شىمكەنتتە «تازا قازاقستان» رەسپۋبليكالىق ەكولوگيالىق اكتسياسى اياسىندا «ونەگەلى ۇرپاق» اپتالىعى باستالدى. اپتا بويىنا مەگاپوليستە كوپتەگەن تازالىق ءىس-شارالارى قولعا الىندى.
اپتالىق اياسىندا قالاداعى «اباي ساياباعىندا» «ۇرپاقتار ساباقتاستىعى» اتاۋىمەن اتا مەن نەمەرەلەرىنىڭ تازالىق اكتسياسى ءوتتى. وسىنداي ۇلگى مەن دانالىقتى دارىپتەپ, كەيىنگى جاس ۇرپاقتىڭ بويىندا تابيعاتقا, قورشاعان ورتاعا دەگەن جاناشىرلىق, قامقورلىق سەزىمدەرىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلعان ءىس-شاراعا و.راحمانبەرديەۆ, ش.مىرزاحمەتوۆ, ك.تولەباەۆ, ب.تۇرعاراەۆ, ق.سىزدىقوۆ سەكىلدى قالاداعى بىرقاتار مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرى, ەڭبەك ارداگەرلەرى قاتىستى. جالپى, «ۇرپاقتار ساباقتاستىعى» اكتسياسىنداعى جۇمىستارعا 500-گە جۋىق ادام اتسالىسىپ, ساياباق ءىشىن تازالاپ اباتتاندىردى.
– «تازا قازاقستان» باستاماسى اياسىندا شاھارىمىزدا كوپتەگەن يگى ءىس جالعاسىن تاۋىپ جاتىر ەكەن. سونىڭ ءبىرى – «ونەگەلى ۇرپاق» اپتالىعى. وسىعان وراي نەمەرەلەرىمىزبەن بىرگە ساياباققا كەلىپ, تازالىعىنا ۇلەس قوسىپ جاتىرمىز. بىزدىكى – ءوسىپ كەلە جاتقان بالالارىمىزعا, جاستارعا ونەگە, ۇلگى بولسىن دەگەن نيەت. جاستاردىڭ ۇلكەندەرگە, قاريالارعا كومەك كورسەتكەنى, يگى ىستەرگە مۇرىندىق بولعانى قانداي جاراسىمدى. ءوز باسىم اكتسيا ۇيىمداستىرۋشىلارىنا العىسىمدى بىلدىرەمىن, – دەدى ابىز اقساقال و.راحمانبەرديەۆ.
تازالىق جۇمىستارى بارىسىندا مەگاپوليستىڭ ەڭبەك ارداگەرلەرى تۇرىپ جاتقان ۇيلەردىڭ اۋلالارى تازالاندى, ءشوبى وتالىپ, اعاشتار اكتەلىپ, قوقىس قالدىقتارى سىرتقا شىعارىلدى. وسىناۋ اكتسيا كەزىندە شىمكەنت قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى سارسەن قۇرانبەك باستاعان ءبىر توپ بەلسەندى جاس, ەرىكتىلەر ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس ارداگەرى نينا موسۋنوۆانىڭ شاڭىراعىندا بولىپ قايتتى. جاستار اۋلانى تازارتىپ, اعاش تۇپتەرىن قوپسىتىپ, قورشاۋلاردى سىرلادى. وسى تۇستا ايتا كەتكەن ءجون, شاھاردا بۇگىندە كوزى ءتىرى ەكى سوعىس ارداگەرى عانا قالدى. سونىڭ ءبىرى – نينا موسۋنوۆا. قاريا بيىل 100-گە كەلىپ وتىر. ول 1942 جىلى اسكەرگە ءوز ەركىمەن اتتانىپ, موجايسك ماڭىنداعى سوعىستا قولىنا پۋلەمەت الىپ, جاۋعا قارسى شىققان. سوعىستان سوڭ كاسسير, كىتاپحاناشى, حاتشى-ماشينيستكا بولىپ قىزمەت ىستەگەن. قاريانىڭ 2 نەمەرە, 5 شوبەرەسى بار.
– بۇگىنگى ۇرپاققا بەيبىت ءومىر سىيلاعان سوعىس جانە تىل ارداگەرلەرىنىڭ ەرلىگىن باعالاۋ – حالقىمىز ءۇشىن پارىز. ءبىز – ارداگەرلەرىمىزدى ارداقتاپ, قارتتارىمىزدى قادىرلەيتىن حالىقپىز. ەندىگى مىندەتىمىز – كوزى تىرىسىندە وسى كىسىلەرگە بارىنشا قامقورلىق جاساپ, كومەگىمىزدى اياماۋ. سوندىقتان سىزگە جەڭىس پەن بۇگىنگى بەيبىت كۇندەرىمىز ءۇشىن العىس ايتامىز, – دەدى قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى س.قۇرانبەك.
نينا اجەي قالا ورتالىعىنداعى الاقانداي ۇيدە نەمەرەسىنىڭ قامقورلىعىندا تۇرىپ جاتىر. كومەككە كەلگەن جاستارعا ريزاشىلىعىن ايتىپ, ءتىپتى كوزىنە جاس الىپ قالدى. وتان ءۇشىن وتقا ءتۇسىپ, قان مايداننان جەڭىسپەن ورالعانى, بۇگىنگى بەيبىت كۇندەردى كورگەنى ءۇشىن تاعدىرعا باسىن يەدى. «ەندى سوعىس دەگەن زۇلماتتى جاستار كورمەسىن. ەلىمىزدە تەك بەيبىتشىلىك بولسىن», دەدى قارت انا تىلەگىن ارناپ.
«ونەگەلى ۇرپاق» اپتالىعى «مەنىڭ مەكتەبىم» اتتى جوباعا جول سىلتەدى. سونىڭ اياسىندا جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى مەكتەپ اۋلاسىنا اعاش كوشەتتەرىن وتىرعىزدى, مەكتەپ اۋلاسىن تازالاپ, گۇل ەكتى. بۇعان قوسا «تۇلەكتەر اللەياسى» اكتسياسى بارلىق ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى ءۇشىن جاقسى داستۇرگە اينالىپ كەلەدى.
بۇل تەك قوعامدىق پايدالى جۇمىس ەمەس, وقۋشىلاردىڭ ءوز مەكتەبىن, تۋعان قالاسىن كوگالداندىرۋعا قوسقان ۇلەسى دەپ قابىلداعان ءجون. سونىمەن قاتار مەكتەپ وقۋشىلارى «ونەگەلى ۇرپاق» اپتالىعىندا ارداگەرلەر مەن قارتتاردىڭ ءۇي اۋلاسىن تازالاپ بەردى. ۇيىمداستىرۋشىلار تازالىق اكتسياسىنىڭ وقۋشىلاردى ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋعا, تابيعاتقا ۇقىپتى قاراۋعا, ەڭبەكقورلىققا, قورشاعان ورتانى تازا ۇستاۋعا باۋليتىنىن ايتادى.