بوكستان قازاقستاننىڭ ەرلەر قۇراماسى قىتايداعى ازيا ويىندارى مەن يتالياداعى حالىقارالىق ءتۋرنيردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا پاريج وليمپياداسىنىڭ التى جولداماسىن ولجالادى. ونىڭ يەگەرلەرى – ساكەن بيبوسىنوۆ (51 كگ), ماحمۇد سابىرحان (57 كگ), اسلانبەك شىمبەرگەنوۆ (71 كگ), نۇربەك ورالباي (80 كگ), ايبەك ورالباي (92 كگ) جانە قامشىبەك قوڭقاباەۆ (+92 كگ).
وليمپيا ويىندارىندا بوكسشىلاردىڭ باسەكەسى ۇزاق جىلدار بويى 10-نان اسا سالماق دارەجەسىندە ءوتىپ جۇرگەن ەدى. اتالعان جارىسقا ايەلدەر قوسىلعاننان كەيىن ساراپقا سالىناتىن مەدالدار سانى كەمىدى. ماسەلەن, 2000 جىلعا دەيىن 12 سالماقتاعى سايىستاردى تاماشالاساق, 2004 پەن 2008 جىلدارى 11-گە جانە 2012 مەن 2016 جىلدارى 10-عا ازايدى. ال 2021 جىلى توكيوداعى ويىنداردىڭ باعدارلاماسىنا ساي ونىڭ سانى سەگىزگە دەيىن قىسقارتىلدى. بيىل پاريجدەگى جەكپە-جەكتەر تەك جەتى سالماقتا عانا وتەدى. بۇل رەتتە حوك-تىڭ باسشىلارى گەندەرلىك ساياساتتى العا تارتىپ, كەلەسى عالامدىق دودادا وسى سپورت ءتۇرىن سەرىك ەتكەن ەرلەر مەن ايەلدەر سانىن تەڭەستىرۋدى كوزدەپ وتىر.
وكىنىشكە قاراي, 63,5 كگ سالماق دارەجەسىندە ونەر كورسەتىپ جۇرگەن وعلاندار جوعارىدا اتالعان ەكى جارىستا دا وسالدىق تانىتتى. اتاپ ايتساق, بىلتىر ازيادادا ەرتۋعان زەينۋللينوۆ جانە بيىل يتالياداعى ليتسەنزيالىق تۋرنيردە مۇحامەدسابىر بازارباي ۇلى باق سىناعانىمەن, ەكەۋى دە بەلگىلەنگەن مەجەگە جەتپەي ءسۇرىندى. قازىرگى كەزدە «كەلەسى ليتسەنزيالىق جارىسقا كىم قاتىسادى؟» دەگەن ساۋال كوپشىلىكتىڭ كوكەيىندە تۇر. بۇل سۇراققا قازاقستاننىڭ ۇلتتىق قۇراما كومانداسىنىڭ باس باپكەرى مىرزاعالي ايتجانوۆتىڭ تاراپىنان ناقتى جاۋاپ الا المادىق. مايتالمان مامان «وليمپيادانىڭ سوڭعى جولدامالارى ساراپقا سالىناتىن سايىسقا ناقتى كىمنىڭ باراتىنى ءالى بەلگىسىز» دەپ اڭگىمەنى قىسقا قايىردى. ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك, سوڭعى ىرىكتەۋ ءتۋرنيرى 23 مامىر مەن 5 ماۋسىم ارالىعىندا تايلاندتىڭ باس شاھارى بانگكوكتا وتەدى.
سوڭعى جارىستاردىڭ ناتيجەلەرىن سارالاي كەلە مىناداي وي تۇيىندەدىك: بىلتىر قاراشا ايىندا استانادا وتكەن سپارتاكيادادا 63,5 كگ سالماق دارەجەسىندە تۇركىستاندىق مۇحامەدسابىر بازارباي ۇلى باس جۇلدەنى ولجالادى. ياعني ونىڭ يتالياعا بارۋى زاڭدى. بىراق اپەننين تۇبەگىندە مۇحامەدسابىر وزىنە بەرىلگەن مۇمكىندىكتى پايدالانا المادى. سول سپارتاكيادادا پاۆلودارلىق سەرىك تەمىرجانوۆ كۇمىس مەدالدى يەلەندى. بۇل سپورتشىنىڭ دا ەسىمى جانكۇيەرلەرگە جاقسى تانىس. 57 كگ سالماقتا كۇش سىناسقان كەزىندە ازامات ماقاجانوۆتىڭ شاكىرتى الەم مەن ازيا چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى اتانىپ, توكيو وليمپياداسىنا قاتىستى. جاپونيانىڭ استاناسى مەن سوڭعى دۇنيەجۇزىلىك دودادا ساتسىزدىككە ۇشىراعاننان كەيىن ورنىن ماحمۇد سابىرحانعا بوساتىپ, 63,5 كگ سالماقتا سايىسقا تۇسۋگە بەل بۋدى. باستاماسى جامان ەمەس. سەرىك استانادا اقتىق سىنعا دەيىن القىنباي جەتىپ, شەشۋشى تۇستا عانا جەڭىلىس تاپتى. اتالعان جارىستا جاندوس قىدىراليەۆ پەن ەراسىل تاڭكاي قولا مەدالدى يەلەندى. بىراق بۇل بوكسشىلاردىڭ حالىقارالىق ارەنادا جيعان تاجىريبەلەرى از. سوندىقتان دا تاڭداۋ ولارعا تۇسە قويماس. جاندوس پەن ەراسىلعا قاراعاندا, تالاي دۇرمەكتە ىسىلعان تەمىرجانوۆتىڭ تاي ەلىندەگى تۋرنيردە تابىستى ونەر كورسەتۋىنە مۇمكىندىگى زور.
