1934 جىلى ۇلتتىق, الەمدىك كلاسسيكالىق مادەني مۇرانى ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا قۇرىلعان اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق وپەرا جانە بالەت تەاترى ءوزىنىڭ 90-ماۋسىمىن تاريح بەتىنە ورنەكتەدى. 90 جىلدىق تاريحىندا 300-دەن اسا شىعارمانى ساحناعا شىعارعان قازاق ونەرىنىڭ قارا شاڭىراعى مەرەيلى بەلەسىن تىڭعىلىقتى دايىندىقپەن قارسى الىپ وتىر. اتاۋلى كۇنگە وراي سانالى عۇمىرىن كيەلى ساحناعا, شىعارماشىلىققا قىزمەت ەتۋگە ارناعان تەاتردىڭ 126 مايتالمان مامانى ارنايى توسبەلگىمەن ماراپاتتالىپ, باعالى سىيلىقتار تابىستالدى.
قوس مەرەيتوي – ۇلتتىق تەاتردىڭ 90 جىلدىعى مەن احمەت جۇبانوۆ پەن لاتيف حاميدي بىرىگىپ جازعان «اباي» وپەراسىنىڭ 80 جىلدىعى تۇسپا-تۇس كەلگەن ماۋسىم كورەرمەنىنە ناعىز ونەر مەرەكەسىن سىيلادى. عاسىرعا اياق باسقان تەاتر عيماراتىنىڭ الدىنا قىزىل كىلەم توسەلىپ, كىرپياز كلاسسيكالىق ونەرگە قالتقىسىز قىزمەت ەتكەن ارداگەرلەردى كورەرمەن تىك تۇرىپ, قوشەمەتپەن قارسى الدى. ماراپات تەك ساحنا ساڭلاقتارىن عانا ەمەس, شىمىلدىق سىرتىندا سپەكتاكل ازىرلەۋگە قاتىساتىن كوستيۋم تسەحى, گريم مامانى, جارىق قويۋشى سياقتى تەاتردىڭ «كوزگە كورىنبەيتىن» بارلىق ءبولىمىنىڭ بۇرىنعى قىزمەتكەرلەرىن تۇتاس قامتىدى.
كسرو حالىق ءارتىسى جانە مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى بيبىگۇل تولەگەنوۆا, قازاق كسر حالىق ءارتىسى, قازاق كسر مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى راۋشان بايسەيىتوۆا, قازاقستان جانە تاتارستان حالىق ءارتىسى نۇرجامال ۇسەنباەۆا, وپەرا جانە بالەتتىڭ وزگە دە جارقىن وكىلدەرى, الماتىلىق زيالى قاۋىم, قازاقستانداعى ديپلوماتيالىق ەلشىلىك قىزمەتكەرلەرى بۇل كەشتە قۇرمەتتى مەيماندار قاتارىنان كورىندى.
«اباي اتىنداعى ۇلتتىق تەاتر عاسىر الدىنداعى جاڭا بەلەسكە قادام باستى. انە-مىنە دەگەنشە, الداعى ون جىلدا قارا شاڭىراعىمىز العاشقى جۇزجىلدىق عۇمىرىن تۇيىندەيدى. وسىمەن 90 جىلعا نۇكتە قويىلاتىن تاريحي كۇندە ارداگەرلەردىڭ باسىن قوسىپ, ەڭبەگىنە راحمەت ايتىپ, لايىقتى قۇرمەت كورسەتۋ بۇگىنگى وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ, ونەر ۇجىمىنىڭ بىردەن-ءبىر پارىزى دەپ ەسەپتەيمىن. نەگە دەسەڭىز, ادام ەڭبەگى ءبىرىنشى كەزەكتە ۇجىم تاراپىنان, ودان ءارى قاراي قوعام, مەملەكەت تاراپىنان باعالانىپ تۇرعانى ماڭىزدى. بۇل اسىرەسە ونەر ادامىن شابىتتاندىرۋ ءۇشىن اسا قاجەت, سوندىقتان اباي اتىنداعى تەاتردا جاڭا ءۇردىس – ءوز قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەگىن جىل سايىن اتاپ وتەتىن ادەمى ءداستۇر جالعاسىن تابا بەرەدى», دەدى اباي اتىنداعى قازۇوبت ديرەكتورى اينۇر كوپباساروۆا.
تەاتر ارداگەرلەرىن ماراپاتتاۋ سالتاناتىندا اسىلدىڭ تۇياعى راۋشان حاتياتقىزى اناسىنىڭ اسا باعالى پورترەتى مەن كەزىندە كۇلاش بايسەيىتوۆانىڭ سپەكتاكلدەردە كيگەن بىرنەشە باس كيىمىن ونەر ورداسىنىڭ مۇراجايىنا سىيلادى. قازاق كسر ەڭبەك سىڭىرگەن ونەر قايراتكەرى نيكولاي تسيۆچينسكي سالعان سۋرەت بۇرىن-سوڭدى ەش جەردە جاريالانباعان جانە ونىڭ وزىنە ءتان ەرەكشە تاريحى بار.
ماۋسىماشاردا قوناقتارعا شاعىن مۋزىكالىق تارتۋ جاسالىپ, مەرەكەلى كەش احمەت جۇبانوۆ-لاتيف ءحاميديدىڭ «اباي» وپەراسىن تاماشالاۋمەن ءتامامدالدى. داستۇرگە ساي جاڭا ماۋسىمنىڭ ەكىنشى كۇنىندە پ.چايكوۆسكيدىڭ «اققۋ كولى» بالەتى كورەرمەنىنە جول تارتتى.
الماتى