«حات قورجىن»

ال استانا قالاسىنا كەلگەن كەز كەلگەن شەتەلدىك قازاققا بۇل مارتەبە بۇيىرا بەرمەيدى. ونىڭ بىرنەشە شارتى بار. سونىڭ ءبىرى – ءوز اتىڭدا نەمەسە جاقىن تۋىسىنىڭ اتىندا ءۇيىنىڭ بولۋى.

بىرىنشىدەن, ەكىنىڭ ءبىرى كەلە سالىپ ءۇي الا المايدى. ويتكەنى ىقتيارحاتى نەمەسە ازاماتتىعى بولۋى كەرەك. ەكىنشىدەن, كامەلەتكە تولماعان بالالار تەك اتا-اناسىنا نەمەسە اتا-اناسىنىڭ بىرىنە تىركەلىپ قانا بۇل مارتەبەگە قول جەتكىزە الادى. ۇشىنشىدەن, قازىر بىردە-ءبىر تىكە تۋىسى نەمەسە ءتىپتى جاماعايىن تۋىسى دا جوق, اتا-اناسىنىڭ سىنىپتاسى, دوسى, جاقىن تانىسى, تاعى باسقا سەنىمدى ادامىنا سەنىمحات ارقىلى ەرتىپ جىبەرۋمەن كەلىپ جاتقان مەكتەپ وقۋشىلارى وتە كوپ. ويتكەنى ولاردىڭ اتا-اناسى تۇرىپ جاتقان ەلىندەگى جاعدايعا بايلانىستى شەتەلگە شىعا المايدى. وسى سەبەپتى بالاسى قازاق بولسىن دەگەن ماقساتپەن اتاجۇرتقا كەلىپ وقىسىن دەپ تاۋەكەلگە بارىپ جاتىر.

مىنە, وسىدان 14 جىل بۇرىن قابىلدانىپ, سودان تۋىندايتىن جوعارىدا ايتىلعان سول ءۇش ماسەلەگە بايلانىستى جاتجۇرتتان جەتكەن بالالار «قانداس كۋالىگىن» الا الماي وتىر. ول ازداي, وسىنىڭ الدىندا ءبىلىم باسقارماسىنىڭ «مەكتەپتەر «قانداس كۋالىگىنە» وتكىزدى دەگەن قاعازبەن قابىلداي بەرەدى» دەگەنى جالعان اقپارات بولىپ شىقتى. ونداي قاعاز دا ەسەپكە الىنباي, بالالار «كۋالىك دايىن بولعاندا كەلەسىڭ» دەپ قايتارىلىپ جاتىر. ال «قانداس كۋالىگى» 35 جۇمىس كۇنى ىشىندە دايىن بولادى. وقۋ جىلى بولسا, انە-مىنە باستالعالى تۇر.

بالا اتامەكەنىنە كەلىپ وقيمىن دەسە, وسىنداي كەدەرگىلەر الدىن كەس-كەستەيدى. ال ۇلكەنى جۇمىسىن, اتاعىن, مال-مۇلكىن, كىندىك قانى تامعان تۋعان جەرىن, تۋىستارىن قيىپ كوشىپ كەلىپ, ازاماتتىق الايىن دەسە, تاعى الدىنان ءتۇرلى كەدەرگى شىعادى. مىسالى, قاراعاندىدا ءبىر جىگىت ىقتيارحاتپەن جۇرگەن موڭعوليالىق قازاق قىزىنا ۇيلەنىپتى. ەندى انا جاس كەلىنگە اتىڭدا ءۇيىڭ جوق دەپ ازاماتتىق بەرمەي جاتىر ەكەن. ءۇي كۇيەۋىنىڭ اكەسى – اتاسىنىڭ اتىندا كورىنەدى. ءبارى بىرگە تۇرادى ەكەن. نەكە كۋالىكتەرى بار. سوندا تۋعان ۇلىنىڭ ايەلىن, ءوز كەلىنىن اتاسى ازاماتتىققا باسىندا ءۇيى بولسا دا قابىلداتا الماي وتىر.

جوعارىدا اتالعان بۇيرىقتىڭ قانداس دەگەن بولىگى شەتەلدەن كەلگەندەردىڭ ۇلتى قازاق دەپ وزگەرمەيىنشە, بالالارىمىز مەكتەپكە كىرە المايدى. سوندىقتان بۇيرىققا ءتيىستى قۇزىرلى ورگان – سالالىق مينيسترلىك تاراپىنان تەز ارادا وزگەرىس ەنگىزىلۋگە ءتيىس.

مايگۇل سۇلتان,

اتا-انالار اتىنان حات جولداۋشى

استانا

ءشامشىنىڭ تۋعان كۇنىندەگى قۋانىش

15 تامىزدا تۋما تالانت, قازاق ءان ونەرىندەگى ايرىقشا تۇلعا ءشامشى قالداياقوۆ 94 جاسقا تولدى. بۇل كۇن ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە اتالىپ ءوتتى. سو­لاردىڭ ىشىندە اقتوبە وبلىسىنىڭ قارعالى اۋدانىنا قاراستى ءشام­شى قالداياقوۆ اتىنداعى اۋىلداعى كەزدەسۋ ءوزىنىڭ ءمان-مازمۇنىمەن ەستە قالدى.

ونى ۇيىمداستىرعان – وسى ولكەگە كەڭىنەن تانىمال ىسكەر ازامات, ونەر جاناشىرى, مەتسەنات قايروش ارىستانعاليەۆ. اۋىلدىڭ كورنەكتى ورنىندا, ورتا مەكتەپتىڭ جانىنداعى الىستان مەنمۇندالاپ كوز تارتاتىن جەردە ورناتىلعان ءشامشى ەسكەرتكىشى الدىنا تۇرعىندار تاڭەرتەڭنەن جينالا باس­تادى. اقتوبەدەن ات ارىتىپ ءبىر توپ ەلگە سىيلى, حالىق كومپوزيتورىنىڭ كەزەكتى تۋعان كۇنىنە ارنالعان ءىس-شاراعا ارنايى شاقىرىلعان قوناقتار دا كەلىپ جەتتى. ال ارنايى ءىس-شارانى باستان-اياق جۇرگىزىپ, ويداعىداي وتۋىنە ۇلكەن ۇلەس قوسقان جەرگىلىكتى مادەنيەت وشاعىنىڭ جەتەكشىسى گاۋھار ەسەتقىزىنا جينالعاندار اتىنان مىڭ العىس.

رەسمي قۇتتىقتاۋلار قاتارىندا وبلىستىڭ قۇرمەتتى ازاماتى باقىت عيزاتوۆ پەن ۇزدىك ولكەتانۋشى بايانعالي قۇلتاەۆ ەستەلىكتەرىمەن ءبولىسىپ, حالىقتىڭ سۇيىكتى كومپوزيتورى ش.قالداياقوۆتىڭ ومىرىنەن وتە قىزىقتى دەرەكتەردى جاريا ەتتى.

اۋىلدا وتكەن ءىس-شارا بارىسىندا ءشامشىنىڭ ءانىن جاسى كەلگەن زەينەتكەر اپا ورىنداسا دا, مەكتەپتىڭ ورتا بۋىن وقۋشى بالاسى شىرقاسا دا, جيىنعا قاتىسۋشى بارشا جۇرت قوسىلا شىرقاپ, قىزۋ قولداۋ كورسەتىپ جاتتى. ءشامشى فەنومەنى ۇلكەندى دە, جاسى كىشى وسكەلەڭ ۇرپاقتى دا ونەرگە ۇمتىلدىرىپ, ءومىردى نۇرلاندىرىپ, شات كوڭىلگە بولەۋىمەن دە ايشىقتالادى.

ماڭىزدى مادەني ءىس-شارا اقتوبە قالاسىنىڭ تورىندەگى اعايىندى جۇبانوۆتور كوشەسىندە ودان ءارى جالعاسىن تاپتى. وبلىستىق مادەنيەت باسقارماسى ۇيىمداستىرعان بۇل ونەر كەشى دە ورىنداۋشىلار مەن تابيعات اياسىندا تەگىن كونتسەرت تاماشالاعان كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىنەن شىقتى. «تامدى ارۋىن» تامىلجىتا شىرقاعان ورىنداۋشى مەن بايان اسپابىنىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن تريو ورىنداعان اندەردى ەلىتە تىڭداعان ەرەسەكتەر مەن جاستار دا ۇلكەن قۋانىشقا بولەندى.

وسىلايشا, حالىقتىڭ قالاۋلى كومپوزيتورى ءشامشى قالداياقوۆتىڭ تۋعان كۇنى ءماندى دە ءارلى اسەرگە بولەپ, كوپشىلىك رۋحاني ءنار العان ماڭىزدى ءىس-شارا رەتىندە ەستە قالدى.

يساتاي قامباروۆ,

ونەرسۇيەر توپ وكىلى

اقتوبە