ءبىراز ۋاقىت بويى بۇل سالماقتىڭ تىزگىنىن ءساناتالى تولتاەۆ ۇستاعان ەدى. ول ازيا چەمپيوناتىندا جۇلدەگەرلەر قاتارىنا قوسىلىپ, ەكى بىردەي الەمدىك دودادا باق سىنادى. بىراق بايراقتى باسەكەلەردە تولتاەۆتىڭ جولى بولمادى. ول سپارتاكيادادا ويدا-جوقتا جاندوس قىدىراليەۆكە ەسە جىبەرىپ, ۇزدىكتەر قاتارىنا قوسىلا المادى. ەندى ءساناتالىنىڭ كانديداتۋراسى قاراستىرىلا قويمايتىن شىعار.
كەيبىر ماماندار تاراپىنان «سوڭعى ىرىكتەۋ تۋرنيرىنە دۋلات بەكباۋوۆتى اپارعان ءجون بولار ەدى» دەگەن سىڭايدا پىكىرلەر ايتىلىپ جاتىر. ارينە, وعان ەش قارسىلىق جوق. الەم جانە ازيا چەمپيوناتىندا كۇمىس مەدالدى موينىندا جارقىراتقان جەرلەسىمىزدى قانداي دۇرمەككە قوسساق تا, جانكۇيەرلەردى جەرگە قاراتپايتىنى انىق. دەسەك تە بەكباۋوۆ جوعارىداعى جەتىستىكتەرگە 67 كگ سالماق دارەجەسىندە قول جەتكىزگەنىن دە ۇمىتپايىق. 71 كگ سالماقتا باق سىناپ كورگەن ەدى, الپامساداي اسلانبەك شىمبەرگەنوۆكە ءالى جەتپەدى. ەگەر تارازدىڭ تارلانى پاريج وليمپياداسىنا بارعىسى كەلسە, وندا ءبىراز سالماق قۋى كەرەك. بىراق بۇل دا – وڭاي شارۋا ەمەس. بۇل رەتتە «ارتىق سالماقتان ارىلعان جاعدايدىڭ وزىندە دۋلات رينگتە ادەتتەگىدەي ەركىن قيمىلداپ, كەڭىنەن كوسىلە الا ما؟» دەگەن زاڭدى ساۋال تۋىندايدى. وسى جاعىن دا ەسكەرگەن ءجون.
جالىنداپ تۇرعان جاستارعا كەلەر بولساق, 18 جاستاعى تورەحان سابىرحاندى ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. ول – الەم چەمپيونى ماحمۋد سابىرحاننىڭ تۋعان ءىنىسى. شىمكەنتتىڭ شىمىر جىگىتى 2022 جىلى امماندا جالاۋى جەلبىرەگەن جاستار اراسىنداعى قۇرلىق بىرىنشىلىگىندە باس جۇلدەنى ولجالادى. بىلتىر استاناداعى ازيا چەمپيوناتىندا دا تورەحانعا تەڭ كەلەر ەشكىم تابىلمادى. فينالدا قانداسىمىز فاررۋح تۋلاعانوۆتىڭ تاس-تالقانىن شىعاردى. ەكى رەت قاتتى ەسەڭگىرەگەن وزبەك بوكسشىسىنا جانى اشىعان تورەشى باسەكەنى ەكىنشى راۋندتا توقتاتۋعا ءماجبۇر بولدى. سابىرحان جاستار اراسىنداعى الەم كۋبوگىندە دە قارسىلاس شاق كەلتىرمەي, ەڭ ۇزدىك بوكسشىعا تيەسىلى ارنايى سىيلىقتى يەلەندى. قانداسىمىزدىڭ باسقا دا جارىستاردا جاسىنداي جارقىلداعانىن كوزىمىز كوردى.
جوعارىداعى جايتتىڭ بارلىعىن اقىل تارازىسىنا سالعاننان سوڭ «تورەحاندى بالاسىنباي, وعان دا ءبىر مۇمكىندىك بەرگەن ءجون شىعار» دەگەن وي كەلدى. نەسى بار, جاس دارىننىڭ كۇش-قۋاتى بويىندا, جەڭىسكە دەگەن قۇشتارلىعى كەرەمەت. سوققىسى دا – ءمىردىڭ وعىنداي. ەڭ باستىسى, سابىرحان كىمگە قارسى شىقسا دا, ەش قايمىقپاي ايقاسادى. ودان ارتىق نە كەرەك؟ نەگىزى بوكسشىنى جاسىنا قاراپ ەمەس, قارىم-قابىلەتىنە قاراپ باعالاعان دۇرىس-اۋ. ەگەر دە سپورت شەجىرەسىنىڭ سارعايعان بەتتەرىن پاراقتاساق, تورەحان سابىرحاننىڭ جاسىندا وليمپيا ويىندارى مەن الەم چەمپيوناتتارىندا اتوي سالعان سايىپقىرانداردىڭ از بولماعانىن اڭعارۋ قيىن ەمەس. بالكىم, سونداي باق ءبىزدىڭ جىگىتكە دە بۇيىرار...