«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا ۋاقىتتى ەسەپتەۋ ءتارتىبى تۋرالى» ۇكىمەت قاۋلىسىنا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەرگە سايكەس 1 ناۋرىزدان باستاپ بىرىڭعاي ۋاقىت بەلدەۋىنە كوشتىك. ەلدىڭ بارلىق اۋماعىندا قايناعان تىرشىلىك UTC+6-دان 5-ۋاقىت بەلدەۋىنە (UTC+5) اۋىستى دا كەتتى. سول كەزدىڭ وزىندە كەيبىر عالىمدار ۋاقىت بەلدەۋىن تاڭنىڭ اتۋىنا قاراي بەلگىلەۋ كەرەك ەكەنىن ايتسا, تۇرعىندار جۇمىس توبىنا سەنىم ارتىپ, ءۇنسىز قالعان ەدى.
قاۋلى بويىنشا استانا, الماتى قالالارىمەن قاتار شىمكەنت, اقمولا, الماتى, جامبىل, قاراعاندى, قوستاناي, پاۆلودار, سولتۇستىك قازاقستان, تۇركىستان, شىعىس قازاقستان, اباي, جەتىسۋ, ۇلىتاۋ وبلىستارىندا 1 ناۋرىزدان باستاپ جەرگىلىكتى ۋاقىت 1 ساعاتقا كەيىنگە شەگەرىلدى. ال وعان دەيىن ۇسىنىستى بىرىڭعاي ۋاقىت بەلدەۋىن ورناتۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى جۇمىس توبىنا قوسىلعان عالىمدار, ساراپشىلار ابدەن زەردەلەگەنىن دە ايتقانىمىز ءلازىم.
كوپ ۇزاماي ەلىمىزدىڭ بىرنەشە اۋماعىندا تۇرعىندار تاڭنىڭ ادەتتەگىدەن تىم ەرتە اتاتىنىن جەلىگە جاريالاپ, شاعىمدانا باستادى. «ۋاقىتتى كەرى قايتارۋ» جونىندەگى پەتيتسياعا دا قاجەتتى 50 مىڭ قول جينالىپ, كۇنى كەشە سول پەتيتسيانى قاراۋ ءۇشىن قۇرىلعان جۇمىس توبىنىڭ قورىتىندى وتىرىسى ءوتتى. قوعامدىق تالقىلاۋعا ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ۆيتسە-ءمينيسترى قايرات بالىقباەۆ توراعالىق ەتتى. باسقوسۋعا پەتيتسيا اۆتورلارى, ساراپشىلاردان باستاپ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ەنەرگەتيكا, اۋىل شارۋاشىلىعى, كولىك, توتەنشە جاعدايلار, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ, ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىكتەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرى قاتىستى.
ەسكە سالار بولساق, جۇمىس توبىنىڭ 21 ماۋسىمدا وتكەن ءبىرىنشى وتىرىسىندا 50 مىڭ داۋىس جيناعان باستاماشى توپ پەتيتسياداعى ەكى نەگىزگى سەبەپتى العا تارتقان ەدى. وندا ۋاقىت بەلدەۋىنىڭ دەنساۋلىققا اسەرى جانە كەشكى ارتىق ساعاتقا قاراي جەكە جانە زاڭدى تۇلعالار ەلەكتر ەنەرگياسىنا قوسىمشا شىعىندالاتىنى تۋرالى ايتىلىپتى. سودان 16 شىلدەدە وتكەن ەكىنشى وتىرىستا مەديتسينا, حرونوبيولوگيا جانە ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ساراپشىلار پەتيتسيا اۆتورلارىنىڭ قويعان سۇراقتارىنا جاۋاپ بەردى. جۇمىس توبىنىڭ مۇشەلەرى مەن ساراپتامالىق قوعامداستىقتىڭ ۇسىنىستارى مەن دالەلدەرىن ەسكەرە وتىرىپ, پەتيتسيا ءمانى بويىنشا شەشىم جوباسى ازىرلەنىپ, قوعامدىق تالقىلاۋعا ۇسىنىلدى.
ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى مەن ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىنىڭ تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ كوميتەتىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا ۋاقىتتى اۋىستىرۋ ەلدەگى ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋعا ايتارلىقتاي اسەر ەتكەن جوق. مىسالى, 2023 جىلى ەنەرگيانى تۇتىنۋ 2022 جىلمەن سالىستىرعاندا 1,9%-عا ارتقان. بۇل وزگەرىسكە تۇتىنۋشىلار مەن جاڭا نىسانداردىڭ سالىنۋى نەگىز بولدى. ال بيىلعى ءبىرىنشى توقساندا جان باسىنا شاققانداعى ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋ 2023 جىلدىڭ ۇقساس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 2,44%-عا تومەندەگەن. بۇعان قوسا بيىل كەيبiر وڭiرلەردە تاريفتەردiڭ ءوسۋi, تەمپەراتۋرانىڭ تومەندەگەنى بايقالعان. بۇل حالىقتىڭ شىعىستارىنا اسەر ەتۋi مۇمكiن.
ال دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ اقپاراتىنا سايكەس UTC+5 ساعاتتىق بەلدەۋىنە كوشىرۋ گەوگرافيالىق ورنالاسۋ مەن تابيعي كۇن تسيكلىنە سايكەس كەلەدى. بۇل بيولوگيالىق ىرعاقتاردى كۇندىزگى-تۇنگى تابيعي تسيكلمەن ۇندەستىرۋدى جاقسارتىپ, حالىقتىڭ دەنساۋلىعىنا وڭ اسەر ەتەدى دەسەدى. مينيسترلىك وكىلدەرى ۋاقىت بەلدەۋىنىڭ اۋىسقانىنا بار-جوعى 5 اي وتكەنىن ەسكەرىپ, بۇل وزگەرىستىڭ دەنساۋلىققا ەلەۋلى اسەرى تۋرالى ايتۋعا ءالى ەرتە دەپ سانايدى.
باسقوسۋدا جۇمىس توبى دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنە الداعى ءۇش جىلدا بىرىڭعاي ۋاقىت بەلدەۋىنىڭ دەنساۋلىققا اسەرىن زەرتتەۋدى ۇسىندى. تالقىلاۋدى ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ۆيتسە-ءمينيسترى قايرات بالىقباەۆ تولىقتىرىپ, تۇيىندەدى.
«بۇگىن ءبىز پەتيتسيانى قاراۋعا قاتىسقان بارلىق تاراپتىڭ پىكىرىن ەستىدىك. پەتيتسيادا كورسەتىلگەن دالەلدەر راستالماعانىن ەسكەرە وتىرىپ, جۇمىس توبى پەتيتسيانى قاناعاتتاندىرۋدان باس تارتۋ تۋرالى الدىن الا شەشىم قابىلدادى. اكىمشىلىك ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىنىڭ 90-6-بابىنىڭ 3-تارماعىنا سايكەس ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءمينيسترى پەتيتسيانى قاراۋ ناتيجەلەرى تۋرالى رەسمي حابارلامانى ۇسىنادى», دەپ قورىتىندىلادى ق.بالىقباەۆ.