پرەزيدەنت سايلاۋى قوعام بىرلىگىنىڭ قۋاتىن پاش ەتكەنىنە توقتالدى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, داۋىس بەرۋگە 9 090 920 ادام نەمەسە سايلاۋشىلاردىڭ 95,21 پايىزى قاتىسقان. نۇرسۇلتان نازارباەۆ سايلاۋشىلاردىڭ 8 833 250 داۋسىنا يە بولدى, بۇل داۋىس بەرۋ راسىمىنە قاتىسقان سايلاۋشىلار داۋسىنىڭ 97,75 پايىزىن قۇرايدى.
سايلاۋ قازاقستان حالقىنىڭ ءوز كوشباسشىسىنىڭ توڭىرەگىنە بۇرىنعىدان دا جاقىن توپتاسا تۇسكەنىن ايعاقتى تۇردە انىق كورسەتىپ بەردى.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان».