قازىر ءوندىرىستى وڭىردە كۇن سايىن شاعىن ءبىر زاۋىت, كاسىپورىن اشىلسا دا جاڭالىق ەمەس سياقتى. وعان مىسالى, ماۋسىم ايىندا ءبىر كۇندە ىسكە قوسىلعان ەكى سەرىكتەستىكتىڭ جۇمىسىن ايتۋعا بولادى. ونىڭ ءبىرى – اقسۋ قالاسىنداعى پوليەتيلەن قۇبىرلار شىعاراتىن شاعىن زاۋىت بولسا, ەكىنشىسى – وبلىس ورتالىعىنداعى قۇبىرلاردى الدىن-الا يزولياتسيالاۋ ءوندىرىسى.
اقسۋداعى پوليەتيلەن قۇبىرلار شىعاراتىن “دانيەر” وندىرىستىك ساۋدا-قۇرىلىس فيرماسىنىڭ تسەحتارى جاڭا تەحنولوگيالارمەن جابدىقتالىپتى. بۇل قۇبىرلار كۇندەلىكتى ءوزىمىز تۇتىناتىن اۋىز سۋدى جەتكىزىپ بەرىپ وتىراتىن قالاىشىلىك ينجەنەرلىك جەلىلەرگە ارنالعان. ديامەترى 20-دان 500 ميلليمەترگە دەيىن. زاۋىت ەندى جىلىنا 300 ميلليون تەكشە مەتر قۇبىر جاساپ شىعارادى. سەرىكتەستىك ديرەكتورى نۇرلان نۇرماعانبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, قۇبىرلار جاساۋعا قاجەتتى شيكىزات سوناۋ كورەيا ەلىنەن جەتكىزىلەدى ەكەن. وسى جوبانى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن 100 ميلليون تەڭگە جۇمسالىپتى. ەلباسى بيىلعى جولداۋىندا كاسىپكەرلىكتىڭ جاڭا ەكونوميكالىق دامۋىمىزدىڭ قوزعاۋشى كۇشى ەكەنىن, سونىڭ ارقاسىندا شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ جاڭا توبىن كوبەيتۋ كەرەكتىگىن ايتقان ەدى. سول جاڭا توپتاردىڭ قاتارى قازىر بىرتىندەپ كوبەيىپ كەلەدى. جاڭا كاسىپورىندا 62 جۇمىس ورنى اشىلدى.
سونىمەن قاتار, ء“Arىnvest” سەرىكتەستىگى دە جاڭا جوبانى جۇزەگە اسىردى. ەكى كاسىپورىن دا جاۋاپ بەرەتىن جاڭا تەحنولوگيالارمەن جاسالىنعان سۋ قۇبىرلارىن ومىرگە اكەلدى. سەرىك سۇراعانوۆ باسقاراتىن بۇل ءوندىرىس ورنى جەر استى جەلى جولدارىنا توسەلەتىن قۇبىرلاردى ارنايى يزولياتسيالاپ بارىپ دايىن كۇيىندە قولدانىسقا جىبەرە الادى. ياعني, ىستىق سۋ مەن سۋىق سۋدى نەمەسە جىلۋدى تاسىمالداۋ كەزىندە بۇرىنعىداي سىرتىن وراپ-قىمتاپ, تاستارمەن باستىرۋدىڭ قاجەتى جوق, كەرىسىنشە, بولات قۇبىردىڭ سىرتىنا پوليەتيلەن قۇبىر كيگىزىلەدى, قۇبىردى ساقتاۋ جۇيەلەرى دە ءوندىرىسشىلەردىڭ قولىندا. ولاردىڭ ايتۋىنشا مۇنداي دايىن قۇبىرلاردى قازىلعان شۇڭ-قىرلارعا اپارىپ ورناتىپ, بىردەن پايدالانا بەرۋگە بولادى ەكەن. بۇل قۇبىرلار دا ۇزاق جىلدارعا شىداي الادى ءارى سۋدىڭ بەتالدى ىسىراپ بولماۋىنا كوپ پايداسى دا بار. قورشاعان ورتاعا تيگىزەر زيانى دا از. بولات قۇبىرلار شىرۋگە ءتوزىمدى. تاعى ءبىر باستى ەرەكشەلىگى – بولات قۇبىرلاردىڭ ءوزارا جالعاسقان تۇستارى مىس سىمدارمەن بايلانىسقان, ولار زاۋىتتىڭ وپەراتورلىق كومپيۋتەرلىك ورتالىق جۇيەلەرىنە جالعانعان, ال, اپات بولا قالعان كەزدە ولار بەلگى بەرىپ وتىرادى.
سوندىقتان, كۇندەلىكتى ءىشىپ, جۋىنىپ وتىرعان سۋىڭىزدىڭ تازالىعىن, ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىگىن ساقتايتىن بۇل جاڭا قۇبىرلاردىڭ باعاسى دا قىمبات. ساتىپ الۋشىلار ءارينە, بۇل قۇبىرلاردىڭ ءتيىمدىلىگىنە, مونتاجداۋ-ءجوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ىڭعايلىلىعىنا قاراپ بارىپ قىزىعىپ ساتىپ الارى ءسوزسىز. وبلىس ورتالىعىندا جانە اقسۋ قالاسىندا اشىلعان زاۋىتتاردىڭ ءوزدەرى شاعىن بولسا دا, ءوڭىر ءۇشىن اشقان جاڭالىقتارى وتە زور.
فاريدا بىقاي.
پاۆلودار.