قازاق ەلى كونفەسسياارالىق كەلىسىم مەن دىنارالىق ديالوگتى, تولەرانتتىق پەن زايىرلىلىق قاعيداتتارىن ىلگەرىلەتۋدەگى جەتىستىگىمەن كوپكە ۇلگى. اتا زاڭىمىز بويىنشا كىم قانداي دىنگە سەنەمىن دەسە ءوز ەركى, سونداي-اق ءدىن ۇستانۋعا تولىق ەركىندىك بەرىلگەن.
وسىناۋ كەڭدىك پەن كەلىسىمنىڭ ارقاسىندا يسلام ءدىنىن قابىلداپ جاتقان وزگە ءدىن وكىلدەرى از ەمەس. ماسەلەن, قازىر يسلام ءدىنىن قابىلداعان ورىس ۇلتىنىڭ وكىلدەرىن كورۋ تاڭسىق بولماي قالدى. دەگەنمەن تاياۋ كۇندەرى ەل تاريحىندا بۇرىن-سوڭدى بولماعان ەلەۋلى وقيعا ورىن الدى. ول – دميتري وستروۆسكي ەسىمدى تۇڭعىش قاريدىڭ شىعۋى. ونىڭ مۇسىلمانشا اتى-ءجونى – ابدۋرراحمان التاي.
قاري – قۇران كارىمدى تولىق جاتتاعان ادام. مىڭ جارىم جىلدان بەرى قاسيەتتى كىتاپتىڭ ءبىر ءارپى دە وزگەرمەي بۇگىنگى كۇنگە جەتۋى – ۇلى اماناتتى ارقالاعان قاريلاردىڭ ارقاسى. ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العان تۇستا بۇرىنعى اتەيستىك ساياسات كەسىرىنەن ەلدە بىردە-ءبىر قاري قالماعان ەدى. الايدا ودان بەرگى جىلدارى مەدرەسەلەر مەن قاريلار دايارلاۋ ورتالىقتارىنىڭ اشىلۋى ناتيجەسىندە قازىر قۇراندى تولىق جاتتاعان ءدىن وكىلدەرىنىڭ سانى جۇزدەپ سانالادى.
ءبىز ابدۋرراحماندى اڭگىمەگە تارتىپ, يسلام دىنىنە بەت بۇرۋى مەن قۇران جاتتاۋ جولىنا قاتىستى سىر سۋىرتپاقتادىق. «مەن شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ زىريانوۆ قالاسىندا دۇنيەگە كەلىپ, مەكتەپتى سول جەردە ءبىتىردىم, دەيدى ول. 2019 جىلى ءبىر ىسساپارعا بارعانىمدا مۇسىلماندارمەن بىرگە جۇمىس ىستەدىم. العاش رەت سولاردان يسلام ءدىنى, قۇران مەن حاديس تۋرالى كوپ مالىمەت الىپ, وسى جىلى يسلام ءدىنىن قابىلدادىم».
باستاپقىدا اتا-اناسى مەن باۋىرلارى ونىڭ بۇل شەشىمىنە تاڭعالعانى تۇسىنىكتى. دەگەنمەن, كەيىن كەلە ءبارى دە ونىڭ بۇل شەشىمىن قۇپتاعان. اسىرەسە اكەسى ۇلىنىڭ دۇرىس قادام جاساعانىن ايتادى ەكەن. «قۇران جاتتاماس بۇرىن الدىمەن اراب ءالىپبيىن ۇيرەندىم. ول كەزدە كۇنىنە ءبىر ارىپتەن جاتتايتىنمىن. 2-3 ايدان كەيىن ءالىپبيدى تولىق مەڭگەرگەن سوڭ, بىرتىندەپ قۇران ۇيرەنە باستادىم. ءبىر كۇنى مەشىتتەگى ۇستاز نيەتىمدى بايقاپ, مەدرەسەگە تۇسۋگە شاقىردى. بۇل كەزدە مەن جارتى پارانى جاتقا بىلەتىن ەدىم. سوسىن مەدرەسەدە جەدەلدەتىلگەن باعدارلامامەن قۇراندى قايتادان باسىنان ۇيرەنىپ, ەكى جارىم جىلدىڭ ىشىندە تولىق جاتتاپ شىقتىم» دەيدى قاري.
ءبىز ودان مۇسىلمان بولعاننان كەيىن ءومىرى قالاي وزگەرگەنىن سۇرادىق. ونىڭ ايتۋىنشا, ادام بالاسى قۇراندى تەرەڭىرەك بىلگەن سايىن ءومىردىڭ ءمان-ماعىناسىن تەرەڭ تۇسىنەدى. «ومىرگە دەگەن كوزقاراسىم وزگەردى. ىزگى امال جاساۋعا ۇمتىلا ءتۇستىم. مەن ادامدارعا قۇراندى ءجيى وقۋعا كەڭەس بەرەر ەدىم. ول يمانىمىزدى تەرەڭدەتەدى. مۇنداي وزگەرىستى ەڭ العاش جاتتاۋدى باستاعاندا-اق اڭعاردىم. ارابشانى جاقسى بىلمەگەندىكتەن, قۇراننىڭ اۋدارماسىن وقيتىن كەزىم ەدى. ال قاسيەتتى كىتاپتى تولىق جاتتاپ, قاري بولۋدىڭ ورنى مۇلدەم بولەك. ءسىز وعان بالكىم 2-3 جىل ءومىرىڭىزدى ارنارسىز, ءبىراز قينالارسىز, بىراق ونىڭ مىنا دۇنيەدەگى ءارى كەيىنگى ومىردەگى پايداسى مەن ساۋابى شەكسىز. ارقايسىمىزدا سول يگىلىككە كەنەلەتىن مۇمكىندىك بار. سوعان تالپىنۋىمىز كەرەك», دەيدى ا.التاي.
ءبىز قاريدان ءوزى تولىق بىلەتىن قۇراننىڭ ىشىنەن قاي ايات ۇنايتىنىن سۇراعانىمىزدا, «فۋسسيلات» سۇرەسىنىڭ 33-اياتى جانىنا جاقىن ەكەنىن ايتتى. ونىڭ ماعىنالىق اۋدارماسى: «اللا جولىنا شاقىرىپ ىزگى امال جاساعان جانە شىن جۇرەكتەن «مەن شىنايى مۇسىلمانمىن» دەپ اعىنان جارىلعان ادامنان ارتىق, ءسوزى جاقسى كىم بار؟..»
ابدۋرراحمان الداعى ۋاقىتتا يسلام عىلىمىن تەرەڭنەن مەڭگەرىپ, حاققا ىقىلاستى ادامدارعا ءدىندى ۇيرەتكىسى كەلەتىنىن ايتىپ: «مەنىڭ ارمانىم – قوعامعا پايدالى بولۋ» دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى. ءبىز ءوزىنىڭ جۇرەك قالاۋىمەن يماندىلىق جولىن تاپقان باۋىرىمىزعا ساتتىلىك تىلەدىك.